SNO 55/12

Izba Dyscyplinarna2013-01-31

Skład orzekający: Andrzej Siuchniński, Józef Dołhy, Maciej Pacuda, Stanisława Urbana, Krzysztofa Wojtaszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia dopuścił się przewinienia służbowego polegającego na oczywistej i rażącej obrazie przepisów prawa procesowego, a jeśli tak, jaka kara dyscyplinarna jest adekwatna do popełnionego czynu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny uznał, że obwiniony sędzia dopuścił się przewinienia służbowego polegającego na oczywistej i rażącej obrazie przepisów prawa procesowego, w tym art. 6 k.p.c. poprzez opieszałość i brak dbałości o sprawny tok postępowania, co spowodowało nieuzasadnioną przewlekłość. Sąd uznał również za zasadny zarzut rażącej niewspółmierności kary upomnienia, uznając, że nie odzwierciedla ona stopnia społecznej szkodliwości przewinienia. W związku z tym, Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok, wymierzając karę nagany zamiast upomnienia.
Stan faktyczny
Sędzia J. H. został uznany przez Sąd Apelacyjny - Sąd Dyscyplinarny za winnego popełnienia przewinienia służbowego polegającego na oczywistej i rażącej obrazie przepisów prawa procesowego, w tym art. 6 k.p.c. poprzez opieszałość i przewlekłość postępowań. Wymierzono mu karę upomnienia. Obwiniony, Minister Sprawiedliwości oraz Krajowa Rada Sądownictwa wnieśli odwołania. Minister Sprawiedliwości i KRS domagali się surowszej kary, wskazując na rażącą niewspółmierność kary upomnienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że wymierzył obwinionemu karę nagany, a w pozostałym zakresie utrzymał wyrok w mocy.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt SNO 55/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 stycznia 2013 r. Sąd Najwyższy - Sąd Dyscyplinarny w składzie: SSN Andrzej Siuchniński (przewodniczący) SSN Józef Dołhy (sprawozdawca) SSN Maciej Pacuda przy udziale Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sądu Apelacyjnego w […] SSA Stanisława Urbana oraz przedstawiciela Krajowej Rady Sądownictwa SSO Krzysztofa Wojtaszka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2013 r. sprawy J. H. sędziego Sądu Okręgowego w T., w związku z odwołaniem obwinionego oraz Ministra Sprawiedliwości i Krajowej Rady Sądownictwa - na niekorzyść obwinionego, od wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Dyscyplinarnego w […] z dnia 10 września 2012 r. sygn. ASD […]; 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawie art. 109 § 1 pkt 2 usp wymierza obwinionemu karę nagany; 2. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok w pozostałym zakresie; 3. obciąża Skarb Państwa kosztami postępowania dyscyplinarnego za instancję odwoławczą 2 UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w […], wyrokiem z dnia 10 września 2012 r., uznał sędziego Sądu Okręgowego w T. - J. H. za winnego popełnienia przewinienia służbowego z art. 107 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych, polegającego na tym, że w okresie od 12 października 2009 r. do 30 czerwca 2011 r. orzekając w I Wydziale Cywilnym Sądu Okręgowego w T. dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy przepisów prawa procesowego, a to: - art. 6 k.p.c. poprzez opieszałość, brak dbałości o sprawny tok postępowania, odraczanie spraw bez podania terminu pomimo obecności stron, co spowodowało nieuzasadnioną przewlekłość postępowania w sprawach o sygn. akt: I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10, I C […]/10 oraz I C […]/10: - art. 6 k.p.c. poprzez wyznaczanie pierwszego lub kolejnych terminów rozpraw w odstępach kilkumiesięcznych, co spowodowało nieuzasadnioną przewlekłość postępowania w sprawach o sygn. akt: I C […]/09, I C […]/10, I C […]/10 oraz I C […]/11; - art. 363 § 3 k.p.c., w sprawie o sygn. akt I[…] Cz […]/09, poprzez uchylenie w całości nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wydanego przez Sąd Rejonowy w S. postanowieniem z dnia 20 października 2007 r., sygn. akt I Nc […] i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w S. do ponownego rozpoznania, pomimo prawomocności nakazu w części merytorycznej, gdyż strona powodowa zaskarżyła nakaz zapłaty tylko w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach procesu; - art. 5051 k.p.c., w sprawie o sygn. akt I[…] Ca […], poprzez odmowę jej rozpoznania w postępowaniu uproszczonym i wydanie w związku z tym postanowienia z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt I[…] Ca […], o stwierdzeniu swej niewłaściwości i przekazaniu sprawy Sądowi Okręgowemu w T. do rozpoznania jej w składzie trzech sędziów, a następnie, w związku z wydaniem przez Sąd Okręgowy w T. postanowienia z dnia 10 grudnia 2010 r., poprzez opóźnianie jej rozpoznania w składzie jednoosobowym; - art. 4451 k.p.c., w sprawie o sygn. akt I C […], poprzez zwrot w toku rozpoznania sprawy rozwodowej, w której postępowanie uległo w dniu 18 maja 3 2011 r. zawieszeniu, wszystkich wniosków i akt opiekuńczych Sądowi Rejonowemu w S. celem załatwienia ich we własnym zakresie, pomimo, iż wnioski te winien był rozpoznać Sąd Okręgowy w T.; - art. 9 k.p.c. poprzez bezzasadne odmowy wydania z akt sprawy stronom i ich pełnomocnikom odpisów, kserokopii czy też fotokopii dokumentów m. in. w sprawie o sygn. akt I C […], i za to na mocy art. 109 § 1 ust. 1 u.s.p. wymierzył mu karę dyscyplinarną upomnienia. Od tego wyroku odwołania wnieśli: obwiniony oraz na niekorzyść obwinionego Minister Sprawiedliwości i Krajowa Rada Sądownictwa. Obwiniony J. H. zaskarżył wyrok w całości i zarzucił „niesprawiedliwą ocenę materiału dowodowego polegającą na ustaleniu opieszałości i przewlekłości postępowania…” oraz „nieprawidłową ocenę prawną dotyczącą właściwości sądu, trybu postępowania w sprawach opiekuńczych…”, i wniósł „o jego zmianę poprzez odrzucenie lub oddalenie zarzutów, ewentualnie jego uchylenie, ze stwierdzeniem braku podstaw do wszczęcia postępowania”. Minister Sprawiedliwości zaskarżył wyrok na niekorzyść obwinionego w zakresie orzeczenia o karze, zarzucając – na podstawie art. 438 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p.- rażącą niewspółmierność orzeczenia o karze, polegającą na wymierzeniu obwinionemu kary dyscyplinarnej upomnienia, będącej wynikiem nieuwzględnienia w sposób właściwy popełnionego przez niego przewinienia. W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez wymierzenie sędziemu J. H. na podstawie art. 109 § 1 pkt 4 kary dyscyplinarnej przeniesienia na inne miejsce służbowe. Krajowa Rada Sądownictwa zaskarżyła wyrok na niekorzyść obwinionego w części dotyczącej orzeczenia o karze, zarzucając – na podstawie art. 438 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. – rażącą niewspółmierność wymierzonej obwinionemu kary dyscyplinarnej upomnienia, jako nieodzwierciedlającej stopnia społecznej szkodliwości popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i nie spełniającej w związku z tym celów, jakie ma wymierzona kara osiągnąć. W konkluzji wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku przez orzeczenie wobec obwinionego kary dyscyplinarnej nagany, określonej w art. 109 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: I. Co do odwołania obwinionego. 4 Zarzuty odwołania nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny dokonując ustaleń faktycznych wskazał na jakich dowodach się oparł, którym zaś odmówił wiary i z jakiego powodu. Wbrew odmiennym twierdzeniom skarżącego sąd pierwszej instancji poczynił ustalenia na podstawie, dokonanej i przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, analizy każdej ze spraw, w których nastąpiło przypisanie obwinionemu spowodowania rażącej przewlekłości postępowania (art. 6 k.p.c.). Również ustalając oczywistą i rażącą obrazę przepisów prawa procesowego – art. 363 § 3, art. 5051, art. 4451 i art. 9 k.p.c.- sąd pierwszej instancji szczegółowo wskazał, na czym polegały popełnione przez obwinionego błędy w procedowaniu, wykazując przekonująco, iż ocena ta w niczym nie wkracza w sferę niezawisłości sędziowskiej. Brak zatem podstaw do skutecznego zakwestionowania poczynionych przez sąd ustaleń, jak też końcowej oceny prawnej o dopuszczeniu się przez obwinionego sędziego przewinienia służbowego w rozumieniu art. 107 § 1 u.s.p. II. Co do odwołań Ministra Sprawiedliwości i Krajowej Rady Sądownictwa. Podniesiony w obu odwołaniach zarzut rażącej niewspółmierności kary uznać należy za zasadny. Istotnie przy wymiarze kary Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny w niewystarczający sposób uwzględnił znaczny stopień społecznej szkodliwości przewinienia służbowego, stopień zawinienia obwinionego oraz fakt jego poprzedniej karalności dyscyplinarnej. Kara dyscyplinarna upomnienia jako kara najłagodniejsza powinna być stosowana tylko w przypadkach bardzo drobnych przewinień dyscyplinarnych, jeżeli już samo prowadzenie postępowania dyscyplinarnego odniosło oczekiwany skutek polegający na przestrzeganiu przez obwinionego sędziego dyscypliny procesowej (por. wyroki SN: z 13 marca 2008 r., SNO 12/08, OSNSD 2008, poz. 37, oraz z 10 grudnia 2003 r., SNO 49/03, OSNSD 2003, nr. 2, poz. 88). Skarżący zasadnie podnoszą, że w realiach sprawy przypisanego obwinionemu przewinienia służbowego do powyższej kategorii zaliczyć nie można. Podzielając argumentację zaprezentowaną w odwołaniach, Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny uznał za karę współmierną, należycie realizującą dyrektywy wymiaru kary – karę nagany. Wnioskowana w odwołaniu Ministra Sprawiedliwości 5 kara dyscyplinarna przeniesienia na inne miejsce służbowe raziłaby zbytnią surowością. Kierując się powyższym zmieniono zaskarżony wyrok w ten sposób, że w miejsce orzeczonej wobec obwinionego sędziego kary dyscyplinarnej upomnienia, na podstawie art. 109 § 1 pkt 2 u.s.p. wymierzono mu karę nagany, zaś w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymano w mocy. aw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 109 § 1 pkt 2art. 107 § 1art. 6 KPCart. 363 § 3 KPCart. 5051 KPCart. 4451 KPCart. 9 KPCart. 109 § 1 ust. 1art. 438 pkt 4 KPKart. 128art. 109 § 1 pkt 4art. 363 § 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy