II KK 81/18

Sygn. akt II KK 81/18 WYCIĄG Z PROTOKOŁU Dnia 7 listopada 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Zbigniew Puszkarski SSN Włodzimierz Wróbel Protokolant Marta Brylińska Sprawę wywołano o godzinie 12:42 Sąd Najwyższy postanowił: 1. na postawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. pozostawić kasację bez rozpoznania; 2. kosztami procesu za postępowanie kasacyjne obciążyć Spółdzielnię Mieszkaniową […] w Warszawie. UZASADNIENIE Kasacja nie może zostać merytorycznie rozpoznana, albowiem została złożona przez osobę nieuprawnioną. Stosownie do treści art. 520 § 1 k.p.k. do wniesienia kasacji uprawnione są strony. Natomiast przepis art. 530 § 2 k.p.k. obliguje prezesa sądu do którego wniesiono kasację do odmowy jej przyjęcia, jeśli zachodzą okoliczności o których mowa w art. 120 § 2 k.p.k. lub w art. 429 § 1 k.p.k., albo wówczas gdy kasację oparto na innych powodach niż wskazane w art. 523 § 1 k.p.k. Przepis art. 429 § 1 k.p.k. przewiduje odmowę przyjęcia środka odwoławczego, jeżeli m.in. wniesiony został przez osobę nieuprawnioną. Na gruncie przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że akt oskarżenia przeciwko A.K. został sporządzony przez oskarżyciela prywatnego – Spółdzielnię Mieszkaniową […]. W toku całego postępowania sądowego 2 Spółdzielnię Mieszkaniową, jako osobę pokrzywdzoną, reprezentował jej pełnomocnik. Tymczasem z treści zarzutu postawionego A. K. oraz wyrokowi Sądu I instancji wynika wprost, że stroną pokrzywdzoną jego działaniem są „władze Spółdzielni Mieszkaniowej”, czyli członkowie zarządu tej spółdzielni. Nie powinien zatem budzić żadnej wątpliwości fakt, że zarzucony oskarżonemu czyn skierowany był przeciwko członkom zarządu i to ich dobro prawne zostało nim bezpośrednio naruszone, a nie dobra chronione całej jednostki organizacyjnej, jaką jest Spółdzielnia Mieszkaniowa, której członkiem jest także oskarżony. Stosownie do treści art. 59 § 1 k.p.k. tylko pokrzywdzony może jako oskarżyciel prywatny wnosić i popierać akt oskarżenia o przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego. Pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwa (por. art. 49 § 1 k.p.k.). Wymóg bezpośredniego pokrzywdzenia oznacza, że między czynem a naruszeniem (zagrożeniem) nie może być żadnych ogniw pośrednich. W omawianym przypadku, jak już wspomniano, bezpośrednimi pokrzywdzonymi są członkowie zarządu (władze Spółdzielni), a nie cała Spółdzielnia. Błędne uznanie danego podmiotu za pokrzywdzonego, a przez to i za stronę nie zwalnia sądu wyższego rzędu, w tym Sądu Najwyższego z obowiązku zbadania, czy „strona” ta jest rzeczywiście uprawniona do występowania w sprawie oraz do wnoszenia środków zaskarżenia. W realiach rozważanej sprawy Sąd odwoławczy stwierdził, że Spółdzielnia Mieszkaniowa […] nie jest pokrzywdzonym, zatem nie może być oskarżycielem prywatnym i w konsekwencji uchylił wyrok Sądu I instancji i umorzył postępowanie. W tej sytuacji należało odmówić przyjęcia kasacji, jako pochodzącej od osoby nieuprawnionej, co mogło zostać skontrolowane poprzez ewentualne wniesienie zażalenia do Sądu Najwyższego. Podsumowując, Sąd Najwyższy po przeprowadzeniu obligatoryjnej kontroli uprawnień do wniesienia kasacji - prowadzonej w oparciu o przepis art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. - stwierdził, że została ona wniesiona przez osobę nieuprawnioną, wobec czego pozostawił kasację bez rozpoznania. 3 O kosztach sądowych postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 637 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. Po ogłoszeniu postanowienia przewodniczący poinformował, że postanowienie dalszemu zaskarżeniu nie podlega.