SNO 43/02
Izba Dyscyplinarna2002-11-28
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara złożenia z urzędu jest współmierna do przewinień służbowych asesora sądowego polegających na zmianie treści wydanych wyroków?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że kara złożenia z urzędu jest współmierna do przewinień służbowych asesora sądowego, polegających na zmianie treści wydanych wyroków. Podkreślono, że takie działania godzą w powagę wymiaru sprawiedliwości, podważają zaufanie obywateli do organów wymiaru sprawiedliwości i świadczą o braku odpowiednich predyspozycji do pełnienia funkcji sędziego, pomimo posiadanej wiedzy.Stan faktyczny
Asesor sądowy został uznany za winnego popełnienia przewinień służbowych polegających na zmianie treści dwóch wydanych wyroków poprzez przepisanie ich treści i dopisanie odmiennych rozstrzygnięć lub zmianę zasądzonej kwoty kosztów procesu. Sąd Apelacyjny wymierzył mu karę złożenia z urzędu. Asesor odwołał się od wyroku, zarzucając niewspółmierność kary do popełnionych czynów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego, uznając karę złożenia z urzędu za współmierną do popełnionych przewinień.Pełny tekst orzeczenia
WYROK Z DNIA 28 LISTOPADA 2992 R. SNO 43/02 Przewodniczący: sędzia SN Piotr Hofmański. Sędziowie SN: Elżbieta Skowrońska-Bocian (sprawozdawca), Maria Tyszel. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny w Warszawie z udziałem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego sędziego Sądu Okręgowego po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2002 r. sprawy asesora sądowego Sądu Rejonowego w związku z odwołaniem asesora sądowego od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu Dyscyplinarnego z dnia 10 września 2002 r., sygn. akt (...) u t r z y m a ł w mocy wyrok w zaskarżonej części. U za s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 10 września 2002 r., sygn. akt (...) Sąd Apelacyjny uznał obwinionego, asesora Sądu Rejonowego, za winnego popełnienia następujących przewinień służbowych: zmiany wyroku z dnia 27 lutego 2002 r. w sprawie sygn. akt (...) poprzez przepisanie jego treści i dopisanie „powództwo oddala” oraz zmiany wyroku z dnia 20 lutego 2002 r. w sprawie sygn. akt (...) poprzez przepisanie jego treści i w miejsce zasądzonych od C.(...) S.(...) I.(...) T.(...) C.(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na rzecz „I.(...)” Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. kwoty 1 000 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wpisanie kwoty 1 655,50 zł. Za wskazane przewinienia służbowe, których popełnienia obwiniony nie kwestionował, Sąd Apelacyjny wymierzył
2 obwinionemu karę złożenia z urzędu. Jako podstawę prawną Sąd Apelacyjny wskazał art. 109 § 1 pkt 5 w zw. z art. 136 § 2 ustawy z dnia 27 stycznia 2001 r. – Prawo o ustroju sadów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.). W odwołaniu od tego wyroku obwiniony asesor sądowy zarzucił, że wymierzona kara jest niewspółmierna do jego przewinień. Podniósł także, że wydalenie ze służby pozbawia go szansy wykazania, że będzie w przyszłości pełnił należycie obowiązki asesora, a w przyszłości sędziego. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Popełnienie przez obwinionego asesora sądowego przewinień służbowych wskazanych w wyroku nie budzi wątpliwości; zresztą sam obwiniony tego nie kwestionuje. Pozostaje zatem jedynie do rozważenia, czy wymierzona mu kara nie jest zbyt surowa. W tym względzie należy zauważyć, co następuje: Przewinienia służbowe popełnione przez obwinionego charakteryzują się poważnym ciężarem gatunkowym oraz wysokim stopniem szkodliwości dla pełnionej służby (na co trafnie zwrócił uwagę Sąd Apelacyjny). Niezrozumienie istoty związania sądu wydanym wyrokiem stanowi istotne zagrożenie dla powagi sprawowania „trzeciej władzy”, której nosicielem jest przecież także asesor wykonujący obowiązki sędziowskie – wydaje on wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej (art. 174 Konstytucji RP). Dokonywanie zmian w wydanym wyroku w trybie nieprzewidzianym w obowiązującym stanie prawnym godzi w powagę wymiaru sprawiedliwości, a także prowadzi do podważenia zaufania obywateli do organów sprawujących wymiar sprawiedliwości. Dodatkowo, na co także niezwykle trafnie wskazał Sąd Apelacyjny, zachowanie się asesora sądowego stanowi dowód nieznajomości przepisów postępowania mogących znaleźć zastosowanie w opisanych sytuacjach, których zastosowanie mogłoby doprowadzić do usunięcia popełnionych błędów. Całkowicie nietrafne jest przy tym odwołanie się przez obwinionego do wyrażanego w literaturze poglądu, zgodnie z którym wyrok ogłoszony przez sąd
3 nie może być uznany za nieistniejący, choćby nawet jego sentencja nie była podpisana przez skład sądzący. Z prezentowanego stanowiska nie sposób bowiem wyprowadzić wniosku, zgodnie z którym ogłoszenie wyroku w innym brzmieniu niż to zostało napisane pozwala na całkowicie dowolne uzupełnianie treści dokumentu urzędowego, jakim jest wyrok sadowy. Przeciwko wymierzonej karze nie mogą przemawiać powoływane przez obwinionego okoliczności, takie jak przekreślenie studiów, aplikacji i zdanego egzaminu sędziowskiego. Należy zauważyć, że pełnienie funkcji sędziego wymaga nie tylko wiedzy (potwierdzonej zdanym egzaminem sędziowskim), ale również odpowiednich cech charakteru. Przewinienia popełnione przez asesora sądowego, a także jego postawa prezentowana w toku postępowania, wskazują na to, że nie ma on stosownych predyspozycji. Złożenie ze służby nie stanowi zatem kary niewspółmiernej do popełnionego czynu. Z tych względów Sąd Najwyższy utrzymał w mocy wyrok w części zaskarżonej przez obwinionego (art. 121 Prawa o ustroju sądów powszechnych w związku z art. 456 k.p.k.).
Powiązane orzeczenia
- SNO 5/06 2006-03-09Czy rażące i długotrwałe opóźnienia w sporządzaniu uzasadnień orzeczeń przez asesora sądowego, pomimo uwzględnienia jego sytuacji osobistej i zawodowej, uzasadniają wymierzenie kary złożenia z urzędu?
- SNO 5/08 2008-02-19Czy asesor sądowy, który dokonał zmian w zapisach wyroków po ich podpisaniu i ogłoszeniu, usuwając oryginały i zastępując je nowymi wersjami, dopuścił się przewinienia służbowego z art. 107 § 1 ustawy Prawo o ustroju sąd…
- SNO 45/09 2009-07-14Czy asesor sądowy dopuszcza się przewinienia służbowego z art. 107 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, jeśli w wyroku łącznym orzeka karę niższą od sumy okresów odbytych już kar i nie zarządza niezwłocznie z…
- SNO 77/06 2007-02-14Czy zachowanie asesora sądowego, polegające na znieważeniu sędziego w rozmowie telefonicznej, stanowi przewinienie dyscyplinarne uzasadniające wymierzenie kary złożenia z urzędu?
- SNO 2/09 2009-02-16Czy rażąca niewspółmierność kary dyscyplinarnej (nagany) wymierzonej asesorowi sądowemu za przewinienie służbowe, polegające na oczywistej i rażącej obrazie przepisów proceduralnych, uzasadnia zmianę orzeczenia i wymierz…
Powołane przepisy
art. 109 § 1 pkt 5art. 136 § 2art. 174art. 121art. 456 KPK§ 1 pkt 5§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy