V CZ 54/12
PostanowienieIzba Cywilna2012-11-21
Skład orzekający: Lech Walentynowicz, Teresa Bielska-Sobkowicz, Dariusz Zawistowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd może odstąpić od obciążania strony kosztami postępowania apelacyjnego na podstawie art. 102 k.p.c. w sytuacji braku szczególnych okoliczności?Ratio decidendi
Artykuł 102 k.p.c. przewiduje wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu i pozwala na odstąpienie od niej w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Fakt ich wystąpienia podlega dyskrecjonalnej ocenie sądu orzekającego, dokonywanej indywidualnie na tle całokształtu okoliczności sprawy. Skoro sąd uznał, że w sprawie brak szczególnych okoliczności, które przemawiają za zastosowaniem art. 102 k.p.c., brak jest uzasadnionych podstaw do podważenia tej oceny.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę kosztów postępowania apelacyjnego. Pozwany zaskarżył to postanowienie zażaleniem, wnosząc o jego uchylenie i wskazując, że jego sytuacja majątkowa i osobista uzasadniała zastosowanie art. 102 k.p.c. poprzez odstąpienie od obciążania go kosztami.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego, uznając, że Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił brak szczególnych okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 102 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 54/12 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa K. H. przeciwko J. H. o rozwód, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 listopada 2012 r., zażalenia pozwanego na orzeczenie o kosztach, zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 4 października 2011 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Postanowieniem zawartym w wyroku z dnia 4 października 2011 r. Sąd Apelacyjny zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 270 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. To rozstrzygnięcie oparł na podstawie art. 98 k.p.c. Pozwany zaskarżył to postanowienie zażaleniem, w którym wniósł o jego uchylenie. Wskazał, że jego sytuacja majątkowa i osobista uzasadniała zastosowanie w sprawie art. 102 k.p.c. poprzez odstąpienie od obciążania go kosztami postępowania apelacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Artykuł 102 k.p.c. przewiduje wyjątek od - odnoszącej się do obowiązku rozliczania kosztów postępowania - zasady odpowiedzialności za wynik procesu i pozwala na odstąpienie od niej „w szczególnie uzasadnionych wypadkach". Fakt ich wystąpienia (bądź braku) podlega dyskrecjonalnej ocenie sądu orzekającego, dokonywanej indywidualnie na tle całokształtu okoliczności rozpoznanej sprawy. Z rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie wynika, że Sąd uznał, iż w sprawie brak szczególnych okoliczności, które przemawiają za zastosowaniem art. 102 k.p.c. Brak jest uzasadnionych podstaw do podważenia tej oceny. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. jw
Powiązane orzeczenia
- I CZ 66/12 2012-10-10Czy odstąpienie od obciążenia strony powodowej kosztami postępowania apelacyjnego, mimo oddalenia jej powództwa, może być uznane za rażąco niesprawiedliwe w rozumieniu art. 102 k.p.c.?
- III CZ 75/12 2013-04-18Czy odstąpienie od obciążenia strony kosztami postępowania apelacyjnego na podstawie art. 102 k.p.c. było uzasadnione w sytuacji, gdy Sąd Okręgowy wskazał na trudności interpretacyjne przepisów stanowiących podstawę spor…
- II CZ 93/12 2012-08-23Czy w okolicznościach sprawy, w szczególności biorąc pod uwagę sytuację majątkową powoda, można zastosować art. 102 k.p.c. i nie obciążać go kosztami postępowania apelacyjnego?
- II CZ 87/09 2010-01-27Czy sąd może odstąpić od obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania apelacyjnego, powołując się na szczególnie uzasadniony wypadek, biorąc pod uwagę sytuację osobistą i majątkową strony?
- V CZ 103/11 2012-01-25Czy odstąpienie od obciążenia strony kosztami postępowania apelacyjnego na podstawie art. 102 k.p.c. jest uzasadnione, gdy sąd pierwszej instancji nie odrzucił apelacji mimo istnienia podstaw do jej odrzucenia?
Powołane przepisy
art. 98 KPCart. 102 KPCart. 39814art. 3941 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy