I KZ 77/73

PostanowienieIzba Karna1973-03-06

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania może być oparty na dowodach znajdujących się w aktach sprawy, które nie zostały ujawnione przed wydaniem orzeczenia, lub na zarzucie błędu w ustaleniach faktycznych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania nie może być oparty na zarzucie błędu w ustaleniach faktycznych ani na dowodach, które już znajdowały się w aktach sprawy, ale nie zostały przez sąd ujawnione. Wznowienie postępowania może nastąpić tylko wtedy, gdy po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody, o których istnieniu sąd przedtem nie mógł wiedzieć, a które wskazują na niewinność skazanego lub popełnienie innego przestępstwa. Sąd podkreślił, że do uwzględnienia wniosku o wznowienie nie wystarczy samo istnienie jakichkolwiek dowodów mogących wskazywać na możliwą niewinność, lecz muszą to być dowody wiarygodne i pozwalające na wysnucie niezawodnego wniosku o błędności wyroku.
Stan faktyczny
Oskarżony Edward T. został skazany wyrokiem Sądu Powiatowego na karę pozbawienia wolności za czyn z art. 156 § 1 k.k. w związku z art. 59 § 1 k.k. Sąd Wojewódzki utrzymał ten wyrok w mocy po rozpoznaniu rewizji obrońcy. Następnie obrońca złożył wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na nowe dowody i zeznania świadków wskazujące na alibi oskarżonego. Sąd Wojewódzki oddalił ten wniosek, uznając zeznania świadków za niewiarygodne lub nieistotne dla trafności skazania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego oddalające wniosek o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia L. Jax. Sędziowie: dr J. Bratoszewski (sprawozdawca), R. Staszkiewicz.Prokurator Prokuratury Generalnej: K. Kraft.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Edwarda Władysława T., oskarżonego z art. 156 § 1 k.k. w związku z art. 59 § 1 k.k., po rozpoznaniu zażalenia obrońcy oskarżonego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego dla Województwa Warszawskiego w Warszawie z dnia 24 stycznia 1973 r. oddalające wniosek o wznowienie postępowania i po wysłuchaniu wniosku prokuratora postanowiłutrzymać zaskarżone postanowienie w mocy.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem sądu Powiatowego w Węgrowie z dnia 30 czerwca 1971 r. oskarżony Edward T. został skazany za czyn określony w art. 156 § 1 k.k. w związku z art. 59 § 1 k.k. na 1 rok pozbawienia wolności.W wyniku rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego Sąd Wojewódzki dla Województwa Warszawskiego w Warszawie utrzymał tenże wyrok w mocy.Po uprawomocnieniu się wyroku obrońca oskarżonego złożył wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na to, że już ze znajdujących się w aktach sprawy zeznań świadków Danuty K. i Eugeniusza W. wynikało, iż tego dnia oskarżony nie był w ogóle obecny na miejscu zajścia. Ponadto obrońca oskarżonego wniósł o przesłuchanie nowych świadków, a mianowicie Ireny K. i Marianny J., mogących stwierdzić, że oskarżony w czasie zajścia był w zupełnie innym miejscu.Sąd Wojewódzki po sprawdzeniu okoliczności faktycznych przez przesłuchanie czterech wymienionych wyżej świadków oddalił wniosek o wznowienie postępowania, uznając zeznania tych świadków bądź to za niewiarygodne, bądź też za nie wyłączające trafności skazania oskarżonego.W zażaleniu na to postanowienie obrońca oskarżonego domaga się jego zmiany przez wznowienie postępowania, podnosząc w uzasadnieniu, że skazanie oskarżonego oparte jest na wątpliwych dowodach i że istnienie dowodów wskazujących na "alibi" oskarżonego powinno spowodować wznowienie postępowania i uchylenie zaskarżonego wyroku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zażalenie nie jest zasadne.Wniosek o wznowienie postępowania w odróżnieniu od rewizji nie może być oparty na zarzucie błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku skazującego czy na zarzucie obrazy przepisów prawa procesowego wskutek nierozważenia całokształtu dowodów już ujawnionych albo nieujawnienia części dowodów znajdujących się w aktach sprawy.Wznowienie postępowania bowiem może nastąpić między innymi wtedy, gdy po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody nie znane przedtem sądowi, a wskazujące na to, że skazany jest niewinny lub że go skazano za inne przestępstwo, zagrożone surowszą karą niż to, które popełnił.Przez dowody nie znane przedtem sądowi rozumieć należy nie takie dowody, których sąd z jakichkolwiek powodów nie ujawnił, choć znajdowały się w aktach sprawy, lecz takie dowody, o których istnieniu w ogóle nie mógł wiedzieć.Wynika to z faktu, że zgodnie z przepisem art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. dowody te muszą "ujawnić się" po wydaniu orzeczenia, a nie tylko zostać przez sąd po wyroku skazującym dodatkowo dostrzeżone i ujawnione.Z powyższych wywodów wynika, że już z tych tylko względów niezasadne było powołanie się we wniosku o wznowienie postępowania na znajdujące się w aktach sprawy zeznania świadków Danuty K. i Eugeniusza W. Skoro się ponadto uwzględni, że świadek Danuta K. zeznała w toku dochodzenia, iż oskarżonego w ogóle nie zna i jej zdaniem tego dnia, w którym rozegrało się zajście, oskarżony nie jechał autobusem, analogiczną negatywną tylko okoliczność stwierdził świadek Eugeniusz W. ("nie widziałem i nie mogę stwierdzić, by Edward T. jechał tym autobusem), to korzystniejszym dla oskarżonego zeznaniom tych świadków, złożonym przed Sądem Wojewódzkim w toku postępowania o wznowienie, trafnie sąd ten odmówił wiary.Podobnie trafnie zostały przez ten Sąd ocenione zeznaniom nowo powołanych świadków Ireny K. i Marianny J., dotyczące "alibi" oskarżonego, gdyż zeznania te mają bardzo ogólnikowy charakter nie mogą podważyć dokonanych w wyroku skazującym ustaleń.Do uwzględnienia wniosku o wznowienie i uchylenie prawomocnego wyroku skazującego nie wystarczy samo istnienie jakichkolwiek dowodów, mogących wskazywać na możliwą niewinność oskarżonego, lecz muszą to być dowody z jednej strony wiarygodne, a z drugiej - pozwalające na wysnucie niezawodnego wniosku o błędności wyroku lub co najmniej silnym prawdopodobieństwie uniewinnienia oskarżonego.Wobec tego, że w sprawie niniejszej przesłanki powyższe nie występują, a stanowisko zajęte przez Sąd Wojewódzki w zaskarżonym postanowieniu nie budzi zastrzeżeń, przeto Sąd Najwyższy utrzymał je jako słuszne w mocy.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 156 § 1 KKart. 59 § 1 KKart. 474 § 1 pkt 2§ 1§ 1 pkt 2

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności.