I DO 16/21
Izba Dyscyplinarna2021-12-14
Skład orzekający: Ryszard Witkowski, Małgorzaty Bednarek, Jarosława Dusia, Piotr Prusinowski, Małgorzata Bednarek, Jarosław Duś
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego od orzekania w sprawie z uwagi na ich rzekomo bliskie relacje z Prokuratorem Generalnym i Prokuratorem Krajowym oraz kwestionowanie statusu Izby Dyscyplinarnej jako sądu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wyłączenie sędziów, uznając go za bezzasadny. Stwierdzono, że znajomość sędziów z Prokuratorem Generalnym i Prokuratorem Krajowym, wynikająca z przeszłych relacji służbowych, nie stanowi przesłanki do ich wyłączenia. Brak było również sprecyzowanych okoliczności wskazujących na naruszenie bezstronności sędziów, a zarzuty dotyczące statusu Izby Dyscyplinarnej zostały uznane za chybione w kontekście powołania sędziów w procedurze przewidzianej ustawą.Stan faktyczny
Prezes Sądu Najwyższego złożył wniosek o wyłączenie sędziów Małgorzaty Bednarek i Jarosława Dusia od rozpoznania sprawy. Uzasadnieniem wniosku były rzekomo zbyt bliskie relacje wskazanych sędziów z Ministrem Sprawiedliwości – Prokuratorem Generalnym oraz Prokuratorem Krajowym. Dodatkowo, wnioskodawca podniósł argument, że Izba Dyscyplinarna nie jest sądem i nie jest uprawniona do bezstronnego rozpoznania sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o wyłączenie SSN Małgorzaty Bednarek i SSN Jarosława Dusia od orzekania w sprawie.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I DO 16/21 POSTANOWIENIE Dnia 14 grudnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski w sprawie M. R. – sędziego Sądu Rejonowego w E., po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 14 grudnia 2021 r. wniosku Prezesa SN Piotra Prusinowskiego – obrońcy obwinionego z 14 grudnia 2021 r. w przedmiocie wyłączenia SSN Małgorzaty Bednarek i SSN Jarosława Dusia ze składu orzekającego - na podstawie art. 42 § 1 k.p.k. i art. 41 § 1 k.p.k. a contrario w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych postanowił: nie uwzględnić wniosku o wyłączenie SSN Małgorzaty Bednarek i SSN Jarosława Dusia od orzekania w sprawie o sygn. I DO 16/21 UZASADNIENIE W dniu 14 grudnia 2021 r. Prezes Sądu Najwyższego kierujący pracą Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SSN Piotr Prusinowski – pełnomocnik SSR M. R. - złożył wniosek o wyłączenie SSN Małgorzaty Bednarek i SSN Jarosława Dusia od rozpoznania sprawy jego klienta. Uzasadnił wniosek zbyt bliskimi relacjami wskazanych sędziów z Ministrem Sprawiedliwości – Prokuratorem Generalnym Z. Z. oraz Prokuratorem Krajowym B.Ś. Ponadto, przytoczył argumenty, jakoby Izba Dyscyplinarna nie była sądem i w związku z powyższym, nie była uprawniona do bezstronnego i rzetelnego rozpoznania sprawy SSR M. R.
2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek jest bezzasadny. Nie istnieją rzeczywiste podstawy do stwierdzenia, że zachodzą okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności któregokolwiek z sędziów w osobach – SSN Małgorzaty Bednarek i SSN Jarosława Dusia. Znajomość wskazanych sędziów z Prokuratorem Generalnym i Prokuratorem Krajowym wynikająca z przeszłych relacji służbowych nie jest przesłanką do ich wyłączenia. Podkreślić należy w tym miejscu, iż wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać sprecyzowane okoliczności odpowiadające podstawie normatywnej stosowania tej instytucji. Tymczasem, wnioskodawca nie sprecyzował swoich wątpliwości i nie powołał się na żadną z okoliczności, która wskazywałaby na spełnienie przesłanek, o których mowa w treści art. 41 § 1 k.p.k. Brak konkretyzacji przesłanek, skutkuje brakiem możliwości dokonania ich obiektywnej oceny pod kątem ich wpływu na bezstronność sędziego w niniejszej sprawie, która winna być dokonywana z perspektywy postronnego obserwatora. Wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy ujawnią się okoliczności o takim charakterze, że brak jest możliwości przekonania każdego, rozsądnie myślącego, kto wątpliwości co do bezstronności powziął, że okoliczności te z całą pewnością nie wpłyną na obiektywizm rozpoznania sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie (postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…), sygn. akt II AKo (…), publ. OSA (…)). Prowadzi to do konkluzji, iż przytoczone tezy o osobistych powiązaniach sędziów orzekających w niniejszej sprawie z Prokuratorem Generalnym i Prokuratorem Krajowym nie są poparte żadnymi rozsądnymi argumentami i jako takie mają charakter gołosłowny. Trzeba nadmienić, że zarówno SSN Małgorzata Bednarek, jak i SSN Jarosław Duś uzyskali status Sędziego Sądu Najwyższego w procedurze przewidzianej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa, w składzie ukształtowanym w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa, której konstytucyjność w aspekcie art. 9a ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, stwierdzona została wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 marca 2019 r., sygn. K 12/18 (Dz.U. z 2019 r., poz. 609). Nie trzeba wspominać, iż orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego na
3 podstawie art. 190 ust. 1 Konstytucji RP mają charakter powszechnie obowiązujący i ostateczny. Jego orzeczenia wywołują skutki prawne erga omnes. Niezależnie od powyższego przypomnieć należy, iż powołanie przez Prezydenta RP rozstrzyga w sposób definitywny i kończy dyskusję, czy ktoś jest sędzią. Wynika to wprost z zapisów Konstytucji RP, jak i wykładni jej przepisów dokonanych przez Trybunał Konstytucyjny i NSA. Ten ostatni wprost orzekł w postanowieniu z 26 listopada 2019 r. (I OZ 550/19), że w jego ocenie, „skoro kandydat na sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego został powołany przez Prezydenta RP do pełnienia urzędu sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie może być osobą nieuprawnioną, o której mowa w art. 271 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi” (zob. też wyrok NSA z 4.11.2021 r. III FSK 3626/21 oraz III FSK4104/21). W powyższym kontekście zarzut, iż wydany przez sędziego M. R. dotyczy bezpośrednio SSN Małgorzaty Bednarek i SSN Jarosława Dusia jest chybiony o tyle, iż de facto dotyczy statusu wszystkich sędziów powołanych w kwestionowanej procedurze, w tym sędziów Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego. Nota bene przedmiotowy wyrok w żaden sposób nie dotyczył kwestii jakiejkolwiek odpowiedzialności wskazanych sędziów. Wbrew twierdzeniom wnioskodawcy nie dotyczył zatem bezpośrednio wskazanych sędziów. Sąd Najwyższy – jak przytoczono już w postanowieniu z 8 grudnia 2021 r. – uznał prawną dopuszczalność i zarazem obowiązek orzekania w niniejszej sprawie. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy – Izba Dyscyplinarna postanowił jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- II ZZ 1/23 2025-05-07Czy uchwała sądu dyscyplinarnego o zawieszeniu sędziego w czynnościach służbowych i obniżeniu wynagrodzenia, podjęta na podstawie przepisów o postępowaniu dyscyplinarnym i o przerwie w czynnościach służbowych, jest prawi…
- I ZSK 15/22 2024-04-24Czy sędzia popełnił przewinienie dyscyplinarne, uchybiając godności urzędu poprzez przekroczenie uprawnień i kwestionowanie zgodności z prawem powołania innych sędziów oraz umocowania organów konstytucyjnych?
- I ZSK 17/22 2023-01-10Czy sędzia popełnia przewinienie dyscyplinarne, jeśli w swoich orzeczeniach kwestionuje status sędziów Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego i Krajowej Rady Sądownictwa, powołując się na orzeczenia TSUE i ETPCz, a tym sam…
- I DO 14/21 2021-11-24Czy sędzia, odmawiając orzekania w składzie z innym sędzią z powodu kwestionowania legalności jego powołania przez Krajową Radę Sądownictwa, dopuszcza się przewinienia dyscyplinarnego, a w konsekwencji czy powinien zosta…
- SNO 34/05 2005-06-30Czy sędzia może zostać zawieszony w czynnościach służbowych i obniżone mu wynagrodzenie w przypadku rażącego naruszenia przepisów postępowania cywilnego, które godzi w powagę wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 42 § 1 KPKart. 41 § 1 KPKart. 128art. 9aart. 190 ust. 1art. 271 pkt 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy