II DO 28/19
Izba Dyscyplinarna2020-12-11
Skład orzekający: Tomasz Przesławski, Jarosław Sobutka, Ryszard Witkowski, Andrzeja Tomczyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zawieszenie postępowania w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego SN do odpowiedzialności karnej może być uwzględniony z uwagi na oczekiwanie na rozstrzygnięcie pytania prejudycjalnego przez TSUE?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o zawieszenie postępowania w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego SN do odpowiedzialności karnej. Wskazano, że art. 22 § 1 kpk, regulujący zawieszenie postępowania z powodu długotrwałej przeszkody, nie przewiduje możliwości zawieszenia postępowania karnego w oczekiwaniu na przyszłe orzeczenia sądowe, w tym TSUE. Sąd podkreślił, że postępowanie w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej jest czynnością incydentalną, a odpowiedź TSUE na pytania prejudycjalne odnosi skutek jedynie wobec konkretnego stanu faktycznego.Stan faktyczny
Rzecznik Dyscyplinarny SN złożył wniosek o zawieszenie postępowania w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego SN w stanie spoczynku, powołując się na trwające postępowanie prejudycjalne przed TSUE. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2019 r. odmówił zawieszenia. Obrońca sędziego złożył zażalenie, domagając się zmiany postanowienia i zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania prejudycjalnego przed TSUE. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II DO 28/19 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Przesławski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jarosław Sobutka SSN Ryszard Witkowski Protokolant Anna Rusak w sprawie S. K. po rozpoznaniu w Izbie Dyscyplinarnej na posiedzeniu w dniu 11 grudnia 2020 r., zażalenia obrońcy obwinionego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 sierpnia 2019 roku, sygn. akt I DO 29/19 odmawiające zawieszenia postępowania na podstawie art. 437 § 1 kpk postanawia: 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy podczas posiedzenia w dniu 29 sierpnia 2019 r., prowadzonego pod sygnaturą akt I DO 29/19, postanowił „nie uwzględnić wniosku Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Najwyższego SSN Andrzeja Tomczyka o zawieszenie postępowania w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej SSN w stanie spoczynku S. K. albowiem wniosek ten jest nieuprawniony z uwagi na treść art. 22 § 1 kpk, który nie przewiduje możliwości zawieszenia postępowania karnego na oczekiwania przyszłych orzeczeń sądowych, jak również brak jest podstaw do zawieszenia przez Sąd Najwyższy rozpatrujący wniosek o pociągnięcie do odpowiedzialności karnej do zawieszenia postępowania de facto prowadzonego w formie postępowania przygotowawczego. Sąd Najwyższy rozpatruje jedynie czynność incydentalną tego postępowania prowadzonego przez inny organ – Prokuraturę”. Zażalenie na przedmiotowe postanowienie wywiódł obrońca SSN w stanie spoczynku S.K., zaskarżając je w całości. Przedmiotowemu rozstrzygnięciu zarzucił „błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, mający decydujący wpływ na
2 jego treść, a polegający na oczywiście bezzasadnym uznaniu jakoby Sąd Najwyższy <<rozpoznawał jedynie czynność incydentalną>> (patrz strona 118 akt sprawy) podczas gdy w rzeczywistości Sąd Najwyższy na posiedzeniu rozpoznawał wniosek o kluczowym znaczeniu dla osoby Pana Sędziego, niestety nie doceniając w żadnym razie długotrwałej przeszkody natury prawnej, uniemożliwiającej dalsze procedowanie w niniejszej sprawie”. Podnosząc powyższy zarzut wniósł o „zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w zakresie pytań prejudycjalnych przed TSUE”. W odpowiedzi na wywiedzione zażalenie Naczelnik Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w S. wniósł o oddalenie zażalenia w całości jako oczywiście bezzasadnego. Wskazał ponadto, że „podniesione w zażaleniu okoliczności nie mogą stanowić podstawy do uchylenia postanowienia, albowiem pozostają w sprzeczności z podstawowymi zasadami polskiej procedury karnej”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wywiedzione w niniejszej sprawie zażalenie okazało się niezasadne. Podczas posiedzenia Sądu Najwyższego w dniu 29 sierpnia 2019 roku Rzecznik Dyscyplinarny SN wniósł o zawieszenie postępowania z uwagi na trwające postępowanie w przedmiocie pytań prejudycjalnych, które zawisło przed TSUE. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 22 § 1 kpk jeżeli zachodzi długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca prowadzenie postępowania, a w szczególności jeżeli nie można ująć oskarżonego albo nie może on brać udziału w postępowaniu z powodu choroby psychicznej lub innej ciężkiej choroby, postępowanie zawiesza się na czas trwania przeszkody. Sąd Najwyższy zauważa, co zresztą znajduje potwierdzenie w doktrynie, że owe długotrwałe przeszkody, które uzasadniałyby zawieszenie postępowania wskazane w art. 22 § 1 kpk nie mają charaktery katalogu zamkniętego. Mogą to być zarówno przeszkody natury faktycznej, jak i prawnej (zob. m.in. M. Kurowski [w:] Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz aktualizowany, red. D. Świecki, Gdańsk 2020, art. 22). W orzecznictwie Sądu Najwyższego słusznie zauważa się jednak, że nie ma podstaw, aby zawiesić postępowanie z uwagi na kwestię prejudycjalności, z jednym wyjątkiem, mianowicie wypadku przedstawienia przez sąd pytania prawnego na podstawie art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym.
3 W takiej sytuacji rozstrzygnięcie sprawy jest uzależnione od prejudykatu w postaci orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (postanowienie SN z 12.06.2003 r., SNO 30/03, LEX nr 471878). Zauważyć także należy, że przyczyna, na którą powoływał się Rzecznik Dyscyplinarny SN nie ma wpływu na toczące się postępowanie w przedmiocie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej SSN w stanie spoczynku S.K.. Należy zauważyć, że jakakolwiek odpowiedź przez TSUE na zadane przez sąd krajowy pytania prejudycjalne odnosi skutek jedynie wobec konkretnego stanu faktycznego, na kanwie którego doszło do ich zadania. Nie można zatem, w ocenie Sądu Najwyższego, rozszerzająco traktować skutku prawnego wydanego w takiej konfiguracji procesowej orzeczenia. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- II ZO 3/22 2024-07-17Czy wniosek o zawieszenie postępowania odwoławczego w sprawie dyscyplinarnej przeciwko sędziemu, oparty na toczącym się postępowaniu prejudycjalnym przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej, stanowi długotrwałą…
- II KZ 17/24 2024-05-16Czy zawieszenie postępowania w sprawie o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, do czasu rozpatrzenia pytań prawnych przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, stanowi długotrwał…
- I ZO 28/25 2025-04-07Czy wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy incydentalnej o wyłączenie sędziego może zostać zawieszony na czas trwania zawieszenia postępowania głównego, w którym ma być badana niezawisłość i bezstronność sęd…
- I NWW 31/21 2021-06-15Czy postępowanie w przedmiocie wniosku o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego może zostać zawieszone na podstawie art. 22 § 1 k.p.k. w oczekiwaniu na orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie dotyc…
- I NWW 110/20 2021-03-03Czy wniosek o wyłączenie sędziów Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego, oparty na zarzucie braku niezależności sądu, powinien zostać zawieszony do czasu wydania przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzeczenia…
Powołane przepisy
art. 437 § 1 kpkart. 22 § 1 kpkart. 22art. 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy