II KB 6/24
Izba Karna2024-09-13
Skład orzekający: Piotr Mirek, Antoniego Bojańczyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem i postępowaniem po powołaniu miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie?Ratio decidendi
Wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, nie spełnia wymagań prawnych, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem i postępowaniem po powołaniu miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie. Samo wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej lub nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie stanowi wystarczającej podstawy do uwzględnienia takiego wniosku. Wniosek taki nie może stać się środkiem odwoławczym od niezaskarżalnych postanowień.Stan faktyczny
Skazany L.M., reprezentowany przez obrońcę, złożył wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego SN Antoniego Bojańczyka wymogów niezawisłości i bezstronności. Wniosek dotyczył okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego oraz jego postępowania po powołaniu. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie wskazuje w sposób konkretny, jak te okoliczności miałyby wpływać na naruszenie standardów niezawisłości lub bezstronności w danej sprawie. Sąd odrzucił wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Odpis zarządzenia doręczono obrońcy i skazanemu, a sprawę zakreślono jako zakończoną.Pełny tekst orzeczenia
II KB 6/24 ZARZĄDZENIE Dnia 13 września 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN Antoniego Bojańczyka wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – skazanego L.M. (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę skazanego (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i - czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN), 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz dołączyć do akt II KK 191/23; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN A. Bojańczyka; 4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE
II KB 6/24 2 Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić. Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN. W odniesieniu do Sędziego Antoniego Bojańczyka, fakt nieuwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia także nie stanowi okoliczności wskazującej na sposób postępowania sędziego po powołaniu. W innym wypadku wniosek z art. 29 § 6 i n. uSN stałby się swoistym środkiem odwoławczym od niezaskarżalnych postanowień w toku postępowania kasacyjnego, a strona – w ramach tego szczególnego postępowania incydentalnego – mogłaby zmierzać o rozstrzygnięciu o trafności zarzutów kasacji, a temu postępowanie to w ogóle nie służy. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli
II KB 6/24 3 w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. [ał] w/z Prezesa Sądu Najwyższego SSN Piotr Mirek Przewodniczący Wydziału II [WB]
Powiązane orzeczenia
- I KB 85/25 2025-10-07Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, czyniący zadość wymaganiom pisma procesowego i wniesiony w terminie, powinien zostać odrzucony, jeś…
- IV KB 98/25 2025-09-16Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, spełnia wymogi formalne przewidziane w ustawie o Sądzie Najwyższym, w szczegó…
- II KB 46/25 2025-04-03Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego, czyniący zadość wymaganiom pisma procesowego i wniesiony w terminie, może zostać odrzucony z powodu…
- II KB 167/25 2026-01-15Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, sporządzony przez obrońcę skazanych, czyni zadość wymaganiom formalnym przewidzianym dla pisma procesowego, a w szczególności czy ws…
- III KB 33/25 2025-03-25Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę uniewinnionego, czyniący zadość wymaganiom pisma procesowego i wniesiony w terminie, podlega odrzuceniu, jeśli…
Powołane przepisy
art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 119 § 1 KPKart. 29 § 9art. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11art. 29 § 10
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy