SNO 32/17

Sygn. akt SNO 32/17 UCHWAŁA Dnia 12 października 2017 r. Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w składzie: SSN Jan Bogdan Rychlicki (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Marian Buliński SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec Protokolant Katarzyna Wojnicka w sprawie P. P. sędziego Sądu Rejonowego w [...] po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 12 października 2017 r., zażaleń, wniesionych przez wnioskodawcę i jego pełnomocnika na uchwałę Sądu Apelacyjnego - Sądu Dyscyplinarnego w [...] z dnia 25 maja 2017 r., w przedmiocie zezwolenia na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. uchwalił: 1.utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę; 2. koszty postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w [...] uchwałą z dnia 25 maja 2017 r. po rozpoznaniu wniosku R. M. działającego przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Rejonowego w [...] P.P., na podstawie art. 80 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (DZ. U. z 2016 r., poz. 2062 ze zm. – dalej 2 u.s.p.) odmówił zezwolenia na pociągniecie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Rejonowego w [...] P. P. (…). W uzasadnieniu uchwały między innymi podniesiono, że w toku postępowania w Sądzie Rejonowym w [...] rozpoznaniu podlegała skarga dłużnika R. M. na czynności komornika (sygn. akt I Co ../14). W toku postępowania złożył on wnioski o zwolnienie go od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Sąd Rejonowy w [...] w osobie sędziego P. P. postanowieniem z dnia 27 lipca 2016 r. oddalił oba wnioski. Sąd Rejonowy w [...] ustalił, że wnioskodawca obecnie nie ponosi kosztów utrzymania, albowiem przebywa w zakładzie karnym, jednakże dysponuje środkami finansowymi w postaci wierzytelności, nadto posiada również znaczne środki pieniężne bowiem w sprawie o sygn. VI K ../14 Sądu Okręgowego w [...] wnioskował o zastosowanie poręczenia majątkowego w kwocie 50.000 zł. Sąd Rejonowy w [...] zauważył też, że uprzednio R. M. prowadził działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu profesjonalnych usług prawnych z której uzyskiwał dochód w wysokości 50.000 zł miesięcznie. „Nie powinien również napotykać on przeszkody” w uiszczaniu opłat sądowych, gdyż podczas widzeń z żoną lub obrońcą może realizować zlecenia przelania niewysokich stosunkowo opłat sądowych. Zażalenie na to postanowienie złożył R. M., a które to postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] z dnia 20 października 2016 r.oddalono. W uzasadnieniu uchwały Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w [...] podniósł też, że pozytywne rozstrzygnięcie wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej zachodzi tylko wówczas, jeżeli pojawiły się dostatecznie uzasadnione podejrzenia popełnienia przez niego przestępstwa. Oceniając całokształt okoliczności występujących w niniejszej sprawie Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w [...] zaakcentował, że w wywodach poczynionych w cytowanym wyżej postanowieniu nie sposób dostrzec sformułowań pomawiających lub też znieważających wnioskodawcę (k. 5 i 6 uzasadnienia). W tej sytuacji skoro nie zachodziło „żadne prawdopodobieństwo” popełnienia przez sędziego przestępstwa, o którym mowa w art. 212 § 1 k.k. lub art. 216 § 1 k.k. nie było podstaw do uwzględnienia wniosku R. M. Zażalenie na tą uchwałę wnieśli wnioskodawca oraz jego pełnomocnik. Wnioskodawca w ogólnej formie sformułował zarzut obrazy art. 212 § 1 k.k., 3 natomiast pełnomocnik zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 80 § 2c u.s.p. w zw. z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k., poprzez uznanie, że zachowanie sędziego P. P. polegające na użyciu w postanowieniu tegoż sądu z dnia 27 lipca 2016 r. określonych sformułowań wobec R. M. nie zniesławiło go i nie znieważyło go. Na tej podstawie obaj żalący wnieśli o zmianę zaskarżonej uchwały przez wydanie zezwolenia na pociągnięcie sędziego P. P. do odpowiedzialności karnej. W uzasadnieniu zażalenia w szczególności pełnomocnika wnioskodawcy podniesiono, że wywody poczynione w tymże postanowieniu odnoszące się do realnej możliwości uiszczenia opłaty sądowej przez wnioskodawcę de facto są zniesławiające i poniżające go. Pełnomocnik wnioskodawcy podniósł też, że pod pozorem wykonywania czynności służbowych sędzia P. P. „chciała dokonać swoistej zemsty na wnioskodawcy z uwagi na fakt, że składał on liczne wnioski procesowe podlegające przez nią rozpoznaniu”. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny rozważył, co następuje. Oba zażalenia są bezzasadne. Uchwała podjęta przez Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w [...] jest ze wszech miar trafna. Zgodnie z treścią art. 212 § 1 k.k. odpowiedzialności karnej podlega ten, kto pomawia inną osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nie mającą osobowości prawnej o takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności. Z kolei przedmiotem ochrony tego przepisu jest cześć i godność osoby pomawianej o postępowanie lub właściwości, które są sprzeczne z prawem i zasadami etyki. Natomiast przestępstwo zniewagi o którym mowa w art. 216 § 1 k.k. przejawia się w ubliżaniu komuś słowem lub czynem i stanowi ciężką obrazę skierowaną przeciwko godności osobistej człowieka. W ocenie Sądu Najwyższego – Sądu Dyscyplinarnego konfrontacja ratio legis przepisu art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k. zarówno z argumentacją podniesioną w zażaleniu wnioskodawcy i jego pełnomocnika oraz z wywodami poczynionymi w postanowieniu Sądu Rejonowego w [...] z dnia 20 lipca 2016 r., przez sędzię P. P. pozwala na jednoznaczną ocenę, że podjęta uchwała przez Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w [...] jest prawidłowa i brak jest jakichkolwiek podstaw natury faktycznej i prawnej do jej zmiany, o co wnosili obaj żalący. Z tego też względu 4 należało zaskarżoną uchwałę utrzymać w mocy. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 133 u.s.p. kc