II KK 256/17
WyrokIzba Karna2017-10-18
Skład orzekający: Andrzej Ryński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach powielających argumentację z apelacji, może być skutecznie wniesiona od wyroku sądu odwoławczego, który rozpoznał wszystkie zarzuty apelacyjne?Ratio decidendi
Kasacja obrońcy, która w istocie powiela zarzuty zawarte w apelacji i skierowana jest przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji, stanowi przekroczenie granic określonych w art. 519 k.p.k. Taki zabieg, mający na celu powtórzenie zwykłej kontroli odwoławczej na etapie postępowania kasacyjnego, nie może być skuteczny. Kasacja może być skuteczna w przypadku powielenia argumentacji z apelacji jedynie wtedy, gdy sąd odwoławczy nie rozpoznał należycie wszystkich zarzutów i nie odniósł się do nich w uzasadnieniu swojego orzeczenia.Stan faktyczny
Skazany R.K.M. został oskarżony o prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, będąc wcześniej prawomocnie skazanym za podobne przestępstwo. Sąd Rejonowy skazał go na karę pozbawienia wolności i orzekł dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy po rozpoznaniu apelacji obrońcy. Obrońca wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym nienależyte rozważenie zarzutów apelacji dotyczących naruszenia prawa do obrony, dopuszczenia dowodów oraz rażącej niewspółmierności kary.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, zwolnił skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego i zasądził wynagrodzenie dla obrońcy z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 256/17 POSTANOWIENIE Dnia 18 października 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 18 października 2017 r., sprawy R.K.M. skazanego z art. 178 a § 1 i 4 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 8 marca 2017 r., sygn. akt IX Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 19 września 2016 r., sygn. akt IV K (…), p o s t a n o w i ł: I. oddalić kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną; II. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego; III. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. Ł.R., Kancelaria Adwokacka w W., kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote 80/100), w tym 23 % VAT, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie kasacji na rzecz skazanego. UZASADNIENIE R.K.M. został oskarżony o to, że w dniu 17 września 2015 r. w Ł. na ul. K. umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym określone w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o Ruchu Drogowym /Dz. U. nr 98 poz. 62 z późn. zm./ w ten sposób, że kierował samochodem mechanicznym marki
2 C. o nr rej. (…) na drodze publicznej będąc w stanie nietrzeźwości I badanie: 0.89 mg/l. II badanie: 0.82 mg/l. III badanie 0.75 mg/l zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu czynu tego dopuścił się będąc wcześniej prawomocnie skazanym za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, tj. o czyn z art. 178a § 1 i 4 k.k. Wyrokiem z dnia 19 września 2016 r.. w sprawie IV K (…) Sąd Rejonowy w W. , IV Wydział Karny oskarżonego R.K.M. w ramach zarzucanego mu czynu uznał za winnego tego. że w dniu 17 września 2015 r. w Ł., na ul. K. umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym określone w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym w ten sposób, że kierował samochodem mechanicznym marki C. o nr rej. (…) na drodze publicznej będąc w stanie nietrzeźwości i badanie: 0.89 mg/l, II badanie: 0.82 mg/l. III badanie 0.75 mg/l zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu, przy czym czynu tego dopuścił się będąc wcześniej prawomocnie skazany za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 3 stycznia 2012 roku, sygnatura akt IV K (…), czym wyczerpał znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 i 4 k.k. i za to na podstawie art. 178a § 4 k.k. skazał go na karę roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 42 § 3 k.k. orzekł wobec oskarżonego R.K.M. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio. Na podstawie art. 43a § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego R.K.M. obowiązek zapłaty świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 10.000 złotych. Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez oskarżonego i jego obrońcę Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 8 marca 2017 r., sygn. akt IX K (…) zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od tego orzeczenia wniósł obrońca skazanego zarzucając mu: 1. rażące naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 433 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. polegające na nienależytym rozważeniu zarzutu apelacji obrońcy Skazanego dotyczącego obrazy art. 6 k.p.k.; 2. rażące naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ
3 na treść orzeczenia, tj. art. 433 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. polegające na nienależytym rozważeniu zarzutu apelacji obrońcy Skazanego dotyczącego obrazy art. 167 k.p.k., art. 193 § 1 k.p.k. oraz art. 202 § 1 i 5 k.p.k.; 3. rażące naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 433 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. polegające na nienależytym rozważeniu zarzutu apelacji obrońcy skazanego oraz apelacji skazanego dotyczącego rażącej niewspółmiemości kary wymierzonej skazanemu. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz utrzymanego nim w mocy wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. W pisemnej odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Okręgowej w W. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja okazała się bezzasadna – i to w stopniu oczywistym, o którym mowa w art. 535 § 3 k.p.k. Na wstępie zauważyć należy, że sformułowane w kasacji zarzuty, mimo powołania w nich art. 433 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. , w istocie są powieleniem zarzutów zawartych w apelacji obrońcy skazanego wniesionej od wyroku Sądu Rejonowego w W.. Podniesienie analogicznych zarzutów w postępowaniu kasacyjnym prowadzi do wniosku, że zarzuty te w rzeczywistości skierowane są przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji, gdy tymczasem stronie kasacja przysługuje od wyroku sądu odwoławczego. Próba zaskarżenia kasacją, również wyroku sądu pierwszej instancji, stanowi przekroczenie granic określonych w art. 519 k.p.k., które ustawodawca zakreślił w odniesieniu do tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Zabieg tego rodzaju, mający na celu powtórzenie zwykłej kontroli odwoławczej na etapie postępowania kasacyjnego i zmierzający do przekształcenia tego etapu w trzecią instancję, nie może być skuteczny. W tym kontekście wskazać należy, że powielenie w kasacji argumentacji przedstawionej wcześniej w zwykłym środku odwoławczym może być skuteczne jedynie wówczas, gdy Sąd odwoławczy nie rozpoznał należycie wszystkich
4 zarzutów i nie odniósł się do nich w uzasadnieniu swojego orzeczenia zgodnie z dyspozycją art. 457 § 3 k.p.k. Taka sytuacja nie miała jednakże miejsca w rozpoznawanej sprawie. Sąd Okręgowy w W. uzasadnił swoje rozstrzygnięcie w sposób odpowiadający wymogom ustawy. Przeprowadził kontrolę instancyjną zaskarżonego apelacją orzeczenia w sposób wszechstronny i prawidłowy, dokonał ponownej analizy materiału dowodowego sprawy w zakresie podniesionego przez obrońcę zarzutu naruszenia art. 78 § 1, 1a k.p.k., art. 353 § 5 k.p.k., art. 167 k.p.k., art. 193 k.p.k oraz art. 201 k.p.k., a także należytej oceny wszystkich zarzutów zawartych w apelacji obrońcy oskarżonego oraz poprawnie pod względem logicznym, bez sprzeczności i niekonsekwencji przedstawił swój tok rozumowania. Uzasadnienie wyroku Sądu odwoławczego wskazuje powody wydanego rozstrzygnięcia oraz argumentację wyjaśniającą w sposób logiczny i rzeczowy, dlaczego nie podzielono zarzutów i wniosków zawartych w apelacji obrońcy. Podkreślić także należy, że o naruszeniu przepisu art. 433 § 2 k.p.k. można mówić jedynie wówczas, gdy sąd odwoławczy w ogóle nie ustosunkuje się do określonego zarzutu wskazanego w apelacji (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2013r., II KK 127/12, Prok.i Pr.-wkł. 2013/5/19, LEX nr 1277698). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie zaistniała. Tym samym uznać należy, iż obrońca, stawiając zarzuty naruszenia wskazanych wyżej przepisów prawa procesowego, polegającego na faktycznym braku rozważenia zarzutów apelacyjnych, podnosi zarzuty zawarte w zwykłym środku odwoławczym, celem wywołania ponownej, dublującej kontroli orzeczenia Sądu pierwszej instancji przez Sąd Najwyższy w postępowaniu kasacyjnym, co jest zabiegiem niedopuszczalnym na gruncie obowiązujących norm prawnych. Odnosząc się do zarzutu z punktu pierwszego kasacji, dotyczącego naruszenia prawa do obrony, wskazać należy, co też zresztą podkreślił Sąd odwoławczy w pisemnym uzasadnieniu, że przepis art. 353 § 5 k.p.k. normujący kwestie terminu do złożenia wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu jednoznacznie wskazuje, że winien on był złożony w terminie 7 dni od dnia doręczenia oskarżonemu wezwania lub zawiadomienia o terminie rozprawy. Skutkiem niedotrzymania przez oskarżonego tego terminu jest pozostawienie takiego wniosku bez rozpoznania. Jedynym odstępstwem od tej reguły jest
5 natomiast sytuacja, w której wniosek takowy nie powodowałby konieczności zmiany terminu rozprawy lub posiedzenia. Z akt niniejszej sprawy bezspornie wynika, że uwzględnienie wniosku oskarżonego złożonego na rozprawie w dniu 19 września 2016 r. spowodowałoby jej odroczenie, co też słusznie zauważył Sąd meriti w postanowieniu, którym wniosek ten pozostawiono bez rozpoznania (k. 105, t. I). Chybiony jest także zarzut naruszenia art. 167 k.p.k., art. 193 § 1 k.p.k. oraz art. 202 § 1 i 5 k.p.k. z punktu drugiego kasacji, a dotyczący niedopuszczenia z urzędu dowodu z opinii o stanie zdrowia psychicznego skazanego. W tym kontekście nadmienić także należy, że obrońca, nieudolnie zresztą, łączy ten zarzut z naruszeniem prawa do obrony, twierdząc, że konieczność dopuszczenia tego dowodu była wystarczającym powodem do odroczenia rozprawy, a tym samym uwzględnienia wniosku oskarżonego o wyznaczenie obrońcy z urzędu. Powołując się na stan zdrowia psychicznego skazanego obrońca podaje w wątpliwość kwestię winy R. M., który był już karany za przestępstwo podobne i został dwukrotnie zatrzymany - dzień po dniu z wysokim stężeniem alkoholu w wydychanym powietrzu. Skarżący pomija przy tym zupełnie, że w aktach niniejszej sprawy nie ujawniono materiału dowodowego, który potwierdzałby tezę obrońcy. Sam oskarżony wyjaśniał, że jest zdrowy i nie nadużywa alkoholu (k. 16, 38, 105, t. I), natomiast kilku, czy nawet wielokrotne ukaranie za przestępstwa podobne nie może być podstawą faktyczną do stwierdzenia, że w związku z tym zachodzą wątpliwości co do stanu zdrowia. Oczywiście bezzasadny jest także ostatni z podniesionych w kasacji zarzutów, sformułowany w punkcie trzecim. Uzasadnienie tego zarzutu wskazuje, że skarżący wprost kwestionuje wymiar orzeczonej względem skazanego kary, co na etapie postępowania kasacyjnego, jest zabiegiem niedopuszczalnym. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k. orzekł jak w postanowieniu. O wynagrodzeniu obrońcy z urzędu Sąd Najwyższy orzekł zgodnie z § 17 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Jednocześnie na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił skazanego od ponoszenia kosztów sądowych,
6 albowiem uznał, że uiszczenie ich było dla zobowiązanego zbyt uciążliwe z uwagi na złą sytuację majątkową skazanego wykazaną przez sąd odwoławczy (s. 8 uzasadnienia SO). as
Powiązane orzeczenia
- V KK 432/18 2018-10-24Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach powtarzających argumentację z apelacji i dotyczących oceny dowodów oraz ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odw…
- V KK 327/16 2016-12-09Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach powielających zarzuty apelacji i kwestionująca ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, może być uznana za oczywiście bezzasadną?
- IV KK 409/19 2021-05-12Czy kasacja obrońców skazanych, oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, może skutecznie kwestionować ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, jeśli sąd odwoławczy przeprowadził ko…
- I KK 166/24 2024-06-05Czy kasacja oparta na zarzutach dotyczących postępowania przed sądem pierwszej instancji, które zostały już rozpoznane przez sąd odwoławczy, może być skutecznie wniesiona od wyroku sądu odwoławczego?
- III KK 549/22 2023-01-26Czy kasacja obrońcy skazanego, która w całości powiela zarzuty apelacji i skupia się na polemice z ustaleniami faktycznymi, może być uznana za skuteczną, jeśli nie wykaże rażących błędów w procedowaniu sądu odwoławczego?
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 178art. 45 ust. 1art. 178a § 1art. 178a § 4 KKart. 42 § 3 KKart. 43a § 2 KKart. 433 § 1art. 457 § 3 KPKart. 6 KPKart. 167 KPKart. 193 § 1 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy