I DSK 16/21

Izba Dyscyplinarna2022-01-13

Skład orzekający: Konrad Wytrykowski, Adama Tomczyńskiego, Adam Tomczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego od rozpoznania sprawy, jeśli obwiniony zarzuca mu brak bezstronności i obiektywizmu z uwagi na jego wcześniejszy udział w innych postępowaniach dotyczących tej samej osoby?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty obwinionej dotyczące sposobu prowadzenia postępowania przez sąd oraz wykonywania funkcji przez przewodniczącego składu nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego. Podkreślono, że ewentualne zarzuty naruszenia procedury sądowej mogą być zawarte w środku odwoławczym od orzeczenia kończącego postępowanie. Sąd stwierdził również, że sam fakt udziału sędziego w rozpoznawaniu innych spraw dotyczących tej samej osoby, nawet jeśli przyjął w nich pewien pogląd prawny, nie determinuje założenia o braku jego bezstronności, o ile sprawy te dotyczyły innych zagadnień.
Stan faktyczny
Obwiniona A. K. wniosła o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Adama Tomczyńskiego z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu. Jako podstawę wskazała jego wcześniejszy udział w postępowaniach dotyczących jej osoby, zarzucając mu naruszenie gwarancji procesowych i nieprzestrzeganie przepisów. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu bez udziału stron.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I DSK 16/21 POSTANOWIENIE Dnia 13 stycznia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Konrad Wytrykowski w sprawie prokuratora Prokuratury Rejonowej w C. – A. K. po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej w dniu 13 stycznia 2022 roku na posiedzeniu bez udziału stron wniosku obwinionej A. K. o wyłączenie od udziału w sprawie SSN Adama Tomczyńskiego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. a contrario w związku z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. postanowił: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 10 stycznia 2022 roku obwiniona A. K. wniosła o wyłączenie od rozpoznania sprawy o sygn. akt I DSK 16/21 SSN Adama Tomczyńskiego z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu tego sędziego oraz ewidentne działanie na szkodę obwinionej poprzez pozbawienie jej prawa do obrony, naruszenie podstawowych gwarancji procesowych oraz nieprzestrzeganie obowiązujących przepisów i reguł postępowania. Obwiniona wskazała w szczególności na lekceważenie przepisów i zasad w zakresie doręczania korespondencji dot. wezwań i zawiadomień na terminy posiedzenia w dniu 18 listopada 2021 roku oraz rozprawy w dniu 20 grudnia 2021 roku, zarówno wobec obwinionej, jak i jej obrońcy z wyboru, co skutkowało nieobecnością na posiedzeniu oraz na rozprawie podczas przesłuchania istotnych świadków w sprawie. Obwiniona podkreśliła ponadto, że mimo skutecznie złożonych wniosków o odroczenie rozprawy, SSN Tomczyński 2 oddalił je, uznając, że przepis art. 353 § 2 k.p.k. nie dotyczy prokuratora, jako obwinionego. Obwiniona podniosła, że SSN Adam Tomczyński brał udział w rozpoznawaniu zażaleń obwinionej na zawieszenie jej w czynnościach służbowych oraz zażalenia Prokuratury Krajowej w W. na uchwałę Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym odmawiającej uchylenia immunitetu A.K.. W ocenie obwinionej powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują na ugruntowane stanowisko SSN Adama Tomczyńskiego w sprawie obwinionej A. K., co z kolei rzutuje negatywnie na ocenę bezstronności i obiektywizmu tego sędziego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Adama Tomczyńskiego nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 41 § 1 kpk sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przepis ten stwarza podstawę do wyłączenia sędziego jedynie wówczas, gdy zachodzi okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwości co do bezstronności tego sędziego. Powyższe oznacza, iż okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego muszą istnieć obiektywnie, muszą być poważne, a rodzące się na ich tle wątpliwości co do bezstronności muszą być uzasadnione, czyli poparte racjonalnymi, sprawdzonymi i dowiedzionymi argumentami. W uznaniu Sądu podane przez obwinioną A. K. okoliczności nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione. Ewentualne zarzuty procesowe co do sposobu prowadzenia postępowania przez sąd, jak też zarzuty co do wykonywania swojej funkcji przez przewodniczącego składu nie mogą być bowiem powodem wyłączenia od rozpoznania sprawy. Ewentualne zarzuty naruszenia procedury sądowej strona będzie mogła zawrzeć w ewentualnym środku odwoławczym od orzeczenia kończącego postępowanie. W szczególności na obecnym etapie postępowania brak jest okoliczności uprawdopodabniających, że sędzia jest w określony sposób nastawiony do uczestników postępowania lub do sprawy. 3 Nie można też zgodzić się z obwinioną, że przesłanką wyłączenia sędziego Adama Tomczyńskiego jest fakt, że orzekał on w innych sprawach dotyczących pani prokurator A. K.. Trzeba podkreślić, że sprawy te dotyczyły innych zagadnień i nawet fakt przyjęcia pewnego poglądu prawnego w tych sprawach przez sąd, w składzie którego uczestniczył SSN Adam Tomczyński, nie determinuje założenia, że zachodzą wątpliwości co do jego bezstronności. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, dotyczący postępowania karnego, że sam fakt udziału sędziego w wydaniu postanowienia np. w przedmiocie tymczasowego aresztowania nie stwarza jeszcze uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego, gdy bierze on następnie udział w rozpoznaniu sprawy oskarżonego przed sądem pierwszej instancji czy w postępowaniu odwoławczym (por. postanowienie SN z 1.03.2007 r., III KK 493/06, LEX nr 262689; Grzegorczyk, Kodeks, 2008, s. 184). W orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wyrażany jest także pogląd, że orzekanie przez sędziego w przedmiocie tymczasowego aresztowania nie może być oceniane jako naruszenie standardu bezstronności obiektywnej, gdyż nie można utożsamiać udziału w takim orzekaniu z dokonaniem przedsądu w kwestii ostatecznego rozstrzygnięcia co do sprawstwa i winy oskarżonego (por. wyroki ETPC: z 24.08.1993 r., 13924/88, Nortier v. Holandia, LEX nr 80572, i z 22.04.1994 r„ 15651/89, Saraiva de Carvalho v. Portugalia, LEX nr 805361; wyrok SN z 14.01.2010 r., V KK 235/09). Podobnie należy oceniać udział sędziego Adama Tomczyńskiego w składzie sądu, który orzekał w przedmiocie zawieszenia obwinionej w czynnościach służbowych, czy też w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie jej do odpowiedzialności karnej. Tym samym brak jest, wobec tego, przesłanek dla przyjęcia, iż sędzia naruszył zasady bezstronności, wobec czego orzeczono jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41 § 1 KPKart. 42 § 1art. 353 § 2 KPK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy