I KO 30/20

Izba Karna2020-11-10

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy udział asesora sądu wojskowego w wydaniu wyroku stanowi bezwzględną podstawę do wznowienia postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. w związku z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.?
Ratio decidendi
Udział asesora sądu wojskowego w wydaniu wyroku nie stanowi bezwzględnej podstawy do wznowienia postępowania z urzędu, jeśli czynności sędziowskie asesora zostały podjęte do dnia 5 maja 2009 r. i nie podlegają wzruszeniu. W przypadku braku podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu, Sąd Najwyższy może jedynie poinformować stronę o braku takich podstaw, nie wydając formalnego orzeczenia.
Stan faktyczny
J. Ł. złożył pisma o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu wojskowego, wskazując na udział asesora sądu wojskowego w wydaniu wyroku. Sąd Najwyższy rozpoznał te pisma jako sygnalizację w trybie art. 9 § 2 k.p.k. i uznał, że udział asesora nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wszczęcia postępowania o wznowienie postępowania z urzędu i wydał w tej sprawie zarządzenie.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I KO 30/20 ZARZĄDZENIE Dnia 10 listopada 2020 r. SSN Wiesław Kozielewicz W związku z pismami J. Ł. z dnia: 10 czerwca 2020 r., 7 lipca 2020 r., 17 sierpnia 2020 r. i 24 września 2020 r. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt SA (…) r., utrzymującym w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w Z. z dnia 26 sierpnia 2005 r., sygn. akt Sg (…), zwierającymi sygnalizację (art. 9 § 2 k.p.k.), nie stwierdzam podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie wskazanego wyżej postępowania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.). UZASADNIENIE W realiach sprawy brak jest podstaw do podjęcia działań z urzędu przez Sąd Najwyższy w przedmiocie wznowienia postępowania. J. Ł. upatruje zaistnienia bezwzględnego powodu odwoławczego w fakcie, że w wydaniu wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w Z. z dnia 26 sierpnia 2005 r., sygn. akt Sg (…), brał udział asesor sądu wojskowego kpt. J. G. W realiach przedmiotowej sprawy, powyższy fakt, wbrew poglądowi J. Ł., nie może zostać uznany za uchybienie o jakim mowa w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., które po myśli art. 542 § 3 k.p.k., skutkuje wznowieniem postępowania z urzędu. Otóż poza sporem jest, iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 24 października 2007 r., sygn. akt SK 7/06, zam. Dziennik Ustaw z dnia 5 listopada 2007 r., Nr 204, poz. 1482, stwierdził, że przepis art. 135 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2007 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i przepis ten traci moc z upływem osiemnastu miesięcy od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw RP, jednakże czynności asesorów sądowych, o których mowa w tym przepisie, nie podlegają wzruszeniu. Z kolei status asesora sądu wojskowego był wówczas unormowany w Rozdziale 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o ustroju sądów 2 wojskowych. Pomimo tego, że powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczył tej ustawy, kierując się stanowiskiem z tego wyroku, ustawą z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, uchylono Rozdział 6 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych (por. art. 58 ust. 6), a w art. 69 ust 1 przyjęto rozwiązanie, że z dniem 5 maja 2009 r. ustaje powierzenie asesorom sądów wojskowych pełnienia czynności sędziowskich. Zatem z treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2007 r., sygn. akt SK 7/06, i art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury wynika, że asesor sądu wojskowego miał prawo wykonywania czynności sędziowskich do dnia 5 maja 2009 r., i jego czynności sędziowskie podjęte do tej daty nie podlegają wzruszeniu. Asesor sądu wojskowego kpt. J. G., nie orzekał w przedmiotowej sprawie po dniu 5 maja 2009 r., w tej sytuacji nie można przyjąć zaistnienia uchybienia z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. W uchwale składu 7 Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48, wyrażono pogląd, że w postępowaniu o wznowienie postępowania, ujętym w art. 542 § 3 k.p.k., istnieje zawsze możliwość wykorzystania inicjatywy stron w celu usunięcia rzeczywistych uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. Pełne zastosowanie znajduje tu instytucja przewidziana w art. 9 § 2 k.p.k., umożliwiająca stronie wystąpienie z wnioskiem (sygnalizacją) o dokonanie czynności z urzędu. Ta inicjatywa, w razie potwierdzenia zaistnienia wskazanego uchybienia, może prowadzić do wszczęcia z urzędu postępowania wznowieniowego, zaś w braku zaistnienia uchybienia skutkującego obowiązkiem wszczęcia z urzędu postępowania wznowieniowego, nie wymaga wydania orzeczenia stwierdzającego, że wskazywana usterka nie występuje. W realiach niniejszej sprawy można byłoby zatem poprzestać jedynie na pisemnym poinformowaniu J. Ł. o braku podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu, jednakże za celowe uznano decyzję o braku prawnych podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu podjąć w formie niezaskarżalnego zarządzenia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 9 § 2 KPKart. 542 § 3 KPKart. 439 § 1 pkt 1 KPKart. 135 § 1art. 45 ust. 1art. 58 ust. 6art. 69 ust 1art. 69 ust. 1art. 439 § 1 KPK§ 2§ 3§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy