I KO 166/57

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia H. Kempisty. Sędziowie: J. Potępa (sprawozdawca), M. Szerer, M. Paluch, A. Kafarski, S. Kalinowski, R. Kryże.Prokurator: T. Guzkiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Czesława B. oskarżonego z art. 132 i z art. 133 § 1 k.k., po wysłuchaniu wniosku Prokuratora, postanowił: przedstawioną do rozstrzygnięcia postanowieniem Sądu Wojewódzkiego dla województwa warszawskiego z dnia 2 maja 1957 r. Sądowi Najwyższemu, a następnie przez tenże Sąd składowi powiększonemu Sądu Najwyższego postanowieniem z dnia 5 grudnia 1957 r., kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy osoba delegowana przez Powiatowy Komitet Kultury Fizycznej do wykonywania czynności sędziego sportowego podczas meczu piłki nożnej pomiędzy drużynami sportowymi o mistrzostwo klasy C korzysta ze wzmożonej ochrony prawnej urzędnika przewidzianej w art. 132, 133 k.k.?" na podstawie art. 390 § 1 k.p.k.rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneWedług art. 1 dekretu z dnia 16 stycznia 1956 r. o organizacji spraw kultury fizycznej (Dz. U. Nr 2, poz. 12), w ogólnokrajowym zakresie kierowania sprawami kultury fizycznej i sportu działa przy Radzie Ministrów, jako organ Rządu, Główny Komitet Kultury Fizycznej. Art. 7 tego dekretu stanowi, że w zakresie terenowym zadania z dziedziny kultury fizycznej i ruchu sportowego wykonują komitety kultury fizycznej przy prezydiach wojewódzkich, powiatowych, miejskich i dzielnicowych rad narodowych. Osoby zatrudnione w tych komitetach, na skutek mianowania lub umowy o pracę, są niewątpliwie urzędnikami w rozumieniu rozdziałów XXI i XII k.k. (por. orz. ZO 40/36).Nie są natomiast urzędnikami w tym rozumieniu sędziowie sportowi, w szczególności sędziowie sportowi delegowani do pełnienia tej funkcji podczas rozgrywki pomiędzy drużynami piłki nożnej.Prawa i obowiązki sędziów sportowych określone są w statutach związków sportowych. Jeżeli chodzi o sędziów w zawodach piłki nożnej, normują je § 85-93 statutu Polskiego Związku Piłki Nożnej oraz § 10 Postanowień Polskiego Związku Piłki Nożnej, stanowiących integralną część wspomnianego statutu (§ 10 Postanowień). Z treści tych przepisów wynika, że sędzia działa na polecenie związku sportowego posiadającego osobowość prawną i jego uprawnienia na boisku w zakresie przestrzegania przepisów gry są bardzo szerokie.Za nieprzestrzeganie zarządzeń sędziego sportowego przez zawodnika Polski Związek Piłki Nożnej może nakładać kary: upomnienia, nagany, dyskwalifikacji, wyłączenia z reprezentacji państwowej lub reprezentacji okręgu, wyłączenia z PZPN (art. 94).Sędzia sportowy chroniony jest przed zamachami na jego cześć i nietykalność fizyczną przepisami Kodeksu karnego na równi z innymi obywatelami, nie jest on bowiem urzędnikiem pozostającym na służbie państwowej. Funkcja sędziego sportowego jest działalnością społeczną, a nie urzędową. Ważność tej funkcji może uzasadniać objęcie przez prokuratora w interesie publicznym oskarżenia przeciw sprawcom, którzy na szkodę sędziego sportowego dopuścili się przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego (art. 65 k.p.k.), nie ma jednak podstawy prawnej do kwalifikowania takich czynów z art. 132 i 133 k.k.Sędzia sportowy nie tylko nie jest urzędnikiem, lecz także nie jest on "osobą do pomocy urzędnikowi przydaną", znajdującą się pod ochroną wspomnianych przepisów Kodeksu karnego. Ochrona z tego tytułu przysługuje osobie nie będącej urzędnikiem, lecz w danym wypadku powołanej do współdziałania w czynnościach urzędowych uprawnionego urzędnika. Skoro funkcja sędziowania w zawodach sportowych nie jest czynnością urzędową należącą do zakresu działania urzędnika, lecz samodzielną, społeczną działalnością sędziego sportowego, to nie można mówić o pomocy udzielonej urzędnikowi. Brak więc podstawy do uznania sędziego sportowego "za osobę do pomocy urzędnikowi przydaną".Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.