V CZ 96/11
PostanowienieIzba Cywilna2011-12-16
Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski, Marta Romańska, Roman Dziczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawa o eksmisję, nawet gdy dotyczy uprawnienia do lokalu socjalnego, ma charakter majątkowy, a tym samym podlega przepisom procesowym uzależniającym dopuszczalność zaskarżenia kasacyjnego od wartości przedmiotu zaskarżenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprawy o eksmisję mają charakter majątkowy i podlegają przepisom postępowania cywilnego dotyczącym dopuszczalności zaskarżenia kasacyjnego od wartości przedmiotu zaskarżenia. Dotyczy to również sytuacji, gdy orzeka się w przedmiocie uprawnienia do lokalu socjalnego. Wartość przedmiotu zaskarżenia powinna być odniesiona do wartości przedmiotu sporu właściwej dla chwili wniesienia pozwu, jeżeli nie doszło do dopuszczalnej zmiany powództwa.Stan faktyczny
Powództwo dotyczyło eksmisji z lokalu mieszkalnego i zapłaty. Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną, uznając ją za niedopuszczalną ze względu na majątkowy charakter roszczeń i określoną wartość przedmiotu zaskarżenia. Pozwana w zażaleniu podniosła, że orzeczenie dotyczące eksmisji miało charakter niemajątkowy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 96/11 POSTANOWIENIE Dnia 16 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Marta Romańska SSA Roman Dziczek (sprawozdawca) w sprawie z powództwa W. I. przeciwko E. K., W. K., K. K. i S. K. o eksmisję, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 grudnia 2011 r., zażalenia pozwanej Elżbiety Kurpiel na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 15 kwietnia 2011 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2011 r. Sąd Okręgowy w K. w sprawie o eksmisję z lokalu mieszkalnego i zapłatę, odrzucił skargę kasacyjną pozwanej E. K. od wyroku tego Sądu z dnia 13 stycznia 2011 r. W uzasadnieniu wskazał, że roszczenia objęte orzeczeniem miały charakter majątkowy, a pozwana określiła wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 5 140,98 zł. Skutkiem tego skarga kasacyjna, jako niedopuszczalna (art. 398¹ § 1 k.p.c.) podlegała odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. W zażaleniu od tego postanowienia E. K. podniosła, że wskazana w skardze kasacyjnej wartość przedmiotu zaskarżenia dotyczyła jedynie części orzeczenia – w przedmiocie zapłaty, natomiast orzeczenie dotyczące eksmisji miało charakter niemajątkowy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. Za utrwalony w judykaturze należy uznać pogląd, że sprawy o eksmisję podlegają przepisom postępowania cywilnego procesowego uzależniającym dopuszczalność zaskarżenia kasacyjnego od wartości przedmiotu zaskarżenia, nawet wtedy, gdy orzeka się w nich w przedmiocie uprawnienia do lokalu socjalnego (zob., m.in. postanowienia SN: z dnia 16 kwietnia 1997 r., II CZ 49/97, OSNC 1997, nr 11, poz. 169, z dnia 7 listopada 2000 r., I CZ 107/00, LEX nr 51337 i z dnia 8 stycznia 2009 r., I CZ 112/08, LEX nr 523628). Sprawa taka ma charakter majątkowy i stosuje się do niej przepisy o obliczaniu wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) w sprawach o wydanie przedmiotu najmu (por. art. 23 k.p.c. oraz w szczególności postanowienia SN: z dnia 8 kwietnia 1997 r., I CKN 18/97, OSNC 1997, nr 10, poz. 145, z dnia 6 czerwca 1997 r., II CKN 47/97, OSNC 1997, nr 11, poz. 180, z dnia 13 sierpnia 1997 r., I CZ 87/97, OSNC 1998, nr 1, poz. 15, z dnia 16 listopada 1998 r., I CZ 151/98, OSNC 1999, nr 5, poz. 95, a także wyrok SN z dnia 29 maja 1998 r., II CKN 789/97, LEX nr 50746 i uzasadnienie uchwały SN z dnia 7 grudnia 2007 r., III CZP 121/07, OSNC 2008, nr 12, poz. 37, zb. B). W tej sytuacji, odmienne stanowisko pozwanej wyrażone w zażaleniu należało uznać za oczywiście chybione.
3 Przy takim stanowisku, wartość przedmiotu zaskarżenia powinna być odniesiona do wartości przedmiotu sporu, właściwej dla chwili wniesienia pozwu (por. postanowienie SN z dnia 14 listopada 1997 r., III CZ 82/97, Prok. i Pr. 1998, nr 6, poz. 38) , jeżeli nie doszło do dopuszczalnej zmiany powództwa. Taka zmiana w sprawie niniejszej, w zakresie relewantnym w sprawie, nie miała miejsca. Ustalona w ten sposób wartość przedmiotu zaskarżenia nie może także naruszać art. 19 – 24 k.p.c., a naruszenie nie pozbawia Sądu Najwyższego prawa kontroli decydującego dla oceny dopuszczalności skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z dnia 27 lutego 2002 r., I PKN 305/01, OSNP 2004, nr 4, poz. 65). W pozwie łączna wartość przedmiotu sporu, obejmująca także kwotę 1000 zł dochodzonego pierwotnie odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu, została określona przez powoda na kwotę 3000 zł, co oznacza, że wartość przedmiotu sporu w sprawie o eksmisję została określona i ustabilizowana w sposób wiążący pozwaną przy wnoszeniu środków zaskarżenia, na kwotę 2000 zł. Wysokość ta nie budzi zastrzeżeń w świetle art. 23 k.p.c. Wobec powyższego skarga kasacyjna pozwanej jako niedopuszczalna w świetle art. 398¹ § 1 k.p.c., podlegała odrzuceniu (art. 3986 § 2 k.p.c.) w całości, o czym trafnie orzekł Sąd Okręgowy. Z tych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. db
Powiązane orzeczenia
- III CZ 440/22 2023-10-19Czy sprawa o eksmisję, nawet jeśli obejmuje orzeczenie o prawie do lokalu socjalnego, ma charakter majątkowy w rozumieniu przepisów o dopuszczalności skargi kasacyjnej?
- I CZ 112/08 2009-01-08Czy sprawa o eksmisję, w której sąd jest obowiązany orzec co do uprawnienia do lokalu socjalnego, jest sprawą majątkową w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego uzależniających dopuszczalność skargi kasacyjn…
- V CZ 7/07 2007-03-09Czy sprawa o eksmisję, w której kwestionowane jest jedynie orzeczenie o braku uprawnienia do lokalu socjalnego, jest sprawą majątkową w rozumieniu przepisów o dopuszczalności skargi kasacyjnej?
- V CZ 33/12 2012-09-13Czy sprawa o eksmisję jest sprawą o prawa majątkowe, a tym samym podlega ograniczeniom w zakresie dopuszczalności skargi kasacyjnej ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia?
- III CZ 81/24 2024-07-23Czy skarga kasacyjna w sprawie o eksmisję, w której jednocześnie rozstrzygano o prawie do lokalu socjalnego, jest dopuszczalna, jeśli wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza progu określonego dla spraw majątkowych?
Powołane przepisy
art. 398art. 3986 § 2 KPCart. 23 KPCart. 19art. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy