II KK 301/23

II KK 301/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Jarosław Matras Protokolant Anna Janczak w sprawie P. S., w sprawie wydania wyroku łącznego po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2023 r. w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.), kasacji wniesionej na korzyść skazanego przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 22 września 2022 r., sygn. II K 357/22, 1.uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia zawartego w pkt II; 2. obciąża Skarb Państwa kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE P. S. został skazany następującymi prawomocnymi wyrokami: 1. Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej z dnia 16 listopada 2022 r. o sygn. akt II K 663/20, za czyny z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. popełnione w II KK 301/23 2 okresach od 4 do 16 marca 2020 r. i od 10 marca 2020 r. do 18 kwietnia 2020 r., uznane za ciąg przestępstw z art. 91 § 1 k.k., na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 3-letni okres próby i na karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych po 10 zł orzeczoną na podstawie art. 33 § 1-3 k.k.; 2. Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 23 lutego 2021 r. o sygn. akt II K 1636/19, utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 17 listopada 2021 r. o sygn. akt V Ka 553/21, za czy z art. 280 § 1 k.k., popełniony w dniu 17 stycznia 2019 r., na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności i 1 roku ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym; 3. Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 10 marca 2021 r. o sygn. akt II K 895/18, za czyny z art. 288 § 1 k.k., popełnione w dniach: 14 i 29 marca 2018 r., 7 kwietnia 2018 r., 7 maja 2018 r. i 6 lipca 2018 r., uznane za ciąg przestępstw z art. 91 § 1 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 3-letni okres próby. Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku wyrokiem łącznym z dnia 22 września 2022 r. o sygn. akt II K 357/22: 1. na podstawie art. 85 § 1 k.k., art. 86 § 1 i 3 k., art. 87 § 1 k.k., art. 89 § 1a i 1b k.k., połączył kary pozbawienia wolności oraz karę ograniczenia wolności orzeczone wobec P. S. wyrokami: Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej z dnia 16 listopada 2020 r. o sygn. akt II K 663/20, Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 23 lutego 2021 r. o sygn. akt II K 1636/19 i Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 10 marca 2021 r. o sygn. akt II K 895/18 i wymierzył mu karę łączną 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności; 2. na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k., połączył jednostkowe kary grzywny orzeczone wyrokami: Sadu Rejonowego w Białej Podlaskiej z dnia 16 listopada 2020 r. o sygn. akt II K 663/20 oraz Sądu Rejonowego Lublin- II KK 301/23 3 Wschód w Lublinie z dnia 10 marca 2021 r. o sygn. akt II K 895/12 i wymierzył P. S. karę łączną grzywny w wysokości 120 stawek dziennych po 10 zł; 3. na podstawie art. 577 k.p.k. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności zaliczył skazanemu okresy: od dnia 20 kwietnia 2020 r., godz. 06:59 do dnia 21 kwietnia 2020 r.., godz. 14:10 ze sprawy Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej o sygn. akt II K 663/20 oraz od dnia 22 lipca 2018 r., godz. 19:20 do dnia 23 lipca 2018 r., godz. 19:30 ze sprawy Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku o sygn. akt II K 895/18; 4. stwierdził, że w pozostałej części połączone wyroki podlegają odrębnemu wykonaniu; 5. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych zwolnił skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów postępowania zarówno w zakresie opłaty, jak i poniesionych wydatków, obciążając nimi Skarb Państwa. Orzeczenie nie zostało zaskarżone przez którąkolwiek ze stron i stało się prawomocne w dniu 30 września 2022 r. Kasację od ww. wyroku wywiódł obecnie Prokurator Generalny. Wyrok ten został zaskarżony w zakresie rozstrzygnięcia z pkt II na korzyść skazanego P. S. Prokurator Generalny postawił zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisu prawa procesowego – art. 410 k.p.k., skutkujący rażącą obrazą prawa materialnego – art. 85 § 1 k.k., do której doszło w następstwie błędnego przyjęcia, że na mocy wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 10 marca 2021 r. o sygn. akt II K 895/18 wymierzona została P. S. oprócz kary pozbawienia wolności także kara grzywny w wymiarze 80 stawek dziennych po 10 zł, podczas gdy faktycznie nie miało to miejsca, co skutkowało połączeniem tak określonej kary z karą grzywny w wysokości 80 stawek dziennych po 10 zł wymierzoną P. S. wyrokiem Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej z dnia 16 listopada 2020 r. o sygn. akt II K 663/20 i orzeczeniem kary łącznej grzywny w wymiarze 120 stawek dziennych po 10 zł. II KK 301/23 4 W związku z powyższym autor kasacji wniósł o uchylenie w zaskarżonej części wyroku Sadu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasację wniesioną przez Prokuratora Generalnego uznać należało za oczywiście zasadną. Asumptem do wniesienia nadzwyczajnego środka zaskarżenia w niniejszej sprawie był fakt, że w części opisowej zaskarżonego wyroku łącznego sąd meriti podał, że na mocy wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 10 marca 2021 r., sygn. akt II K 895/18, orzeczona została wobec skazanego – prócz kary pozbawienia wolności - dodatkowo kara grzywny w wysokości 80 stawek dziennych po 10 zł. To w rzeczywistości nie miało miejsca, gdyż wyrokiem tym nie orzeczono wobec P. S. kary grzywny (zał. 2, k. 20-21 i zał. 3, k. 535-536). Nie ulega wątpliwości, że na rozprawie w dniu 22 września 2022 r., w oparciu o art. 405 § 2 k.p.k., Sąd ten uznał za ujawniony bez odczytywania m. in. odpis wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku (sygn. II K 895/18), z którego treści wynika właśnie, że wobec P. S. orzeczono jedynie karę pozbawienia wolności. Rażące naruszenie przez sąd meriti art. 410 k.p.k. jest tu zatem bezdyskusyjne, ponieważ do wydania wyroku łącznego doszło z pominięciem całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej. Wpływ na treść orzeczenia przejawił się w tym, że mylne przekonanie, którym kierował się Sąd Rejonowy, doprowadziło do połączenia dwóch kar grzywny (rzeczywiście wymierzonej z niewymierzoną) i sytuacji, w której skazany doznał większej represji karnej, niż powinien. Bezpodstawnie orzeczona kara łączna grzywny przewyższa bowiem o 40 stawek dziennych wysokość prawidłowo wymierzonej skazanemu kary grzywny. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku. [J.J.] [Ł.N] II KK 301/23 5