II KK 148/23
WyrokIzba Karna2023-05-08
Skład orzekający: Marek Pietruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania wyroku sądu odwoławczego w sytuacji, gdy wniesiono kasację, a zarzuty dotyczą kwestii procesowych, w tym obsady sądu odwoławczego?Ratio decidendi
Wykonanie prawomocnego wyroku sądu odwoławczego może zostać wstrzymane w drodze wyjątku, jeżeli istnieją szczególne względy, a podniesione zarzuty kasacyjne są prima facie zasadne, co uzasadnia wysokie prawdopodobieństwo wydania orzeczenia kasatoryjnego. W niniejszej sprawie, ze względu na wątpliwości interpretacyjne dotyczące obsady sądu odwoławczego oraz potencjalną zasadność innych zarzutów kasacyjnych, Sąd Najwyższy uznał za zasadne wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku.Stan faktyczny
Obrońca skazanej K.C. wniósł o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, który zmieniał wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie w zakresie kary. Skazana została uprzednio ukarana z art. 286 § 1 k.k. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 29 listopada 2022 r., sygn. akt: II AKa 317/22.Pełny tekst orzeczenia
II KK 148/23 POSTANOWIENIE Dnia 8 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński w sprawie K.C. skazanej z art. 286 § 1 k.k. i inn. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 maja 2023 r. wniosku obrońcy skazanej o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 29 listopada 2022 r., sygn. akt: II AKa 317/22, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 20 lipca 2022 r., sygn. akt: IV K 79/21, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: wstrzymać wykonanie wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 29 listopada 2022 r., sygn. akt: II AKa 317/22, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 20 lipca 2022 r., sygn. akt: IV K 79/21. UZASADNIENIE W pierwszym rzędzie należało rozważyć kwestię dopuszczalności zarzutów kasacji, oczywiście poza zarzutem naruszenia uchybienia z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., a to z uwagi na niezaskarżenie wyroku sądu pierwszej instancji przez obrońcę oskarżonej i zmianę tegoż wyroku przez sąd odwoławczy wyłącznie w zakresie kary na niekorzyść oskarżonej. Mając na uwadze zasadę, że potencjalny substrat zaskarżenia w trybie kasacji jest wyznaczony przez zakres rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez sąd odwoławczy, gdyż strona może wnieść kasację tylko od orzeczenia sądu odwoławczego, należałoby przyjąć, że orzekanie przez sąd odwoławczy jedynie w zakresie kary wyklucza możliwość wniesienia kasacji co do winy sprawcy. Wyjątkiem jest jednak sytuacja, gdy w skardze kasacyjnej zostaną podniesione zarzuty procesowe, wedle których sąd odwoławczy, rozpoznając apelację w części dotyczącej kary, nie wyszedł poza jej granice, przez co nie orzekał o winie, chociaż mógł i powinien był tego dokonać ( por. A. Sakowicz
II KK 148/23 2 (red.) Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2015, s. 1046). Podzielając tę argumentację i odwołując się do treści zarzutów kasacji, uznano, że pozostałe zarzuty kasacji są dopuszczalne procesowo. Przechodząc do zasadniczych rozważań w zakresie wniosku, należało podnieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku może nastąpić tylko wyjątkowo. Kontrola kasacyjna dotyczy bowiem prawomocnego wyroku sądu odwoławczego, któremu przysługuje domniemanie trafności zawartych w nim rozstrzygnięć, zaś zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania wyroku jest odstępstwem od reguły bezzwłocznej wykonalności prawomocnego wyroku. Dla takiego postąpienia konieczne jest stwierdzenie zaistnienia szczególnych względów, w szczególności, że podniesione zarzuty są prima facie zasadne i wobec tego zachodzi wysokie prawdopodobieństwo wydania orzeczenia kasatoryjnego. Rozpoznając wniosek Sąd Najwyższy – nie przesądzając oczywiście ostatecznego efektu wniesienia kasacji, który to środek zaskarżenia będzie stanowił przedmiot badania na rozprawie – w pierwszej kolejności odniósł się do najpoważniejszego zarzutu kasacji, uchybienia wskazanego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Kwestia należytej – w kontekście treści art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. – obsady sądu odwoławczego, w sytuacji udziału w składzie tego sądu sędziego sądu niższej instancji delegowanego do sądu odwoławczego na podstawie delegacji Ministra Sprawiedliwości, niewątpliwie budzi wątpliwości interpretacyjne w orzecznictwie sądów powszechnych. Z tego też powodu to zagadnienie prawne, na skutek zadania pytania prawnego przez jeden z sądów powszechnych, będzie przedmiotem rozpoznania przez 7- osobowy skład Sądu Najwyższego. Zatem na tym etapie procedowania uznanie tego zarzutu jako oczywiście zasadnego byłoby ustaleniem przedwczesnym. Co do oceny kolejnych zarzutów kasacji, to w odniesieniu do zarzutu z pkt 1 b) ( zarzut rozwinięty w kasacji w zakresie […]) oraz zarzutu z pkt 2 b) ( […]) należało stwierdzić, że zarzuty te mogą nie być pozbawione racji prawnych. W tej sytuacji należało uwzględnić wniosek obrońcy o wstrzymanie wykonania kary, mając na uwadze możliwość wydania w tej sprawie orzeczenia kasatoryjnego w celu dokonania ponownej, przy uwzględnieniu treści art. 440 k.p.k., oceny zakresu odpowiedzialności karnej oskarżonej. Analiza pozostałych zarzutów kasacji nie prowadzi do uznania ich oczywistej trafności skutkującej możliwość wydania wyroku kasatoryjnego. Z tych względów orzeczono jak na wstępie. (J.D.)
II KK 148/23 3
Powiązane orzeczenia
- V KK 467/20 2021-08-31Czy sąd odwoławczy, rozpoznając apelację prokuratora wniesioną wyłącznie na niekorzyść oskarżonego w zakresie kary, może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, jeśli uzna, że…
- II KK 114/18 2018-12-04Czy sąd odwoławczy przeprowadził rzetelną kontrolę apelacji w zakresie oceny dowodów i procedury pierwszej instancji, uwzględniając zarzuty dotyczące wadliwego uzasadnienia wyroku i naruszenia prawa procesowego?
- II KK 218/17 2017-11-09Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok uniewinniający, prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące naruszenia zasad oceny dowodów i kontroli odwoławczej, zwłaszcza w kontekście oceny obrażeń pokrzywdzonej i możl…
- III KK 263/15 2015-11-17Czy sąd odwoławczy, rozpoznając apelację wniesioną na korzyść oskarżonego, może utrzymać w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, który rażąco narusza prawo materialne poprzez orzeczenie kary nieprzewidzianej w sankcji za…
- II KK 16/24 2024-02-23Czy Sąd Okręgowy dopuścił się rażącego naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, poprzez nierozpoznanie sprawy w granicach środka odwoławczego i nierzetelne rozpoznani…
Powołane przepisy
art. 286 § 1 KKart. 532 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 440 KPK§ 1§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy