II KK 84/14
WyrokIzba Karna2014-10-01
Skład orzekający: Waldemar Płóciennik, Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uwzględnienia wniosku o skazanie bez rozprawy, Sąd Najwyższy może uchylić wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i środkach karnych, jeśli wyrok ten nie zawiera obligatoryjnego środka karnego, mimo że strony uzgodniły jego zastosowanie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Stwierdzono, że brak obligatoryjnego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, mimo uzgodnienia go przez strony w trybie art. 387 § 2 k.p.k., stanowi obrazę przepisów prawa karnego procesowego i materialnego. Sąd Najwyższy nie mógł uchylić orzeczenia jedynie w części, której ono nie zawierało, lecz musiał uchylić je w zakresie umożliwiającym usunięcie stwierdzonego uchybienia.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał wyrok skazujący M. H. bez przeprowadzania postępowania dowodowego, na podstawie jej wniosku. W wyroku orzeczono kary pozbawienia wolności, grzywny oraz zobowiązanie do przeproszenia. Sąd Rejonowy zaliczył również okres zatrzymania prawa jazdy na poczet środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, którego jednak faktycznie nie orzekł. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego i materialnego, w tym brak orzeczenia obligatoryjnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Rejonowemu w L. do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 84/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Jarosław Matras SSA del. do SN Dariusz Czajkowski Protokolant Marta Brylińska przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Lucjana Nowakowskiego w sprawie M. H. skazanej z art. 178a § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 1 października 2014 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanej od wyroku Sądu Rejonowego w L. z dnia 28 stycznia 2014 r., uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w L. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w L., po rozpoznaniu sprawy M. H., w dniu 28 stycznia 2014 roku uwzględnił złożony na rozprawie wniosek oskarżonej o orzeczenie wyroku
2 skazującego i wymierzenie jej określonej kary bez przeprowadzania postępowania dowodowego i wydał w tym dniu wyrok w sprawie o sygn. akt II K …/13, mocą którego: uznał ją za winną popełnienia zarzucanych jej w akcie oskarżenia czterech czynów, wyczerpujących znamiona przestępstw z art. 178 § 1 k.k., art. 222 § 1 oraz art. 226 § 1 k.k. i skazał ją za te czyny na kary po 4 miesiące pozbawienia wolności, a na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. wyżej wymienione kary połączył i wymierzył oskarżonej M. H. karę łączną roku pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres próby 2 lat. Ponadto, na podstawie art. 71 § 1 k.k., wymierzył oskarżonej karę grzywny w wysokości 120 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł każda i na podstawie art. 72 § 1 pkt 2 k.k. zobowiązał oskarżoną M. H. do pisemnego przeproszenia pokrzywdzonych w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się wyroku. Sąd ten na podstawie art. 63 § 2 k.k. na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych (którego w istocie nie orzekł - przyp. SN), zaliczył oskarżonej okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 23 stycznia 2013 roku do dnia 23 stycznia 2014 roku. Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w I instancji w dniu 5 lutego 2014 roku. Kasację od tego wyroku, w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze, na niekorzyść M. H., wniósł Prokurator Generalny. Wyrokowi temu zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 387 § 2 k.p.k. i art. 387 § 1 k.p.k., polegające na orzeczeniu wobec M. H. za czyny z art. 178 a § 1 k.k., 222 § 1 k.k., 226 § 1 k.k. kary łącznej 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 2 lat, kary grzywny w wysokości 120 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł każda oraz zobowiązania jej do pisemnego przeproszenia pokrzywdzonych, pomimo uwzględnienia wniosku oskarżonej o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego i wymierzenia kary łącznej roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby, kary grzywny w wysokości 120 stawek dziennych po 10 zł każda, orzeczenie zakazu prowadzenia
3 wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 1 roku oraz obowiązku przeproszenia pokrzywdzonych na piśmie w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku, co skutkowało rażącym naruszeniem przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 42 § 2 k.k., obligującego do orzeczenia środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym w przypadku skazania sprawcy będącego w stanie nietrzeźwości. Stawiając powyższy zarzut Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w L. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja Prokuratora Generalnego, wniesiona na niekorzyść skazanej w części dotyczącej orzeczenia o karze, jest oczywiście zasadna. Ponad wszelką wątpliwość zaskarżony wyrok nie zawiera - w zakresie rozstrzygnięć penalnych - orzeczenia o obligatoryjnym środku karnym w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, o którym mowa w art. 42 § 2 k.k., który został uzgodniony przez strony na warunkach określonych w przepisie art. 387 § 2 k.p.k. Powyższy brak stanowi zapewne zwykłe przeoczenie Sądu, skutkujące obrazą wskazanych wyżej przepisów, skoro jednocześnie w pkt 9 swojego wyroku Sąd Rejonowy zawarł rozstrzygnięcie o zaliczeniu okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, którego de facto przecież nie orzekł. Z tych względów wyrok w zaskarżonej części odnoszącej się do całości orzeczenia o karze i środkach karnych należało uchylić i sprawę przekazać Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, w celu wydania prawidłowych rozstrzygnięć penalnych, zgodnych z treścią wniosku oskarżonej i zawartych przez strony uzgodnień. W postępowaniu kasacyjnym nie jest bowiem możliwe uchylenie orzeczenia wyłącznie w części, której orzeczenie to nie zawiera, a uchylenie powinno nastąpić w zakresie umożliwiającym usunięcie popełnionego uchybienia (patrz uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2010 r., sygn. akt I KZP 36/09, OSNKW z 2010 r., z. 5, poz.40). Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
4
Powiązane orzeczenia
- IV KK 9/22 2022-03-03Czy Sąd Najwyższy może uchylić wyrok w części dotyczącej braku obligatoryjnych środków karnych i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania?
- III KK 215/17 2017-11-15Czy Sąd Najwyższy może uchylić wyrok sądu odwoławczego, jeśli uzna, że naruszył on przepisy prawa procesowego, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nienależytą kontrolę apelacji i brak wszec…
- IV KK 390/13 2014-03-06Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok Sądu Rejonowego w części dotyczącej zaliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, jeśli prawo jazdy nie zostało faktyc…
- V KS 13/19 2019-05-16Czy Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, jest ograniczony do badania, czy w sprawie zachodzi tzw. bezwzglę…
- III KK 598/18 2018-11-21Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego w sprawie o spowodowanie wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania karnego, w tym art. 433 § 1 i 2 k.p.k., a…
Powołane przepisy
art. 178a § 1 KKart. 178 § 1 KKart. 222 § 1art. 226 § 1 KKart. 85 KKart. 86 § 1 KKart. 71 § 1 KKart. 72 § 1 pkt 2 KKart. 63 § 2 KKart. 387 § 2 KPKart. 387 § 1 KPKart. 178
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy