I KS 47/24

Izba Karna2025-03-05

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z wadliwej procedury nominacyjnej sędziego powołanego na podstawie ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, może stanowić podstawę do uchylenia orzeczenia na skutek skargi obrońcy, jeśli nie ujawniono konkretnych okoliczności wskazujących na naruszenie bezstronności lub niezawisłości sędziego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sama wadliwość procedury nominacyjnej sędziego, powołanego na podstawie ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o KRS, nie prowadzi automatycznie do nienależytej obsady sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Aby taki zarzut był zasadny, konieczne jest ujawnienie konkretnych okoliczności wskazujących na wątpliwości co do bezstronności lub niezawisłości sędziego, które sąd odwoławczy lub Sąd Najwyższy powinien zbadać. W przypadku braku takich okoliczności, skarga obrońcy oparta na tym zarzucie podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Obrońca oskarżonego wniósł skargę na wyrok Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok uniewinniający Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Głównym zarzutem obrońcy była nienależyta obsada sądu odwoławczego, wynikająca z wadliwej procedury powołania jednego z sędziów na urząd. Obrońca powołał się na uchwałę połączonych Izb Sądu Najwyższego dotyczącą nienależytej obsady sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę obrońcy jako niezasadną.

Pełny tekst orzeczenia

I KS 47/24 POSTANOWIENIE Dnia 5 marca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 5 marca 2025 r., wa posiedzeniu w trybie art. 539e § 1 k.p.k. w sprawie P. K. oskarżonego z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 109 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. z powodu skargi obrońcy oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 17 września 2024 r., IV Ka 484/24 uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w Złotoryi z dnia 18 czerwca 2024 r., II K 259/23, p o s t a n o w i ł oddalić skargę UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z dnia 17 września 2024 r., wydanym w sprawie o sygn. akt IV Ka 484/24, uwzględnił apelację oskarżyciela publicznego od wyroku Sądu Rejonowego w Złotoryi z dnia 18 czerwca 2024 r., sygn. akt II K 259/23, w którym P. K. został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu przestępstwa z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 109 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Skargę na wyrok sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego, który zarzucił mu: I KS 47/24 2 - naruszenie art. 439 § 1 pkt 1) i 2) k.p.k. poprzez rozpoznanie sprawy przez Sędziego Sądu Okręgowego X.Y., który nie powinien orzekać w niniejszej sprawie z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do należytej obsady sądu odwoławczego. Z uwagi na ten zarzutu obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Legnicy, jako sądowi odwoławczemu, do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu. Zgodnie zaś z art. 437 § 2 k.p.k., którego naruszenie zarzuca skarżący, uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k. lub 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Zgodnie zaś z art. 454 § 1 k.p.k. Sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie. Wskazując w uzasadnieniu skargi na uchybienie w postaci nienależytej obsady Sądu Okręgowego Legnicy obrońca stwierdził, że orzekający w sprawie SSO X.Y. został powołany na urząd sędziego w procedurze, w której brała udział Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018, poz. 3). Oprócz charakteru samej sprawy, która dotyczyć ma walki z branżą automatów do gier, która – zdaniem obrońcy – stanowi temat ważny dla władzy politycznej, obrońca nie podał żadnych okoliczności dotyczących SSO X.Y., które mogłyby rzutować na ocenę bezstronności tego sędziego, m.in. wskazywałyby na jego silne związki z władzą wykonawczą. Tymczasem zgodnie z powołaną przez obrońcę uchwałą połączonych trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA-I-4110-1/20, „Nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. […] zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa I KS 47/24 3 ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.” W odniesieniu do sędziów sądów powszechnych wadliwość procedury nominacyjnej nie powoduje zatem wprawdzie automatycznie, że sąd z udziałem sędziego powołanego w takiej procedurze jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jeżeli jednak ujawnione zostaną przez strony albo staną się Sądowi Najwyższemu znane z urzędu okoliczności wskazujące na wątpliwości co do bezstronności sędziego, rozwiać je może albo potwierdzić szczegółowe ich badanie, do którego Sąd Najwyższy jest uprawniony i zarazem zobowiązany. Wobec braku powołania przez skarżącego tego rodzaju okoliczności dotyczących SSO X.Y. oraz braku wiedzy o nich Sądu Najwyższego z urzędu, należało ten zarzut uznać za niezasadny. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [J.J.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 539e § 1 KPKart. 18 § 3 KKart. 109 § 1 KKart. 9 § 3 KKart. 439 § 1 pkt 1art. 437 § 2 KPKart. 439 § 1 KPKart. 454 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 45 ust. 1art. 47art. 6 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy