II KK 366/23

WyrokIzba Karna2023-09-01

Skład orzekający: Adam Roch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku skazującego, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k., jest dopuszczalne, gdy zasadność wniesionej kasacji nie jawi się jako nieomal pewna, a wykonanie kary nie spowoduje dla skazanego wyjątkowo dolegliwych lub wręcz nieodwracalnych skutków?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. jedynie w sytuacjach wyjątkowych, gdy zasadność kasacji jawi się jako nieomal pewna, a jej uwzględnienie jest konieczne ze względu na zapobieżenie nieodwracalnym lub wyjątkowo dolegliwym skutkom dla skazanego. W przypadku, gdy analiza kasacji nie wskazuje na tak wysokie prawdopodobieństwo jej uwzględnienia, a zarzuty dotyczą szczegółowych kwestii dowodowych, nie ma podstaw do wstrzymania wykonania prawomocnego wyroku, który korzysta z domniemania prawidłowości.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego D. P. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Pruszkowie. Wniosek argumentowano wysokim prawdopodobieństwem uchylenia zaskarżonego wyroku i możliwością poniesienia przez skazanego nieodwracalnych skutków wykonania kary pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu bez udziału stron.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

II KK 366/23 POSTANOWIENIE Dnia 1 września 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie D. P. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 1 września 2023 r. wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2023 r., sygn. akt X Ka 536/22, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Pruszkowie z dnia 29 marca 2022 r., sygn. akt II K 1804/20 p o s t a n o w i ł wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k. w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Norma ta nie wskazuje wprawdzie przesłanek, od spełnienia których zależy wstrzymanie wykonalności zaskarżonego orzeczenia, ale niewątpliwie winna ona mieć zastosowanie do sytuacji wyjątkowych, wprowadza bowiem wyjątek od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, wynikającej z art. 9 k.k.w. Przypomnieć po pierwsze należy, że prawomocne wyroki sądowe korzystają z domniemania ich prawidłowości (res iudicata pro veritate accipitur). W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest przekonanie, że zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne, i w zasadzie nieodwracalne, II KK 366/23 2 następstwa (zob. postanowienie SN z dnia 18 listopada 2003 r., IV KK 347/03, OSNwSK 2003, poz. 2465; postanowienie SN z dnia 22 lutego 2007 r., WO 4/07, OSNwSK 2007, poz. 493). Tego rodzaju następstwa złożonego nadzwyczajnego środka odwoławczego mogą zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza kasacji wskazuje na jej zasadność. Wyjątkowy charakter instytucji kasacji i związane z tym procesowe skutki zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. skutkować muszą przyjęciem, że wstrzymanie wykonania orzeczenia może nastąpić tylko wówczas, gdy zasadność złożonej kasacji jawi się jako nieomal pewna. Jedynie taka ocena może uzasadniać odstępstwo od nakazu bezzwłocznego wykonania prawomocnych orzeczeń. Obrońca skazanego argumentując zasadność wniosku o wstrzymanie wskazał, iż w świetle podniesionych zarzutów istnieje wysokie prawdopodobieństwo uchylenia zaskarżonego wyroku, tym samym wykonanie przez skazanego kary pozbawienia wolności może nieść za sobą nieodwracalne skutki. Nie przesądzając w tym miejscu w żadnej mierze końcowej oceny zasadności wniesionej kasacji, brak jest podstaw do stwierdzenia w chwili obecnej, że jej uwzględnienie jawi się jako nieomal pewne, a wykonywanie kary może prowadzić do wyjątkowo dolegliwych lub wręcz nieodwracalnych skutków dla skazanego (por. postanowienie SN z dnia 11 kwietnia 2023 r., III KK 19/23, LEX nr 3516558). Na kanwie niniejszej sprawy nie sposób nie dostrzec, iż zarzuty obrońcy dotyczą szczegółowych kwestii postępowania dowodowego. Nie potrzeba szerszego uzasadnienia, by stwierdzić, iż zarzuty takie wymagają dokładnego rozważenia, a przez to na tym etapie postępowania nie mają charakteru oczywistego. Zasadność podniesionych zarzutów zbadana zostanie na etapie właściwego postępowania kasacyjnego. Aktualnie możliwość uwzględnienia zarzutów nie jest na tyle silna, by a priori implikowała konieczność skorzystania z wyjątkowej instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia. Jednocześnie wskazać należy, iż wykonanie prawomocnej kary jest zasadą, zaś wstrzymanie wykonania orzeczenia może nastąpić w drodze wyjątku, przy zaistnieniu przesłanek przewidzianych w ustawie. Na obecnym etapie przesłanki do wstrzymania wykonania orzeczenia względem D. P. nie zaistniały. Wobec powyższego postanowiono jak w sentencji. (M.R.) II KK 366/23 3 [ł.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 532 § 1 KPKart. 9 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy