II KK 156/16

WyrokIzba Karna2016-06-15

Skład orzekający: Jerzy Grubba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku zmiany kwalifikacji prawnej czynu z przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego na przestępstwo ścigane z urzędu, termin przedawnienia należy liczyć od daty wszczęcia postępowania w sprawie czynu pierwotnie kwalifikowanego jako ścigany z oskarżenia prywatnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że w przypadku zmiany kwalifikacji prawnej czynu z przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego na przestępstwo ścigane z urzędu, terminy przedawnienia należy liczyć od daty popełnienia czynów i wszczęcia postępowania w sprawie, tak jak dla przestępstw ściganych z oskarżenia prywatnego. W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte przed upływem rocznego terminu przedawnienia, co skutkowało przedłużeniem terminu karalności o 5 lat na podstawie art. 102 k.k.
Stan faktyczny
Skazany wniósł kasację od wyroku utrzymującego w mocy wyrok skazujący go za czyny zakwalifikowane jako znęcanie się nad rodziną, które pierwotnie mogły być postrzegane jako wyczerpujące znamiona przestępstw ściganych z oskarżenia prywatnego. Sąd Rejonowy uprzedził strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej na art. 216 § 1 k.k., art. 217 § 1 k.k. i art. 190 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k., a prokurator złożył oświadczenie o objęciu tych czynów ściganiem z urzędu. Skazany zarzucił naruszenie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie przedawnienia karalności.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KK 156/16 POSTANOWIENIE Dnia 15 czerwca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2016r. sprawy E. U. skazanego z art. art. 216 § 1 k.k., art. 217 § 1 k.k., art. 11 § 2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k. i in. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 22 grudnia 2015 r., sygn. akt IV Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 6 lipca 2015r. sygn. akt II K (…) p o s t a n o w i ł: 1 – oddalić kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną, 2 – obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Kasacja wniesiona w imieniu skazanego jest bezzasadna i to w stopniu oczywistym. W niniejszej sprawie skazanemu wymierzono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, co powodowało, zgodnie z dyspozycją art. 523§4 pkt 1 k.p.k., że w kasacji wywiedzionej przez stronę na jej korzyść, podnoszony mógł być jedynie zarzut o charakterze bezwzględnej przesłanki odwoławczej – art. 439 k.p.k. 2 Taki też zarzut postawiła w swej kasacji obrona. Stanowi on powtórzenie tożsamego zarzutu stawianego już w zwykłym środku odwoławczym. Zarzut ten został rozpoznany przez Sąd Odwoławczy i prawidłowo oceniony. Rozważania nad zaistniałą w sprawie sytuacją (w zakresie, w jakim jest ona objęta zarzutem kasacyjnym) należy zacząć od stwierdzenia, że przyjęta w akcie oskarżenia kwalifikacja prawna zarzuconych czynów nigdy nie jest dla sądu wiążąca. Granice skargi wyznacza natomiast opis zarzuconych czynów. W niniejszej sprawie, zarzucono oskarżonemu czyn zakwalifikowany, jako znęcanie się nad rodziną, lecz od początku przyjmowano, że składa się nań szereg zachowań o charakterze, zniewag, gróźb, użycia przemocy itp. – każdy z osobna taki czyn, mógłby być postrzegany, jako wyczerpujący znamiona przestępstw ściganych z oskarżenia prywatnego. Taka też sytuacja ostatecznie zaistniała w sprawie, gdy Sąd Rejonowy uprzedził strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej zarzuconego czynu na art. 216§1 k.k., art. 217§1 k.k. i art. 190§1 k.k. w zw. z art. 11§2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k. Wobec powyższego, prokurator złożył oświadczenie o objęciu wymienionych czynów ściganiem z urzędu (k. 540v). Sam jednak fakt objęcia tych czynów ściganiem z urzędu nie ma żadnego znaczenia dla oceny terminu przedawnienia. Istotna natomiast jest data ich popełnienia i termin wszczęcia postępowania w sprawie. W tych okolicznościach terminy przedawnienia należy liczyć, jak dla przestępstw ściganych z oskarżenia prywatnego. Przypomnieć zatem jedynie wypada, że skazany, w zakresie objętym kasacją, stanął pod zarzutem popełnienia czynów: A. – zaistniałego w okresie od dnia 15 lipca 2012r. do dnia 18 lutego 2013r., B. – zaistniałego w okresie od dnia 30 czerwca 2013r. do dnia 15 września 2013r., Postępowanie o popełnienie czynu opisanego w pkt A. zostało wszczęte w dniu 19 lutego 2013r. (k. 74), zaś o czyn B. w dniu 14 października 2013 (k. 60 akt VIIK […]). W obu przypadkach nastąpiło to zatem przed upływem rocznego terminu przedawnienia z art. 101§2 k.k. Z upływem zaś tego terminu, na podstawie art. 102 k.k., nastąpiło przedłużenie przedawnienia karalności o 5 lat. 3 Sąd Rejonowy ostatecznie stanął też na stanowisku, że oba zarzucone czyny stanowią jeden czyn ciągły z art. 12 k.k. Przedawnienie jego ścigania nastąpi zatem dopiero w dniu 15 września 2019r. (jak za czyn z pkt B.). Prawomocny wyrok w niniejszej sprawie zapadł w dniu 22 grudnia 2015r. Nie można zatem mówić o zaistnieniu bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439§1 pkt 9 k.p.k. Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. Skazanego obciążono kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego, nie dostrzegając podstaw do zwolnienia od ich ponoszenia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 216 § 1 KKart. 217 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 12 KKart. 523§4 pkt 1 KPKart. 439 KPKart. 216§1 KKart. 217§1 KKart. 190§1 KKart. 11§2 KKart. 101§2 KK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy