II KO 30/19
Izba Karna2019-06-04
Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o nieprawidłowej ocenie zeznań świadków i pokrzywdzonych, które były już przedmiotem oceny sądów obu instancji, może zostać uznany za oczywisty bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywisty bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. Wskazał, że wniosek nie zawierał nowych faktów ani dowodów, które nie byłyby już przedmiotem oceny sądów orzekających w sprawie. Ponowna ocena okoliczności i dowodów, które były już rozważane, nie jest dopuszczalna w postępowaniu o wznowienie postępowania. Wnioskodawca nie wykazał wysokiego prawdopodobieństwa błędu sądowego, które mogłoby prowadzić do uniewinnienia lub skazania za łagodniejszy czyn.Stan faktyczny
Skazany D. S. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, domagając się wyznaczenia obrońcy z urzędu. Jako podstawę wskazał art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k., twierdząc, że sądy nie wzięły pod uwagę istotnych zeznań świadków i pokrzywdzonych, które miałyby świadczyć o braku popełnienia przypisanych mu przestępstw. Sąd Najwyższy wezwał skazanego do sprecyzowania podstaw wniosku. W odpowiedzi skazany przedstawił swoje argumenty dotyczące oceny dowodów w sprawie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 30/19 POSTANOWIENIE Dnia 4 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie D. S. P. po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 4 czerwca 2019 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w P. (sygn. akt II K […], zakończonej prawomocnie wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] (sygn. akt II AKa […]), na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł: odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Pismem z dnia 1 marca 2019 r. skazany D. S. P. wystąpił do Sądu Apelacyjnego w […] o wyznaczenie obrońcy z urzędu celem złożenia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k. wskazując, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony z wyboru bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny bowiem obecnie przebywa w zakładzie karnym, w którym nie jest zatrudniony odpłatnie. Podał też, że „akta sprawy sądowej ukazują rzeczywisty fakt braku popełnienia przestępstwa z art. 275 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.” (k. 4-5). Pismo to zostało przekazane według właściwości Sądowi Najwyższemu.
2 Zarządzeniem z dnia 21 marca 2019 r. Przewodniczący Wydziału II Izby Karnej Sądu Najwyższego zwrócił się do skazanego o udzielenie – w terminie 7 dni – informacji, jakie to okoliczności, wskazane w art. 540 k.p.k. i art. 540a i b k.p.k. mają stanowić podstawę wniosku o wznowienie postępowania, pod rygorem nierozpoznania wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu i skierowania wniosku na posiedzenie w trybie art. 545 § 3 k.p.k. w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku (k. 7). W odpowiedzi na to wezwanie, D. S. P. pismem z dnia 10 kwietnia 2019 r. wskazał, iż odnośnie pierwszego z przypisanych mu czynów, tj. czynu z art. 280 § 1 k.k. w zw. z art. 158 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. Sąd nie wziął pod uwagę zeznań świadka M. G., z których wynika, że nie dokonał kradzieży telefonu pokrzywdzonemu. Zakwestionował swoją odpowiedzialność karną za ten czyn podnosząc ponadto, że przyznał się wyłącznie do pobicia pokrzywdzonego, a także z uwagi na błędne ustalenie stanu trzeźwości pokrzywdzonego i osoby, która spowodowała rozbój, świadomości co do przywłaszczenia telefonu przez M. G., użycia ostrego narzędzia czy obrażeń pokrzywdzonego. Odnośnie drugiego czynu z art. 275 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. wskazał, iż Sąd nie wziął pod uwagę zeznań pokrzywdzonego A. N., który prosił go o przechowanie dowodu osobistego, gdyż obawiał się, że go zgubi lub gdzieś zostawi (k. 11-13). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k. sąd odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. W myśl tego przepisu sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku, nie bada więc także jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia. Natomiast wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, LEX nr 1812335).
3 Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że pismo skazanego z dnia 10 kwietnia 2019 r., nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na powiązanie treści złożonego przez niego wniosku z podstawami wznowienia postępowania. Wprawdzie autor wniosku odwołuje się do przepisu art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k., jednak w istocie w piśmie uzupełniającym wniosek nowych faktów lub dowodów nie przedstawia. Nie sposób bowiem uznać, aby nowym faktem, nieznanym orzekającym w sprawie sądom, w rozumieniu przepisu art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., były – wbrew twierdzeniom wnioskodawcy – poddane ocenie zeznania: świadka M. G. i pokrzywdzonego A. N.. Zeznania te, jak i wszystkie istotne okoliczności sprawy, również te kwestionowane przez wnioskodawcę, były przedmiotem wnikliwych i obszernych rozważań Sądu pierwszej instancji, zaaprobowanych następnie przez Sąd odwoławczy (k. 600-643 i 676-678v. t. IV akt sprawy II K […]). Dopuszczenie zaś możliwości w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania, ponownej oceny tych okoliczności, dowodów, celem dokonania, na podstawie tej nowej oceny, odmiennych ustaleń faktycznych, nie jest możliwe (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 24 listopada 1994 r., III KO 67/94, LEX nr 22092; z dnia 18 stycznia 2017 r., III KO 53/16, LEX nr 2202488). Wnioskodawca nie bierze też pod uwagę tego, że aby skutecznie ubiegać się o wznowienie postępowania w oparciu o wskazaną postawę, owe nowe fakty, czy dowody, wskazywać muszą na zaistnienie wysokiego prawdopodobieństwa błędu sądowego w zakończonym prawomocnie postępowaniu sądowym. Innymi słowy, muszą stwarzać duże prawdopodobieństwo uniewinnienia skazanego po wznowieniu postępowania, albo skazania go za przestępstwo zagrożone karą łagodniejszą niż to, za które go skazano. Tym samym nie chodzi jedynie o przedstawienie wątpliwości, co do wcześniejszych ustaleń faktycznych (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2011 r., III KO 77/100). Powyższe, w myśl art. 545 § 3 k.p.k., przesądza o oczywistej bezzasadności złożonego przez skazanego wniosku o wznowienie postępowania. W tych okolicznościach Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 8/17 2017-02-23Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który jest tożsamy z poprzednimi wnioskami już oddalonymi i nie zawiera nowych okoliczności lub dowodów podważających istotne ustalenia faktyczne, może zostać przyjęty?
- II KO 140/25 2025-09-11Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na okolicznościach znanych sądom rozpoznającym sprawę i nie wskazujący na nowe fakty lub dowody, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3…
- I KO 99/22 2023-02-09Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie powołuje się na żadne ustawowe podstawy wznowienia, a jedynie polemizuje z ustaleniami faktycznymi i oceną dowodów dokonaną w prawomocnie zakończonym postępowaniu,…
- IV KO 22/23 2023-04-06Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na kwestionowaniu ustaleń faktycznych i oceny dowodów, może być uznany za oczywisty bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k.?
- V KO 36/24 2024-06-26Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na ponownej ocenie dowodów znanych sądowi w toku postępowania, może zostać przyjęty jako oczywiście bezzasadny?
Powołane przepisy
art. 545 § 3 KPKart. 540 § 1 pkt 2art. 275 § 1 KKart. 64 § 1 KKart. 540 KPKart. 540aart. 280 § 1 KKart. 158 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 540 § 1 pkt 2 KPK§ 3§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy