II KK 94/22

WyrokIzba Karna2023-02-28

Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nienależyta obsada sądu, wynikająca z powołania sędziego na podstawie uchwały Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w sytuacji, gdy nie wykazano konkretnych wadliwości tego powołania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że samo powołanie sędziego w następstwie udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r. nie stanowi a priori bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Należy wykazać in concreto, że istnieją wątpliwości co do prawidłowości obsady sądu, wynikające z konkretnych okoliczności związanych z powołaniem sędziego. Brak takich dowodów w niniejszej sprawie skutkował oddaleniem kasacji.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku utrzymującego w mocy warunkowe umorzenie postępowania o czyn z art. 177 § 1 k.k. Zarzucono rażące naruszenie przepisów postępowania, polegające na nienależytej obsadzie sądu, gdyż orzekała sędzia powołana na podstawie uchwały KRS ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Skarżący podniósł, że sędzia ta nie spełniała wymogu niezależności, a także zgłosiła kandydaturę na wolne stanowisko sędziego w ramach tej samej procedury. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KK 94/22 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 lutego 2023 r., na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. sprawy D. K., w stosunku do którego warunkowo umorzono postępowanie o czyn z art. 177 § 1 k.k., z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 26 października 2021 r., sygn. akt II Ka 693/21, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 9 czerwca 2021 r, sygn. akt II K 5/20, p o s t a n a w i a: 1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2) obciążyć D. K. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 9 czerwca 2021 r. (sygn. akt II K 5/20) umorzono warunkowo postępowanie w stosunku do D. K. oskarżonego o czyn z art. 177 § 1 k.k. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 26 października 2021 r. (sygn. akt II Ka 693/21). Kasację od powyższego prawomocnego orzeczenia wniósł obrońca skazanego, zarzucając wyrokowi: 2 „Rażące naruszenie przepisów postępowania, stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., a polegające na utrzymaniu w mocy wyroku Sądu Rejonowego - mimo, iż Sąd ten, rozpoznający sprawę D. K. - był nienależycie obsadzony, albowiem w jego składzie orzekała Sędzia Sądu Rejonowego A.N., powołana do pełnienia urzędu na stanowisko Sędziego Sądu Rejonowego w Ł. na podstawie uchwały z dnia 19 września 2018 r. Nr 360/2018 wydanej przez Krajową Radę Sądownictwa, ukształtowaną w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r, poz. 3 z późn. zm.). niespełniającą wymogu niezależności, co w efekcie doprowadziło do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności przy rozpoznaniu sprawy D. K., który nie miał w jej toku zapewnionych gwarancji wynikających z w/w przepisów, zwłaszcza, że Sędzia rozpoznający sprawę w postępowaniu odwoławczym (delegowany do popełnienia obowiązków orzeczniczych w Sądzie wyższego rzędu), zgłosił również swoją kandydaturą na wolne stanowisko Sędziego, uczestnicząc w tej samej naruszające w/w standardy procedurze przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r." Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach, oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Rejonowego w Łukowie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się bezzasadna. Całość uzasadnienia kasacji sprowadza się do przytoczenia wybranego, dotychczasowego orzecznictwa Sądu Najwyższego, a także sądów europejskich dotyczącego zagadnienia prawidłowej obsady sądu w kontekście m.in. reformy Krajowej Rady Sądownictwa ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o 3 Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz.3). Analiza akt sprawy oraz uchwały KRS nie pozwala na wysnucie wniosku, jakoby zachodziła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. (I KZP 2/22, OSNK 2022, nr 6, poz. 22) brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Oznacza to, że należy wykazać in concreto, że z uwagi na dające się zidentyfikować okoliczności związane z powołaniem danego sędziego do sądu, istnieją tego rodzaju wątpliwości, iż sąd w składzie którego zasiada taki sędzia jest sądem nienależycie obsadzonym. Jak wynika z dokumentów, kwestia powołania Sędziego A.N. nie wskazuje na zaistnienia takich wad, które powodowałyby konieczność uznania, że w istocie w tej konkretnej sprawie zachodzi bezwzględna przyczyna odwoławcza opisana w art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. Podobnie, kwestia trwającego konkursu do Sądu Okręgowego w S. i kandydatura sędziego sprawozdawcy w Sądzie odwoławczym nie dała powodu, by uznać, że zachodzi bezwzględna przyczyna odwoławcza opisana w art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. Zwłaszcza, że w tym zakresie poszerzonej argumentacji nie przedstawił sam skarżący, pozostając na bardzo ogólnych twierdzeniach, bez powiązania ze sprawą. Powyższe rozstrzygnięcie nie oznacza jednak, że kwestia ta w odniesieniu do obojga sędziów zostaje przesądzona ostatecznie. Kryteria oceny prawidłowej obsady sądów, które były prezentowane w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego z natury mają charakter zmienny i zależą od ilości oraz jakości uzyskanych informacji związanych z procesem nominacyjnym, decyzją co do startowania w konkursie przed organem o niekonstytucyjnym charakterze, czy też postępowaniem sędziego już po otrzymaniu nominacji w takiej wadliwej procedurze. 4 Zagadnienia te mogą w przyszłości prowadzić do in concreto odmiennych ocen niż w niniejszej sprawie. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 177 § 1 KKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 45 ust. 1art. 47art. 6 ust. 1art. 439 § 1 pkt. 2 KPK§ 3§ 1§ 1 pkt 2§ 1 pkt. 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy