II KKN 325/01
WyrokIzba Karna2001-12-14
Skład orzekający: Marek Sokołowski, Ewa Gaberle, Dorota Rysińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie prawa procesowego, polegające na nieprawidłowym zawiadomieniu o terminie rozprawy i zaniechaniu przesłuchania świadków, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego w sprawie o wykroczenie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 512 § 4 kpk, poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego na rozprawie odwoławczej i oparcie orzeczenia na dowodach złożonych przed organem pierwszej instancji, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku. Niewłaściwe zawiadomienie o terminie rozprawy uniemożliwiające udział oskarżonego narusza jego prawo do obrony.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy utrzymał w mocy orzeczenie Kolegium do spraw Wykroczeń skazujące L. B. za wykroczenie. Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 512 § 4 kpk, poprzez nieprawidłowe zawiadomienie o terminie rozprawy i zaniechanie przesłuchania świadków. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w postępowaniu odwoławczym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KKN 325/01 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 grudnia 2001 r. Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na posiedzeniu w składzie następującym: Przewodniczący: SSN Marek Sokołowski Sędziowie: SSN Ewa Gaberle SSN Dorota Rysińska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2001 r., w trybie art. 535 § 3 kpk sprawy L. B. oskarżonego z art. 86 § 1 kw z powodu kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 12 marca 2001 r., sygn. VII Kws (…) utrzymującego w mocy orzeczenie Kolegium do spraw Wykroczeń przy Sądzie Rejonowym w Ł. z dnia 13 grudnia 2000 r. sygn. (…) uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ł. w postępowaniu odwoławczym.
2 U Z A S A D N I E N I E Po rozpoznaniu odwołania złożonego przez oskarżonego L. B. od orzeczenia Kolegium do spraw Wykroczeń przy Sądzie Rejonowym w Ł. z dnia 13 grudnia 2000 r., skazującego go za popełnienie, w dniu 15 września 2000 r., wykroczenia kwalifikowanego z art. 86 § 1 kw, Sąd Rejonowy w Ł., wyrokiem z dnia 12 marca 2001 r., utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. Wyrok powyższy zaskarżony został kasacją wniesioną na korzyść skazanego przez Rzecznika Praw Obywatelskich. W kasacji tej podniesiono zarzut rażącego, mogącego mieć wpływ na treść orzeczenia, naruszenia prawa procesowego w postaci art. 6 kpk, art. 133 § 2 w zw. z art. 117 § 2 kpk oraz art. 512 § 4 kpk, polegającego na nieprawidłowym zawiadomieniu o terminie rozprawy oskarżonego L. B., co uniemożliwiło mu udział w rozprawie odwoławczej i naruszyło jego prawo do obrony oraz polegającego na, będącym wynikiem nieprawidłowego zawiadomienia pokrzywdzonego J. W. o terminie rozprawy zaniechaniu przesłuchania świadka S. W., mimo znaczenia tych dowodów (których treści oskarżony zaprzeczał) dla rozstrzygnięcia sprawy. Podnosząc powyższe, Autor kasacji wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniesiona kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia, a więc przed wejściem w życie, w dniu 17 października 2001 r., ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. Nr 106, poz. 1148) oraz Przepisów wprowadzających tę ustawę (Dz. U. Nr 106, poz. 1149).
3 Przede wszystkim, za w pełni trafny i wystarczający dla uznania oczywistej zasadności kasacji uznać należało postawiony w skardze zarzut obrazy obowiązującego wówczas przepisu art. 512 § 4 kpk, jakiej dopuścił się Sąd Rejonowy rozpoznający niniejszą sprawę w postępowaniu odwoławczym. Wprawdzie z § 1 art. 512 kpk wynikało, ze do odwołania od orzeczenia kolegium do spraw wykroczeń stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji, jednak zarówno użycie stwierdzenia „odpowiednio”, jak i brzmienie pozostałych przepisów art. 512 kpk wskazywało, że postępowanie odwoławcze w sprawach o wykroczenia charakteryzowało szereg odrębności w stosunku do postępowania apelacyjnego prowadzonego w trybie zwykłym. Jedna z tych odrębności odnosiła się do zakresu postępowania dowodowego prowadzonego w obu tych postępowaniach. Z treści przepisu art. 512 § 4 kpk, który stanowił lec specialis w stosunku do art. 452 § 1 kpk, wynikała zasada przeprowadzania postępowania dowodowego, zaś odstąpienie od bezpośredniego przesłuchania osób traktowane było jako wyjątek. Tymczasem w sprawie niniejszej Sąd Rejonowy nie przeprowadził na rozprawie żadnego dowodu (złożono tylko sprawozdanie i odczytano jedynie odwołanie oskarżonego – k. 48). Zasadnie przy tym podnosi skarżący, że dotyczy to dowodów zarówno z wyjaśnień oskarżonego, jak i z zeznań świadków, w tym nie tylko pokrzywdzonego J. W. oraz S. W., ale również tych, o których przesłuchanie wnioskował oskarżony w swym odwołaniu. Trafnie też podnosi Autor kasacji w jej uzasadnieniu, że orzeczenie Sądu Rejonowego oparte zostało w gruncie rzeczy na wyjaśnieniach i zeznaniach, złożonych nie przed sądem a przed Kolegium do spraw Wykroczeń, co – w świetle treści art. 392 w zw. z art. 510 i art. 458 kpk (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 października 1999 r., V KKN 401/99, OSNKW 1999, z. 11-12, poz. 80) – było niedopuszczalne.
4 Powyższe wykazuje w sposób jednoznaczny, że zarzucane naruszenie przepisu art. 512 § 4 kpk miało charakter rażący i mogło mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego kasacją wyroku, skoro zapadł on bez przeprowadzenia jakiegokolwiek dowodu. Już tylko przytoczone racje przemawiały więc za koniecznością jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Rozpoznając ponownie sprawę, Sąd Rejonowy przeprowadzi postępowanie odwoławcze od zaskarżonego orzeczenia Kolegium zgodnie z regułami określonymi w art. 6 § 3 cytowanych na wstępie Przepisów wprowadzających Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, nie uchybiając wskazanym w niniejszym wywodzie przepisom prawa.
Powiązane orzeczenia
- II KKN 84/99 2001-06-19Czy sąd odwoławczy, rozpoznając odwołanie od orzeczenia kolegium ds. wykroczeń, naruszył prawo procesowe, ograniczając się do odczytania odwołania i nieuwzględnienia wniosków dowodowych bez uzasadnienia, zamiast przeprow…
- IV KKN 29/01 2001-03-14Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy orzeczenie kolegium ds. wykroczeń, może oprzeć swoje rozstrzygnięcie na zeznaniach świadków, których nie przesłuchał bezpośrednio na rozprawie odwoławczej, mimo że obwiniony zaprzecz…
- III KK 481/11 2012-10-23Czy sąd odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, oddalając wniosek o przesłuchanie pokrzywdzonej i możliwość ustosunkowania się oskarżonego do now…
- II KK 27/16 2016-02-24Czy sąd odwoławczy rażąco naruszył przepisy prawa procesnego, w szczególności art. 451 k.p.k. i art. 452 § 2 k.p.k., poprzez nieprzeprowadzenie dodatkowego przesłuchania oskarżonego i nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuc…
- III KK 205/02 2002-06-26Czy naruszenie prawa oskarżonego do obrony poprzez wadliwe zawiadomienie o terminie rozprawy odwoławczej, niezależnie od winy sądu, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na treść orzeczenia?
Powołane przepisy
art. 535 § 3 kpkart. 86 § 1art. 6 kpkart. 133 § 2art. 117 § 2 kpkart. 512 § 4 kpkart. 512 kpkart. 452 § 1 kpkart. 392art. 510art. 458 kpkart. 6 § 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy