I KZ 71/22
PostanowienieIzba Karna2023-01-23
Skład orzekający: Igor Zgoliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona w sprawie o wykroczenie ma prawo do wniesienia kasacji, mimo że art. 110 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia tego nie przewiduje?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy w niniejszym orzeczeniu potwierdził, że strona w sprawie o wykroczenie nie ma prawa do wniesienia kasacji, ponieważ przepis art. 110 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia jest jednoznaczny i nie dopuszcza takiej możliwości. Konstytucja RP, w tym art. 176 gwarantujący dwuinstancyjność postępowania, nie może być utożsamiana z prawem do nadzwyczajnego środka zaskarżenia, który ustawodawca może racjonalnie limitować.Stan faktyczny
Ukarany złożył kasację od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu. Sędzia Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji, uznając ją za niedopuszczalną na podstawie art. 110 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Ukarany wniósł zażalenie, argumentując, że przepis ten nie jest bezwzględnie obowiązujący i że Konstytucja RP przyznaje mu prawo do kasacji. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I KZ 71/22 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie K. G., ukaranego z art. 343 ust. 1 w zw. z art. 156 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 stycznia 2023 r. zażalenia wniesionego przez ukaranego na zarządzenie upoważnionego sędziego Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 8 listopada 2022 r., sygn. akt IV WKK 38/22, odmawiające przyjęcia kasacji złożonej przez ukaranego od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 15 czerwca 2022 r. w sprawie sygn. akt IV Ka 55/22, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 466 § 2 k.p.k. postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. odmówiono przyjęcia kasacji złożonej przez ukaranego od w/w wyroku - z uwagi na jej niedopuszczalność. Na to zarządzenie ukarany złożył zażalenie, podnosząc, że wprawdzie w sprawach wykroczeniowych art. 110 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia odmawia stronie prawa do wniesienia kasacji, jednak nie jest to przepis „bezwzględnie obowiązujący”. Konstytucja RP jest bowiem aktem prawnym wyższego rzędu, a na jej
2 podstawie można wywnioskować, że stronie przysługuje prawo do wniesienia kasacji w takich sprawach, co skarżący wywodzi w szczególności z brzmienia przepisów art. 32, 42, 45 i 176. Z tych przyczyn kasacja w jego ocenie powinna być przyjęta i rozpoznana. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie było oczywiście bezzasadne. Przedstawione przez skarżącego zapatrywania prawne nie mogły zyskać aprobaty. Treść art. 110 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia jest jednoznaczna i nie ma - jak interpretuje go ukarany - charakteru normy względnie stosowanej. W sprawach wykroczeniowych kasację mogą złożyć jedynie podmioty enumeratywnie wymienione w tym przepisie, do których nie należy strona. Sąd Najwyższy wypowiadał się już kategorycznie w tej kwestii stwierdzając, że strona zainteresowana kasacją może jedynie zwracać się do podmiotów uprawnionych do jej wniesienia, z prośbą o rozważenie wystąpienia z kasacją (zob. np. postanowienia SN: z dnia 21 czerwca 2005 r., III KZ 24/05, OSNSK 2005 poz. 1235; z dnia 17 lutego 2005 r., IV KZ 2/05, OSNSK 2005, poz. 392; z dnia 26 października 2004 r., II KK 262/04, OSNSK 2004, poz. 1913; z dnia 14 stycznia 2021 r., I KZ 36/20, LEX nr 3159627). Dodać nadto trzeba, że skierowanie przez stronę prośby do podmiotu uprawnionego do wystąpienia z kasacją nie jest dla niego wiążące. Decyzja zależy bowiem od uznania, czy wystąpiły przesłanki uzasadniające wystąpienie złożenie w danej sprawie nadzwyczajnego środka zaskarżenia. W tej sytuacji jedynym słusznym rozstrzygnięciem, zgodnie z treścią powołanych w podstawie prawnej zaskarżonego zarządzenia przepisów, była odmowa przyjęcia niedopuszczalnej z mocy prawa kasacji złożonej przez ukaranego. Co do uznaniowego respektowania przez skarżącego art. 110 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia zauważyć należy, że w państwie praworządnym podważanie treści obowiązanego aktu prawnego może odbywać się jedynie w przepisanej prawem formie. Przepis ten dotychczas nie był przedmiotem negatywnej weryfikacji przeprowadzonej przez Trybunał Konstytucyjny, więc jego interpretacja wywiedziona przez skarżącego jest niedopuszczalna. Odnośnie do regulacji rangi konstytucyjnej odnoszącej się do przedmiotowej materii, na uwadze trzeba mieć to, że art. 176 ustawy zasadniczej gwarantuje każdemu obywatelowi dwuinstancyjność postępowania sądowego, która została zrealizowana w niniejszym postępowaniu (k. 110). Nie należy tego uprawnienia natomiast utożsamiać z prawem do nadzwyczajnego środka zaskarżenia podważającego prawomocne orzeczenie, który może być przez ustawodawcę racjonalnie limitowany nie tylko w sprawach wykroczeniowych, ale również karnych (art. 523 § 2 i 3 k.p.k.). Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego zarządzenia.
3
Powiązane orzeczenia
- II KZ 36/16 2016-10-26Czy strona postępowania o wykroczenie, dochodząca zadośćuczynienia za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie, jest uprawniona do wniesienia kasacji?
- III KZ 35/25 2025-11-26Czy w sprawie o wykroczenie, w której kasacja została wniesiona przez obrońcę obwinionych, sąd okręgowy prawidłowo odmówił jej przyjęcia jako niedopuszczalnej z mocy prawa?
- II KZ 55/15 2015-11-16Czy obwiniony w sprawie o wykroczenie jest uprawniony do samodzielnego wniesienia kasacji od wyroku sądu drugiej instancji?
- I KZ 70/22 2023-01-25Czy ograniczenie prawa do wniesienia kasacji w sprawach o wykroczenia wyłącznie do Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich, a w określonych przypadkach także Zastępcy Prokuratora Generalnego do Spraw Wojsko…
- I KZ 40/23 2023-11-20Czy strona postępowania w sprawie o wykroczenie może samodzielnie wnieść kasację, czy też jest ona dopuszczalna jedynie w przypadku inicjatywy Prokuratora Generalnego lub Rzecznika Praw Obywatelskich?
Powołane przepisy
art. 343 ust. 1art. 156 ust. 1art. 437 § 1 KPKart. 466 § 2 KPKart. 530 § 2 KPKart. 429 § 1 KPKart. 110art. 32art. 176art. 523 § 2§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy