II KO 15/13

Izba Karna2013-04-18

Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel, Małgorzata Gierszon, Tomasz Grzegorczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wznowienie postępowania z urzędu na niekorzyść oskarżonego po upływie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że niedopuszczalne jest wznowienie postępowania z urzędu na niekorzyść oskarżonego po upływie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia. Termin ten ma charakter materialny, a jego upływ powoduje bezwzględne wygaśnięcie prawa do wydania orzeczenia o wznowieniu postępowania na niekorzyść oskarżonego.
Stan faktyczny
Oskarżeni zostali oskarżeni subsydiarnym aktem oskarżenia. Postępowanie zostało umorzone postanowieniem Sądu Okręgowego, a następnie utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego. Wnioskodawca skierował skargę do Krajowej Rady Sądownictwa, która została potraktowana jako wniosek o wznowienie postępowania z urzędu na niekorzyść oskarżonych. Sąd Najwyższy rozważał kwestię wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania kwestię wznowienia z urzędu na niekorzyść oskarżonych postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem, uznając ją za bezprzedmiotową z uwagi na upływ terminu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KO 15/13 POSTANOWIENIE Dnia 18 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Tomasz Grzegorczyk w sprawie W. C., M. D., R. K., R. M., A. M., J. S., T. S., S. T., R. W. i A. Z. oskarżonych subsydiarnym aktem oskarżenia wniesionym przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego W. S. o czyn z art. 284 § 2 k.k. i inne, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 kwietnia 2013 r., z urzędu - w przedmiocie rozważenia kwestii wznowienia postępowania p o s t a n o w i ł pozostawić bez rozpoznania kwestię wznowienia z urzędu na niekorzyść oskarżonych postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 24 lipca 2012r., sygn. akt II AKz […], utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 kwietnia 2012r., sygn. VIII K […] o umorzeniu postępowania. UZASADNIENIE Uwzględniając treść sporządzonej przez W. S. w dniu 25 stycznia 2013 r. skargi skierowanej do Krajowej Rady Sądownictwa, która została potraktowana jako wniosek złożony w trybie art. 9 § 2 k.p.k. inicjujący niniejsze postępowanie, nie ulega wątpliwości, że jego autor domagał się wznowienia z urzędu (powyżej wskazanego) postępowania na niekorzyść tych wszystkich osób, które w tym to postępowaniu jego pełnomocnik oskarżył subsydiarnym aktem oskarżenia o popełnienie różnych przestępstw. 2 Tymczasem rozstrzyganie w kwestii wznowienia z urzędu tego postępowania na niekorzyść oskarżonych jest już bezprzedmiotowe. Przepis art. 542 § 5 k.p.k. jednoznacznie bowiem stanowi, że niedopuszczalne jest wznowienie postępowania z urzędu na niekorzyść oskarżonego po upływie 6 miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia, które to postępowanie kończyło. Nie ulega wątpliwości, że in concreto postanowienie to Sąd Apelacyjny wydał w dniu 24 lipca 2012 r. i w tym samym dniu stało się ono prawomocne. Równie więc bezsporne jest i to, że od tej daty uprawomocnienia się orzeczenia minęło 6 miesięcy. Oznacza to, że nie jest obecnie już dopuszczalne – z woli ustawodawcy wyrażonej w przywołanym przepisie – wznowienie z urzędu tego postępowania na niekorzyść oskarżonych. Stąd też kwestie wznowienia z urzędu tego postępowania należało pozostawić bez rozpoznania, jako że wobec upływu terminu w ciągu którego było to dopuszczalne, stała się ona bezprzedmiotowa. Nawet bowiem gdyby rzeczywiście ujawniły się uchybienia wymienione w art. 439 § 1 k.p.k., to i tak, ze względu na rygory przywołanego przepisu art. 542 § 5 k.p.k., wznowienie z urzędu postępowania na niekorzyść oskarżonych byłoby niedopuszczalne. Zważyć także należy, że wskazany w tym przepisie termin ma charakter materialny. Oznacza to, że z jego upływem wygasa, i to bezwzględnie, prawo do wydania orzeczenia o wznowieniu z urzędu postępowania na niekorzyść oskarżonego. Nie jest zatem możliwe przywrócenie tego terminu, a nawet jego bieg należy odliczać w sposób absolutnie ścisły, to znaczy bez przeniesienia daty upływu na dzień następny, w wypadku gdy termin 6 miesięcy ekspiruje w niedzielę lub inny dzień świąteczny. Z tych to względów, należało postanowić jak wyżej. aw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 284 § 2 KKart. 9 § 2 KPKart. 542 § 5 KPKart. 439 § 1 KPK§ 2§ 5§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy