I DSI 10/18

Izba Dyscyplinarna2019-03-14

Skład orzekający: Jacek Wygoda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kasacja w postępowaniu dyscyplinarnym adwokata przysługuje od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego umarzającego postępowanie z powodu przedawnienia karalności?
Ratio decidendi
Kasacja w postępowaniu dyscyplinarnym adwokatury przysługuje wyłącznie od orzeczeń Wyższego Sądu Dyscyplinarnego wydanych w drugiej instancji (art. 91a ust. 1 Prawa o adwokaturze), a nie od postanowień. Jeżeli umorzenie postępowania z powodu przedawnienia karalności (art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.) następuje na posiedzeniu, właściwą formą rozstrzygnięcia jest postanowienie (art. 95 § 2 Prawa o adwokaturze). Skierowanie sprawy na posiedzenie na podstawie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k. jest dopuszczalne niezależnie od etapu postępowania. Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego prawidłowo odmówił przyjęcia kasacji jako niedopuszczalnej z mocy prawa.
Stan faktyczny
Adwokat S.J. był stroną postępowania dyscyplinarnego, które zostało umorzone przez sąd I instancji z powodu przedawnienia karalności. Wyższy Sąd Dyscyplinarny Adwokatury w dniu 9 września 2017 r. częściowo zmienił zaskarżone postanowienie w zakresie kosztów, utrzymując je w mocy co do umorzenia postępowania. Sąd dyscyplinarny II instancji sprostował swoje rozstrzygnięcie, zmieniając jego nazwę z 'orzeczenia' na 'postanowienie'. Adw. S.J. wniósł kasację od tego rozstrzygnięcia, którą Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego odmówił przyjąć jako niedopuszczalną z mocy prawa. Skarżący zaskarżył to zarządzenie zażaleniem, twierdząc, że umorzenie postępowania po otwarciu przewodu sądowego winno nastąpić w formie orzeczenia, a nie postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił zażalenia i utrzymał w mocy zarządzenie Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury o odmowie przyjęcia kasacji oraz sprostował oczywiste omyłki pisarskie w postanowieniach sądów dyscyplinarnych niższych instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I DSI 10/18 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Wygoda Protokolant Justyna Jarocka po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron, w dniu 14 marca 2019 r., zażalenia adwokata S.J., na zarządzenie Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury z dnia 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt WSD […] o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury z dnia 9 września 2017 r., sygn. akt WSD […]. na podstawie art.437 § 1 k.p.k., w zw. 530 § 3 k.p.k., oraz art. 105 § 2 k.p.k., postanawia: 1. zażalenia nie uwzględnić i zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy 2. sprostować oczywiste omyłki pisarskie, w postanowieniu Sądu Dyscyplinarnego […] Izby Adwokackiej w […]., z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt SD […], poprzez zastąpienie w treści (sentencji i uzasadnienia) ww. postanowienia zawartej tam błędnej daty uchwalenia ustawy Prawo o adwokaturze – 28 maja 1982 r., datą 26 maja 1982 r., 3. sprostować oczywistą omyłkę pisarską, w postanowieniu Sądu Dyscyplinarnego […] Izby Adwokackiej, z dnia 16 marca 2016 r., sygn. akt SD […], poprzez zastąpienie w punkcie 1 sentencji ww. postanowienia przepisu art. 88 ust. 4 ustawy z dnia 28 maja 1982 r., przepisem art. 88 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r., Prawo o adwokaturze 2 UZASADNIENIE W dniu 9 września 2017 r., Wyższy Sąd Dyscyplinarny Adwokatury, wydał orzeczenie, sygn. akt WSD […], w którym częściowo zmienił zaskarżone uprzednio przez obwinionego – adw. S. J. postanowienie Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w […]., z dnia 16 marca 2016 r., sygn. akt SD […], w ten sposób, iż: kosztami postępowania przed sądem dyscyplinarnym obciążył […] Izbę Adwokacką w […]. oraz Naczelną Radę Adwokacką za postępowanie przed Wyższym Sądem Dyscyplinarnym. Ponadto, sąd drugiej instancji utrzymał w mocy postanowienie sądu dyscyplinarnego (sygn. akt SD […]), w części dot. umorzenia postępowania z powodu przedawnienia tj. na podstawie art. 88 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r., Prawo o adwokaturze (dalej: Prawo o adwokaturze) w zw. z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., w zw. z art. 95n Prawa o adwokaturze. W dniu 16 stycznia 2018 r., adw. S. J., wniósł kasację od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, z dnia 9 września 2017 r., sygn. akt […], w której zarzucił temuż orzeczeniu „rażące naruszenie Prawa procesowego” a mianowicie: art. 7 k.p.k., wobec: „nieprzeprowadzenia przez I instancję dowodów wskazanych przez pokrzywdzonego ani z urzędu, na okoliczność stworzenia fałszywych dowodów pod kierownictwem adw. M.G. i fałszywego oskarżenia”. Skarżący zarzucił także: nieprawdziwość zarzutom Rzecznika Dyscyplinarnego Okręgowej rady Adwokackiej w […]. (dalej: Rzecznik) oraz błąd w ustaleniach sądu I instancji. Ponadto, skarżący w wyżej wymienionej kasacji sformułował zarzuty naruszenia: art. 297 k.p.k., art. 303 k.p.k., art. 404 k.p.k., art. 632 pkt 2 k.p.k., a także art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz uniewinnienia lub ewentualnego uchylenia tegoż orzeczenia i przekazania sprawy sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. W dniu 8 lutego 2018 r., Wyższy Sąd Dyscyplinarny Adwokatury na posiedzeniu bez udziału stron wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w nazwie rozstrzygnięcia przez wykreślenie słowa „orzeczenie” i wpisanie w to miejsce słowa „postanowienie” oraz zmianę słowa „orzeka” słowem „postanawia”. W dniu 7 marca 2018 r., adw. S. J. odebrał odpis postanowienia o sprostowaniu wraz z uzasadnieniem. Na postanowienie to skarżący nie wniósł zażalenia. 3 W dniu 12 kwietnia 2018 r., Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury wydał zarządzenie, w którym powołując się na art. 530 § 2 i art. 429 § 1 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji. Powyższe zarządzenie dotyczące odmowy przyjęcia kasacji, adw. S. J. zaskarżył zażaleniem z dnia 17 maja 2018 r., zarzucając mu: „pominięcie przepisu art. 414 § 1, art. 456 i art. 118 § 1 k.p.k., w zw. z art. 95 ust. 2 i art. 95n pkt 1 Prawa o adwokaturze – poprzez pominięcie, że skoro umorzenie przez sąd postępowania na skutek stwierdzenia negatywnej przesłanki procesowej (przedawnienia) nastąpiło po otwarciu przewodu sądowego, to wydane w tym przedmiocie rozstrzygnięcia I i II instancji były w istocie orzeczeniami (a nie postanowieniami), (sic!)”. Skarżący twierdzi także, że w niniejszej sprawie „kwestia umorzenia postępowania może być rozstrzygnięta wyłącznie w orzeczeniu (a nie postanowieniu), zaś faktyczna (błędna) nazwa aktu nie ma znaczenia”. Ponadto, skarżący w przedmiotowym zażaleniu zarzucił naruszenie art. 530 § 2 w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 91a ust. 1 i art. 95n pkt 1 Prawa o adwokaturze, poprzez „błędne dopatrzenie się niedopuszczalności kasacji fałszywie obwinionego i odmowę jej przyjęcia (sic!)” oraz wniósł on o zmianę zaskarżonego zarządzenia i przyjęcie kasacji, a także o „uwzględnienie zażalenia przez Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury”. W wywiedzionym zażaleniu skarżący wskazał, że Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, błędnie przyjął, że zaskarżone kasacją rozstrzygnięcie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego z dnia 9 września 2017 r., jest postanowieniem. Skarżący podniósł, iż sąd II instancji pominął fakt, że rozstrzygnięcie w punkcie 2 utrzymuje w mocy umorzenie postępowania z powodu przedawnienia. Zdaniem skarżącego przedawnienie to stwierdzono po rozpoczęciu przewodu sądowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw ani nie jest zasadne. Zgodnie z art. 91a § 1 Prawa o adwokaturze, kasacja może zostać wniesiona od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, wydanego w drugiej instancji. Z uwagi na zaistnienie w tej sprawie przesłanki z art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k., tj. przedawnienia karalności, Wyższy Sąd Dyscyplinarny Adwokatury miał prawo, 4 zgodnie art. 339 § 3 pkt 1 k.p.k., skierować sprawę na posiedzenie. Wobec więc faktu, iż zarówno w pierwszej jak i w drugiej instancji postępowania dyscyplinarnego w przedmiotowej sprawie, rozstrzygnięcia sądu podejmowane były na posiedzeniach, zgodnie z art. 95 § 2 Prawa o adwokaturze, właściwym było wydanie ich w formie postanowień. Mając na uwadze tę regulację, sąd II instancji prawidłowo i skutecznie dokonał sprostowania swojego judykatu z dnia 9 września 2017 r., sygn. akt WSD […], poprzez określenie go mianem postanowienia. Zgodnie z art. 91a ust.1 Prawa o adwokaturze kasacja przysługuje jedynie od orzeczeń, a nie od postanowień (por. postanowienie SN z 8 października 2010 sygn. SDI 20/10; zob. K. Ceglarska-Piłat, M. Zbrojewska w: Prawo o adwokaturze. Komentarz, P. Kruszyński (red.), Warszawa 2016, komentarz do art. 91a, teza 3). Prezes Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury prawidłowo zatem odmówił przyjęcia w kasacji adw. S.J. w przedmiotowej sprawie – wywiedzionej od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, jako niedopuszczalnej z mocy prawa. Sąd rozpoznając zażalenie zauważył, że w punkcie 1 postanowienia Sądu Dyscyplinarnego […] Izby Adwokackiej w […]., z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt SD […], w podstawie prawnej jego wydania przytoczono faktycznie nigdy nieistniejący przepis art. 88 ust. 4 ustawy Prawo o adwokaturze, podczas gdy prawidłowo należało wskazać tu przepis art. 88 ust. 2 tej ustawy. W przytoczonym powyżej postanowieniu, zarówno treści sentencji jak i w uzasadnieniu, zauważył błędną datę – 28 maja 1982 r., w nazwie ustawy Prawo o adwokaturze, natomiast prawidłową datą uchwalenia ustawy Prawo o adwokaturze jest dzień 26 maja 1982 r. Powyższe, jako oczywiste omyłki pisarskie, mogą zostać sprostowane przez sąd odwoławczy w trybie art. 105 § 2 k.p.k. Z tych też powodów należało postanowić jak powyżej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art.437 § 1 KPKart. 105 § 2 KPKart. 88 ust. 4art. 88 ust. 2art. 17 § 1 pkt 6 KPKart. 95nart. 7 KPKart. 297 KPKart. 303 KPKart. 404 KPKart. 632 pkt 2 KPKart. 6

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy