II DIZ 58/21

Izba Dyscyplinarna2021-10-20

Skład orzekający: Adam Tomczyński, Konrada Wytrykowskiego

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia powinien zostać wyłączony od rozpoznania sprawy, jeśli wcześniej orzekał w innej sprawie dotyczącej tego samego materiału dowodowego, który ma służyć do oceny zachowania innego współsprawcy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek o wyłączenie sędziego, uznając, że okoliczności wskazane przez wnioskodawcę mogą powodować wątpliwości co do bezstronności sędziego w rozumieniu art. 41 § 1 kpk. Podkreślono, że w przypadku przestępstw takich jak pomówienie, subiektywna ocena sędziego ma szczególne znaczenie, a jego bezstronność nie może być w żaden sposób naruszona.
Stan faktyczny
Sędzia Konrad Wytrykowski złożył wniosek o wyłączenie go od rozpoznania sprawy II DIZ 58/21, wskazując, że orzekał w innej sprawie (II DO 16/20) z wykorzystaniem tego samego materiału dowodowego. Materiał ten miał służyć do oceny zachowania prok. A. M. B. w sprawie II DIZ 58/21. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na uchwałę w przedmiocie wyłączenia sędziego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek sędziego Konrada Wytrykowskiego i wyłączył go od rozpoznania sprawy II DIZ 58/21.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II DIZ 58/21 POSTANOWIENIE Dnia 20 października 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Tomczyński w sprawie rozpoznania zażalenia prok. A. M. B. z dnia 11 sierpnia 2021 r. na uchwałę Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej z 15 lipca 2021 r. w sprawie o sygn. akt I DI 31/21 w przedmiocie rozpoznania wniosku SSN Konrada Wytrykowskiego o wyłączenie od rozpoznania sprawy o sygn. akt II DIZ 58/21 postanowił: uwzględnić wniosek sędziego Konrada Wytrykowskiego i na podstawie art. 42 § 4 kpk w związku z art. 41 § 1 kpk wyłączyć SSN Konrada Wytrykowskiego od rozpoznania sprawy II DIZ 58/21. UZASADNIENIE Sędzia Konrad Wytrykowski został wyznaczony do rozpoznania sprawy II DIZ 58/21. W dniu 24.08.2021 r. złożył oświadczenie, w którym podał, że istnieją okoliczności wymienione w art. 41 § 1 kpk uzasadniające wyłączenie go od rozpoznania sprawy ze względu na osobę skarżącej. Sędzia wskazał, że orzekał w sprawie II DO 16/20, w której materiał dowodowy służący do oceny sprawstwa prok. A. R. Z. jest tym samym materiałem dowodowym, który obecnie ma służyć do oceny zachowania prok. A. M. B. w sprawie II DIZ 58/21. Wnioskodawca przywołał też treść uchwały Sądu Najwyższego z 26.04.2007 r., według której orzeczenie sędziego w przedmiocie odpowiedzialności karnej wobec sprawcy czynu w oparciu o określony materiał dowodowy stanowi okoliczność mogącą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w rozumieniu art. 41 § 1 kpk, jeżeli ów materiał miałby następnie stanowić podstawę oceny 2 odpowiedzialności karnej innego współsprawcy tego czynu dokonywanej przez tego samego sędziego (I KZP 9/07; OSNKW 2007, nr 5, poz. 39). Sąd uznał, że okoliczności wskazane przez wnioskodawcę mogą powodować wątpliwości co do bezstronności sędziego, dlatego uwzględnił jego wniosek. Przy tym konkretnym zarzucanym przestępstwie (pomówienia) szczególne znaczenie ma subiektywna ocena sędziego co do wypełnienia znamion przestępstwa. O ile w sprawach uszkodzenia ciała, korupcji czy wypadku samochodowego mamy z reguły do czynienia z wielością jednoznacznych dowodów, to w przypadku pomówienia dużo istotniejsze jest indywidualne spojrzenie iudex. W takiej sytuacji nie może być on „suspectus” pod żadnym pozorem i korzystne dla wymiaru sprawiedliwości jest rozpoznanie takiej sprawy przez inny skład. Znaczenie ma tutaj przede wszystkim natura przestępstwa podlegającego ocenie, gdyż nie w każdej sytuacji i nie zawsze ponowne oparcie się przez tego samego sędziego na materiale dowodowym dotyczącym oceny zachowania współsprawcy musiałoby skutkować pojawieniem się wspomnianych wątpliwości. Przy okazji należy podkreślić, że tego rodzaju sygnał (wniosek o wyłączenie) ze strony sędziego powinien skutkować wyłączeniem go od rozpoznania sprawy, chyba, że miałyby miejsce szczególne okoliczności w postaci np. niechęci sędziego do rozpoznania sprawy z uwagi na jej trudność, czy wręcz próbę uchylenia się od obowiązku sądzenia. Żadna z tych okoliczności nie ma miejsca ad casum. Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 42 § 4 kpkart. 41 § 1 kpk§ 4§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy