I KK 465/22

WyrokIzba Karna2023-02-22

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku w postępowaniu kasacyjnym powinien zostać uwzględniony, gdy zarzuty kasacji nie wskazują na oczywistą zasadność i realną perspektywę uniewinnienia lub umorzenia postępowania, a podnoszone okoliczności dotyczą sytuacji rodzinnej i zawodowej skazanych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wstrzymanie wykonania wyroku na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k. jest środkiem wyjątkowym, stosowanym tylko w sytuacjach, gdy wykonanie orzeczenia spowodowałoby nieodwracalne skutki i niepowetowane straty, związane z realnym niebezpieczeństwem poniesienia przez skazanego dolegliwości, której nie powinien doznać wobec zasadności kasacji. W szczególności, powinno być ono rozważane, gdy uchylenie wyroku realnie rysuje perspektywę uniewinnienia lub umorzenia postępowania. Okoliczności dotyczące sytuacji rodzinnej i zawodowej skazanych nie mają znaczenia dla wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym.
Stan faktyczny
Obrońca skazanych złożył wnioski o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w Wałbrzychu. Uzasadnienie wniosku opierało się na rzekomych uchybieniach sądów, niezasadnym skazaniu oraz trudnej sytuacji rodzinnej i zawodowej skazanych. Sąd Najwyższy rozpoznał te wnioski na posiedzeniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosków obrońcy skazanych o wstrzymanie wykonania wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I KK 465/22 POSTANOWIENIE Dnia 22 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski w sprawie M. B. i P. G. skazanych za przestępstwa z art. 158 § 1 w zb. z art. 157 § 1 w zw. z art. 11 § 2 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 22 lutego 2023 r., wniosków obrońcy skazanych o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 24 czerwca 2022 r., IV Ka 403/22 zmieniającego w części wyrok Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 1 lutego 2022 r., III K 1359/21 na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wniosków nie uwzględnić. UZASADNIENIE We wniesionych kasacjach od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy obrońca skazanych podniósł zarzut naruszenia prawa procesowego (art. 433 § 2, art. 457 § 3, art. 440 k.p.k.), wnosząc jednocześnie o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Adw. M. M., w krótkim, jednoakapitowym uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia (przełom s. 9 i 10 kasacji) podniósł jedynie, że „ranga i charakter postawionych w kasacji zarzutów prezentujących uchybienia jakich dopuściły się oba orzekające w sprawie sądy, pozwalają na twierdzenie, że doszło do niezasadnego skazania M. B. i P. G.. Nadto sytuacja rodzinna i zawodowa skazanych przemawia za uwzględnieniem niniejszego wniosku, bowiem brak wstrzymania wykonania orzeczenia spowoduje dla skazanych i ich rodzin nieodwracalne skutki”. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją wyroku – w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. – jest wyjątkiem od zasady i może nastąpić tylko w wyjątkowych wypadkach, gdy wykonanie wyroku powodowałoby nieodwracalne skutki i niepowetowane straty (nie chodzi tu jednak o takie okoliczności faktyczne czy prawne, które mogą być uwzględnione w postępowaniu wykonawczym w ramach chociażby instytucji odroczenia wykonania kary czy przerwy w karze). W wypadku instytucji określonej w art. 532 k.p.k. chodzi tylko i wyłącznie o okoliczności, które mają związek z toczącym się postępowaniem karnym inicjowanym nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a więc z postępowaniem kasacyjnym. Chodzi tu o zapobieżenie sytuacji, w której istnieje realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazanego dolegliwości wynikającej z wykonania prawomocnego wyroku, której nie powinien doznać wobec zasadności wniesionej kasacji (zob. D. Świecki (w:) D. Świecki (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 7 do art. 532). Możliwość narażenia skazanego na poważne i niepowetowane dolegliwości, w wypadku wykonania orzeczenia, powinna być w pierwszej kolejności odnoszona do sytuacji, gdy w wyniku uchylenia zaskarżonego wyroku realnie rysuje się w dalszym postępowaniu perspektywa uniewinnienia oskarżonego, względnie umorzenia wobec niego postępowania (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2018 r., II KK 23/18). Nie można oczywiście wykluczyć i takiej sytuacji, w której po uchyleniu, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, z uwagi na stwierdzone przez Sąd Najwyższy uchybienie, dojść może do zakwalifikowania czynu z przepisu przewidującego łagodniejsze zagrożenie, niż dotychczasowa podstawa skazania, a okres pozbawienia wolności skarżącego skazanego przekraczałby możliwą do wymierzenia w dalszym postępowaniu karę. Na tym etapie postępowania kasacyjnego nie chodzi przy tym o to, aby przeprowadzać całościową i ostateczną ocenę kasacji, której dokonywać będzie Sąd Najwyższy merytorycznie rozpoznający nadzwyczajny środek zaskarżenia na rozprawie lub posiedzeniu, ale o to, by nawet przy pobieżnej lekturze zarzutu kasacji w zestawieniu z ustaleniami i rozważaniami zawartymi w prawomocnym 3 orzeczeniu trzeba uznać, że zaistniały istotne uchybienia, które podważają racje respektowania domniemania trafności ustaleń i ocen przyjętych za podstawę takiego orzeczenia (por. J. Matras (w:) K. Dudka (red.), Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Lex/el. 2019, teza 2 do art. 532). W przedmiotowej sprawie takie okoliczności nie występują, a te powołane w sposób ogólnikowy przez obrońcę skazanych – w świetle tego, co już powiedziano wyżej – są bezpodstawne. Wstępna analiza wniesionych środków zaskarżenia nie wskazuje na to, że zarzuty podniesione w nadzwyczajnym środku zaskarżenia są oczywiście zasadne oraz – co ważniejsze – że w wyniku ponownego postępowania miałoby dojść do uniewinnienia oskarżonych czy umorzenia wobec nich postępowania, względnie – wymierzenia kary w niższym wymiarze albo kary łagodniejszego rodzaju. Okoliczności wskazane w drugiej kolejności przez obrońcę, a dotyczące sytuacji rodzinnej i zawodowej skazanych (niezależnie od tego, że w żaden sposób nie wykazane ani nawet nie uprawdopodobnione) dla ewentualnego wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu kasacyjnym nie mają żadnego znaczenia, co obrońcy, jako profesjonalnemu przedstawicielowi strony postępowania, powinno być wiadome. Mogą one mieć znaczenie jedynie dla zastosowania różnych instytucji prawa karnego wykonawczego. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 158 § 1art. 157 § 1art. 11 § 2 KKart. 532 § 1art. 433 § 2art. 457 § 3art. 440 KPKart. 532 § 1 KPKart. 532 KPKart. 532§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy