II KK 553/22
WyrokIzba Karna2023-03-22
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z wadliwego procesu powołania sędziów na urząd, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w sytuacji, gdy skarżący nie przedstawił konkretnych okoliczności wskazujących na naruszenie niezawisłości sędziowskiej in concreto?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut nienależytej obsady sądu, oparty na wadliwym procesie powołania sędziów, nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jeśli skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności wskazujących na naruszenie niezawisłości sędziowskiej in concreto. Samo powołanie sędziego po reformie Krajowej Rady Sądownictwa nie oznacza a priori, że sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony.Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego, skazujący go za przestępstwo oszustwa. Głównym zarzutem kasacji było naruszenie prawa poprzez udział w składzie orzekającym sędziów powołanych na urząd w Sądzie Apelacyjnym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym ustawą z 8 grudnia 2017 r., co miało stanowić bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
II KK 553/22 POSTANOWIENIE Dnia 22 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 22 marca 2023 r., na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. sprawy P. T., skazanego z art. 286 § 1 k.k. i in., z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2022 r., sygn. akt II AKa 75/20, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 3 października 2016 r, sygn. akt XVIII K 57/16, p o s t a n a w i a: 1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2) obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 3 października 2016 r. (sygn. akt XVIII K 57/16) P. T. został uznany winnym czynu z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 5 lat oraz karę grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych po 100 zł każda. Wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2022 r. (sygn. akt II Aka 75/20) wyrok Sądu I instancji został utrzymany w mocy.
II KK 553/22 2 Od powyższego prawomocnego orzeczenia kasację wniósł obrońca skazanego, zarzucając wyrokowi „naruszenie prawa, a mianowicie art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności poprzez uczestnictwo w składzie orzekającym SSA K.C. występującej w sprawie w charakterze sędziego sprawozdawcy oraz SSA P.F., a będących osobami powołanymi na urząd sędziego w Sądzie Apelacyjnym w […] na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 8 grudnia 2017 roku o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018.3) wobec których, ze względu na niezgodność regulacji normatywnej stanowiącej podstawę uzyskania nominacji sędziowskiej z powołanymi powyżej normami konstytucyjnymi oraz konwencyjnymi w zakresie niezagwarantowania należytego standardu niezawisłości sędziowskiej, zachodzi fundamentalna nieprawidłowość procesu powołania na urząd sędziego Sądu Apelacyjnego w […], co w konsekwencji podważa prawo do rozpoznania sprawy przez sąd ustanowiony ustawą, na gruncie przepisów kodeksu postępowania karnego - prawidłowo obsadzony, co w konsekwencji doprowadziło do bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci nienależytej obsady sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.” Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zarzut wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej okazał się bezzasadny. Całość uzasadnienia kasacji sprowadza się do przytoczenia wybranego, dotychczasowego orzecznictwa Sądu Najwyższego, a także sądów europejskich dotyczącego zagadnienia prawidłowej obsady sądu w kontekście m.in. reformy Krajowej Rady Sądownictwa ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3).
II KK 553/22 3 Analiza akt sprawy oraz uchwał KRS nie pozwala na wysnucie wniosku, jakoby zachodziła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. (I KZP 2/22, OSNK 2022, nr 6, poz. 22) brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Oznacza to, że należy wykazać in concreto, że z uwagi na dające się zidentyfikować okoliczności związane z powołaniem danego sędziego do sądu, istnieją tego rodzaju wątpliwości, iż sąd w składzie którego zasiada taki sędzia jest sądem nienależycie obsadzonym. Jak wynika z dokumentów, kwestia powołania sędziów orzekających w sprawie nie wskazuje na zaistnienia takich wad, które powodowałyby konieczność uznania, że w istocie w tej konkretnej sprawie zachodzi bezwzględna przyczyna odwoławcza opisana w art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. Zwłaszcza, że w tym zakresie poszerzonej argumentacji nie przedstawił sam skarżący, pozostając na bardzo ogólnych twierdzeniach, bez powiązania ze sprawą. Poprzestał jedynie na obszernej rekapitulacji relewantnego orzecznictwa trybunałów międzynarodowych oraz Sądu Najwyższego w zakresie kryteriów oceny spełnienia przez sąd wymogu niezależności. Nie wskazał żadnych okoliczności, które in concreto prowadziłyby do potwierdzenie się sygnalizowanych przez niego obaw w odniesieniu do niezawisłości członków składu Sądu Apelacyjnego w niniejszej sprawie. Powyższe rozstrzygnięcie nie oznacza jednak, że kwestia ta w odniesieniu do obojga sędziów zostaje przesądzona ostatecznie. Kryteria oceny prawidłowej obsady sądów, które były prezentowane w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego z natury mają charakter zmienny i zależą od ilości oraz jakości uzyskanych informacji związanych z procesem nominacyjnym, decyzją co do startowania w konkursie przed organem o niekonstytucyjnym charakterze, czy też postępowaniem sędziego już po otrzymaniu nominacji w takiej wadliwej procedurze. Zagadnienia te mogą w przyszłości prowadzić do in concreto odmiennych ocen niż w niniejszej sprawie.
II KK 553/22 4 Należało zatem orzec jak w sentencji. ał
Powiązane orzeczenia
- III KK 427/23 2023-11-29Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z powołania sędziego na urząd w trybie określonym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 43…
- II KK 590/23 2024-01-16Czy udział w składzie sądu osób powołanych na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p…
- III KK 125/23 2023-04-19Czy nienależyta obsada sądu powszechnego, wynikająca z wadliwości składu Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej po 2017 r., stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. bez konieczności wykazywa…
- III KK 187/22 2023-04-26Czy nienależyte obsadzenie sądu drugiej instancji, wynikające z wadliwości procesu powołania sędziego, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w sytuacji, gdy skarżący nie wykazał konkretnych…
- IV KK 547/23 2024-01-19Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z wadliwego procesu powołania sędziego, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., jeśli nie wykazano braku bezstronności i niezawisłości sędziego w konk…
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 286 § 1 KKart. 294 § 1 KKart. 45 ust. 1art. 47art. 6 ust. 1art. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 439 § 1 pkt. 2 KPK§ 3§ 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 25.07.2026. · PDF źródłowy