II KO 160/24
Izba Karna2024-12-11
Skład orzekający: Paweł Wiliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości, w tym realizacją prawa do rzetelnego procesu, uzasadniające przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k., gdy oskarżony przebywa w odległym szpitalu psychiatrycznym i jego doprowadzenie na rozprawę jest utrudnione?Ratio decidendi
Instytucja właściwości z delegacji, określona w art. 37 § 1 k.p.k., ma charakter wyjątkowy i może być stosowana, gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za taką koniecznością. Dobro wymiaru sprawiedliwości obejmuje także realizację konstytucyjnego i konwencyjnego prawa do rzetelnego procesu. W sytuacji, gdy oskarżony przebywa w odległym szpitalu psychiatrycznym, a jego doprowadzenie na rozprawę jest niemożliwe ze względu na dużą odległość, zapewnienie mu realnego prawa do obrony stanowi dostateczną argumentację do uwzględnienia wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej K.J. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem wniosku był fakt, że oskarżony przebywa w Wojewódzkim Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Ś., oddalonym o ponad 300 km od Warszawy. Sąd wnioskujący uznał, że odległość uniemożliwia jednorazowe doprowadzenie oskarżonego na rozprawę, a tym samym zagwarantowanie mu prawa do udziału w procesie. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Świeciu.Pełny tekst orzeczenia
II KO 160/24 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie oskarżonego K.J. po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 11 grudnia 2024 r., wniosku Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie zawartego w postanowieniu z dnia 22 października 2024 r., sygn. akt V K 892/24 o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie, sygn. akt V K 892/24 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Świeciu. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 22 października 2024 r., sygn. akt V K 892/24, Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. o przekazanie sprawy K.J. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w Świeciu. W uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że oskarżony przebywa aktualnie w Wojewódzkim Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Ś. w związku ze stosowanym wobec niego środkiem zabezpieczającym, a odległość miejsca jego pobytu do W. (326,5 km) uniemożliwia realizację jednorazowego doprowadzenia go na rozprawę. W ocenie Sądu wnioskującego, oskarżonemu należy zagwarantować prawo do udziału w rozprawie. Jednocześnie, w ocenie tego Sądu, niemożliwym było skorzystanie z
II KO 160/24 2 instytucji z art. 36 k.p.k. z uwagi na to, że oskarżony pozostaje jedyną osobą, której stawiennictwo w niniejszym postępowaniu należy zagwarantować, a miejscowość, w której przebywa, nie jest jego miejscem zamieszkania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 § 1 k.p.k., ma charakter wyjątkowy, a zatem stosowana może być w sytuacjach gdy szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości mogą przemawiać za taką koniecznością. W orzecznictwie Sądu Najwyższego pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości odnosi się także do realizacji konstytucyjnego i konwencyjnego prawa do rzetelnego procesu. W realiach niniejszej sprawy, prowadzonej przeciwko K. J., przebywającemu obecnie w Wojewódzkim Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Ś., oddalonemu o ponad 300 km do W., takie nadzwyczajne względy zaistniały. Sąd wnioskujący wskazał, że pobyt oskarżonego w Ś. w związku z realizowanym wobec niego środkiem zabezpieczającym uniemożliwia realizację jednorazowego doprowadzenia go do sądu w W. ze względu na zbyt dużą odległość. Zapewnienie więc oskarżonemu realnego prawa do obrony na rozprawie stanowi dostateczną argumentację do uwzględnienia wniosku w trybie art. 37 k.p.k. Biorąc powyższe pod uwagę, aby wyeliminować ryzyko pozbawienia oskarżonego prawa do obrony, dla dobra wymiaru sprawiedliwości i jego autorytetu sprawę przekazano innemu sądowi równorzędnemu – znajdującemu się w bliskiej odległości od aktualnego miejsca pobytu oskarżonego, co zapewni gwarancję należytego rozpoznania przedmiotowej sprawy. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [WB] r.g.
II KO 160/24 3
Powiązane orzeczenia
- II KO 5/22 2022-02-23Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy stan zdrowia oskarżonego i związane z tym trudności organizacyjne uniemożliwiają lub znacznie utrudniają rozpoznanie sprawy…
- II KO 33/13 2013-05-24Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżony przebywa w zakładzie psychiatrycznym w warunkach maksymalnego zabezpieczenia, a jego transport do s…
- V KO 60/14 2014-12-16Czy dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym potrzeba przeprowadzenia procesu z uwagi na stan zdrowia oskarżonego, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k., gdy oskarżony przebywa…
- III KO 194/24 2025-02-27Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu podróż do sądu właściwego ze względu na odległość, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. w celu zapewnienia mu prawa do…
- III KO 41/19 2019-05-30Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy oskarżona przebywa w odległym zakładzie psychiatrycznym, co utrudnia jej udział w postępowaniu?
Powołane przepisy
art. 37 § 1 KPKart. 37 KPKart. 36 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy