I KK 217/22

Sygn. akt I KK 217/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 czerwca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka SSN Andrzej Tomczyk Protokolant Anna Kuras w sprawie S. S. , wobec którego warunkowo umorzono postępowanie karne o czyn z art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 21 czerwca 2022 r. kasacji Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 25 stycznia 2022 r., sygn. akt II K (…), 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w W. do rozpoznania jako sądowi I instancji; 2. wydatkami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w O. wyrokiem z dnia 25 stycznia 2022 r., sygn. akt II K (…), na podstawie art. 66 § 1 k.k. i art. 67 § 1 k.k. warunkowo umorzył na okres roku próby postępowanie karne wobec S. S., któremu prokurator zarzucił, że w maju 2018 r. w miejscowości P., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z 2 góry powziętego zamiaru wiedząc, iż nieletnia O. P. jest w ciąży i działając w zamiarze, aby wymieniona dokonała przerwania ciąży z naruszeniem przepisów ustawy udzielił jej pomocy przekazując A. W. reprezentującej nieletnią kwotę 5000 zł, którą A. W miała przeznaczyć na pokrycie kosztów zabiegu przerwania ciąży małoletniej córki O. P. wbrew przepisom ustawy, a także wielokrotnie słowami nakłaniał O. P. do przerwania ciąży wbrew przepisom ustawy, tj. popełnienie czynu z art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 39 pkt 7 k.k. Sąd orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 1.000 zł na rzecz Funduszu P. Ponadto Sąd wydał rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów procesu. Wyrok nie został zaskarżony i uprawomocnił się w pierwszej instancji w dniu 1 lutego 2022 r. (k. 290). Wyrok został zaskarżony w całości na niekorzyść S. S. kasacją przez Prokuratora Generalnego, który zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k., polegające na wydaniu przez Sąd Rejonowy w O. wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne wobec S. S. o czyn z art. 152 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., podczas gdy sądem właściwym rzeczowo do rozpoznania tej sprawy w pierwszej instancji był sąd wyższego rzędu, tj. Sąd Okręgowy w W., co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia określoną w art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. W związku z tym zarzutem skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w W., jako właściwemu do rozpoznania jej w pierwszej instancji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka podlega uwzględnieniu. Zgodzić należy się ze skarżącym, że zaskarżony wyrok obciążony jest 3 bezwzględną przyczyną uchylenia orzeczenia w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. Sąd Rejonowy w O. nie zbadał z urzędu swojej właściwości - do czego był zobowiązany na podstawie art. 35 § 1 k.p.k. - i jako sąd niższego rzędu, orzekł w sprawie należącej do kompetencji sądu wyższego rzędu, a to Sądu Okręgowego w W., który był właściwy rzeczowo do rozpoznania w pierwszej instancji sprawy o czyn z art. 152 § 2 k.k. Opisana sytuacja wprost wskazuje na naruszenie przepisu art. 25 § 1 pkt 2 k.p.k. i to w stopniu przesądzającym o wystąpieniu bezwzględnej przyczyny odwoławczej, co winno skutkować uchyleniem zaskarżonego orzeczenia. Określający właściwość rzeczową Sądu Okręgowego przepis art. 25 k.p.k. w § 1 pkt 2 przewiduje, że Sąd ten jest właściwy m.in. w sprawach o występek określony w art. 152 § 2 k.k. Zgodnie z tezą wyroku Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2011 r., sygn. akt II KK 165/11, w wypadku, gdy sąd niższego rzędu orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu, uchylenie zaskarżonego orzeczenia jest niezależnie od wpływu uchybienia na treść orzeczenia, w myśl art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k. - konieczne (LEX nr 960521). Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.