V KRN 303/89
WyrokIzba Cywilna1991-03-28
Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: Prezes SN A. Murzynowski. Sędziowie: A. Deptuła, H. Gordon-Krakowska, J. Grajewski, H. Kwaśny, B. Nizieński, A. Popowicz (sprawozdawca).Prokurator w Ministerstwie Sprawiedliwości: Z. Buchholtz.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 28 marca 1991 r. sprawy Henryka T., oskarżonego z art. 221 § 4 k.k., z powodu rewizji nadzwyczajnej, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości na korzyść oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w G. z dnia 30 października 1985 r. i wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 sierpnia 1988 r., oddalił rewizję nadzwyczajną.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w G. z dnia 30 października 1985 r. Henryk T. został uznany za winnego tego, że w okresie od września 1983 r. w G. i P. - jako zastępca dyrektora do spraw akwizycji i targów polonijnej firmy w P. - w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, wprowadzając nabywców w błąd co do ceny, jakości i rodzaju zbywanego towaru, sprzedał jako lody w proszku nie nadający się do innych celów produkt tej firmy pod nazwą mleczko do celów piekarniczych o łącznej wartości 1.833.400 zł, i za to na podstawie art. 10 § 3 k.k. w zw. z art. 221 § 4 k.k., art. 36 § 2 i 3, art. 40 i 49 k.k. oraz art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o zwalczaniu spekulacji skazany został na karę 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, 1.000.000 zł grzywny oraz karę dodatkową 3 lat pozbawienia praw publicznych i zakazu zajmowania stanowisk kierowniczych przez okres 4 lat, a ponadto - podania wyroku do publicznej wiadomości w lokalnej prasie.Wyrokiem z dnia 9 sierpnia 1988 r. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy orzeczenie sądu pierwszej instancji w odniesieniu do Henryka T.Wyrok Sądu Najwyższego został zaskarżony rewizją nadzwyczajną na korzyść Henryka T. przez Ministra Sprawiedliwości.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy w składzie powiększonym zważył, co następuje:Zarzut obrazy § 4 art. 221 k.k. w zw. z art. 120 § 9 k.k. nie jest zasadny. Podstawą przyjęcia kwalifikacji prawnej czynu przypisanego Henrykowi T. była bowiem nie wartość mienia, lecz uczynienie sobie przez oskarżonego z tego przestępstwa stałego źródła dochodu.Jak wynika z prawidłowych ustaleń faktycznych Sądu Wojewódzkiego, nie kwestionowanych zresztą przez autora rewizji, Henryk T. działał wspólnie i w porozumieniu z innymi współoskarżonymi w ten sposób, że umożliwił im zakupienie w firmie Inter Fragrances znacznych ilości mleczka do celów piekarniczych, wiedząc o tym, że produkt ten zostanie sprzedany jako lody w proszku po znacznie wyższych cenach, i z tego tytułu otrzymał od nich 1/3 nielegalnie osiągniętych zysków. Przestępstwo przypisane Henrykowi T. nie polegało na fakcie odsprzedaży tego proszku, gdyż była to transakcja całkowicie legalna, lecz na dalszej odsprzedaży z zyskiem tego produktu jako lodów w proszku, co stanowiło wprowadzenie w błąd dalszych nabywców co do jego ceny, jakości i rodzaju.Oskarżony Henryk T. obejmował świadomością i wolą powyższe fakty, w związku z czym Sąd Wojewódzki słusznie uznał, że w zasadzie był on współnabywcą całej partii mleczka razem z innymi oskarżonymi, jakkolwiek to oni wyłożyli pieniądze na sfinansowanie całej transakcji; w związku z tym obciążają go wszystkie późniejsze działania tych ostatnich, o których wiedział i które z góry zaakceptował. Działanie tych pozostałych oskarżonych było rozciągnięte w czasie (sezon produkcji lodów) i autor rewizji również nie ma wątpliwości co do stanowiska sądów obu instancji w kwestii kwalifikacji prawnej przypisanego im we współdziałaniu z Henrykiem T. czynu określonego w art. 221 § 4 k.k.Okoliczność, że oskarżony otrzymał przypadającą na niego część zysku z przestępczej działalności jednorazowo, i to już po jej zakończeniu, nie pozbawia jego działalności określonego w § 4 art. 221 k.k. znamienia: "uczynienie sobie z przestępstwa stałego źródła dochodu", skoro przez cały okres jej trwania był gromadzony ów przestępczy zysk, w którym - zgodnie z wcześniejszym porozumieniem - w jednej trzeciej części miał partycypować Henryk T. W kwestii istnienia czy nieistnienia kwalifikowanej postaci przestępstwa określonego w art. 221 § 4 k.k. obojętny jest sposób realizacji rozliczeń pomiędzy współsprawcami, a w szczególności czy następowało ono skutecznie, w toku realizacji poszczególnych czynności sprawczych, jednorazowo po ich całkowitym zakończeniu czy też nawet w wyniku wcześniejszego uzgodnienia "z góry".Z tych względów Sąd Najwyższy w powiększonym składzie oddalił rewizję nadzwyczajną.
Powołane przepisy
art. 221 § 4 KKart. 10 § 3 KKart. 36 § 2art. 40art. 5 ust. 5art. 221 KKart. 120 § 9 KK§ 4§ 3§ 2§ 9
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026.