II KO 35/12
Izba Karna2012-08-29
Skład orzekający: Józef Dołhy, Rafał Malarski, Dariusz Świecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nowe fakty i dowody, w tym oświadczenie skazanego o obawie o życie i zdrowie swoje i bliskich jako przyczynie odmowy składania wyjaśnień, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że nowe fakty lub dowody mogą być podstawą wznowienia postępowania karnego, jeżeli ocenione w kontekście całego materiału dowodowego wskazują z dużym prawdopodobieństwem na błędność lub niesłuszność orzeczenia. W niniejszej sprawie, pomimo złożenia przez skazanego oświadczenia opisującego okoliczności zdarzenia i motywujące odmowę składania wyjaśnień, Sąd Najwyższy stwierdził, że oświadczenie to nie zawierało opisu zdarzenia ani informacji o udziale innych osób, a jedynie polemikę z już ocenionymi dowodami. W związku z tym, nie zaistniały ustawowe przesłanki do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. Jako podstawę wskazał nowe fakty i dowody, w tym list od skazanego opisujący okoliczności zdarzenia i motywujący odmowę składania wyjaśnień obawą o życie i zdrowie swoje i bliskich. Sąd Najwyższy oddalił poprzedni wniosek, jednak obrońca złożył ponowny wniosek, dołączając oświadczenie skazanego. Prokurator wniósł o pozostawienie wniosku bez rozpoznania jako ponownego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania i obciążył skazanego kosztami sądowymi.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 35/12 POSTANOWIENIE Dnia 29 sierpnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Dołhy (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Rafał Malarski SSN Dariusz Świecki w sprawie S. S. skazanego z art. 148 § 1 kk i art. 288 § 1 kk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, bez udziału stron, w dniu 29 sierpnia 2012 r., wniosku - obrońcy skazanego o wznowienie postępowania prawomocnie zaskarżonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 22 czerwca 2010r., utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego z dnia 30 listopada 2009 r. p o s t a n o w i ł : 1. oddalić wniosek; 2. kosztami sądowymi postępowania wznowieniowego obciążyć skazanego. U Z A S A D N I E N I E Obrońca skazanego S. S. w dniu 22 grudnia 2011 r. złożył wniosek o wznowienie postępowania, powołując jako podstawę przepis art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. W uzasadnieniu swojego wniosku wskazał, że w toku dotychczasowego postępowania skazany nie składał jakichkolwiek wyjaśnień, ale obecnie przesłał do kancelarii swojego obrońcy list, w którym opisał okoliczności zdarzenia, wyjawił, że wcześniej nie składał wyjaśnień z uwagi na obawę o życie i zdrowie swoje i swoich
bliskich. Obecnie zaś uświadomił sobie skutki swojego działania i zdecydował się ujawnić wiedzę, która powinna doprowadzić do wznowienia postępowania. Sąd Najwyższy, postanowieniem z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt II Ko 101/11, oddalił wniosek. W dniu 6 czerwca 2012 r. obrońca S. S. złożył ponowny wniosek o wznowienie postępowania. Powołując się na podstawy art. 540 §1 pkt 2 lit. a k.p.k. podniósł, że już po wydaniu prawomocnego wyroku ujawniły się nowe fakty i dowody, nie znane przedtem sądowi, a wskazujące na to, że skazany nie popełnił przestępstwa. Jako nowe dowody wskazał, iż S. S., który dotychczas odmawiał składania wyjaśnień, obecnie wyjaśnienia takie chce złożyć, a ujawniona przez niego wiedza ma znaczenie dla wyniku sprawy. Do wniosku obrońca dołączył oświadczenie skazanego (k. 7-11). Prokurator Prokuratury Generalnej w piśmie z dnia 26 lipca 2012 r. wniósł o pozostawienie wniosku bez rozpoznania podnosząc, że wniosek o wznowienie postępowania jest ponownym wnioskiem co do tego samego oskarżonego w tej samej sprawie, co do którego orzekł już Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 7 marca 2012 r., i nie zawiera żadnych innych faktów lub dowodów wskazujących na to, że skazany jest niewinny albo że skazano go za inne przestępstwo zagrożone karą surowszą niż to, które popełnił. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Obrońca skazanego dołączył do ponownego wniosku o wznowienie postępowania kopię oświadczenia sporządzonego przez S. S., uznać zatem należy, że wniosek powołuje się na inne fakty, aniżeli te, które stanowiły podstawy poprzedniego wniosku. Z tego względu nie można podzielić stanowiska prokuratora o identycznością podstaw ponownego wniosku z poprzednio rozpoznanym przez Sąd Najwyższy. Ustosunkowując się merytorycznie do wniosku obrońcy uznać należy, iż nie zasługuje on na uwzględnienie. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 7 marca 2012 r., oddalając wniosek, uznał już, że „zaprzeczenie przez skazanego, aby dokonał on zabójstwa
pokrzywdzonego, nie ma w sobie cech nowości, skoro konsekwentnie się do jego popełnienia nie przyznawał a ustalenia co do jego sprawstwa były kwestionowane tak w apelacji, jak i kasacji. Nie można tracić z pola widzenia i tej okoliczności – w kontekście zarzutu obawy przed K. Ś. – że przecież skazany ukrywał się z nim przez znaczny okres czasu i K. Ś. w swoich licznych wyjaśnieniach swojego udziału w przestępstwie nie umniejszał”. W uzasadnieniu wniosku obrońca ponownie wskazując na rzekome zastraszenie S. S. i jego rodziny, które powodowało odmowę składania przez niego wyjaśnień w sprawie, wprowadza dodatkowo inną osobę, która zdaniem obrońcy mogła być sprawcą bądź świadkiem zabójstwa, nie precyzuje bliżej tej osoby a jedynie podając jej pseudonim. Tymczasem analiza oświadczeń S. S. wykazuje, że nie zawierają one żadnego opisu zdarzenia, na jakie powołuje się obrońca, ani też nie znajdują się w nich żadne informacje dotyczące udziału w zdarzeniu bądź obecności w tym czasie i miejscu innej osoby. Treść tych oświadczeń sprowadza się do polemiki z ocenionym już w prawomocnych wyrokach dowodami w sprawie. Nowe fakty lub dowody, w ujęciu przepisu art. 540 § 1 pkt 2 lit a k.p.k., mogą być podstawą wznowienia, jeżeli – ocenione przez pryzmat całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego – ze znacznym prawdopodobieństwem wskazują, że kwestionowane orzeczenie jest błędne czy niesłuszne. W realiach sprawy jest oczywiste, iż nie zaistniały ustawowe przesłanki określone w art. 540 § 1 pkt 2 lit a k.p.k., zatem wniosek o wznowienie postępowania należało oddalić. O kosztach orzeczono na podstawie art. 639 zd. 2 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- II KO 30/16 2016-10-26Czy zeznania świadka i wyjaśnienia oskarżonego, które były znane sądowi odwoławczemu, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.?
- III KO 106/15 2016-01-13Czy nowe oświadczenie świadka, które zaprzecza jego wcześniejszym zeznaniom obciążającym skazanego, stanowi podstawę do wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k.?
- III KO 20/14 2014-08-13Czy ujawnienie nowego świadka, którego zeznania dotyczą okoliczności poprzedzających zdarzenie i nie podważają ustaleń faktycznych przyjętych w prawomocnym wyroku, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania karneg…
- IV KO 114/17 2018-02-14Czy ujawnienie się nowego świadka, który mógłby podważyć ustalenia faktyczne dokonane w prawomocnym wyroku skazującym, stanowi podstawę do wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.?
- III KO 99/13 2014-03-18Czy ujawnienie się nowych faktów lub dowodów w postępowaniu po wydaniu prawomocnego orzeczenia, które zostały już ocenione przez sąd w ramach ponownego rozpoznania sprawy, może stanowić podstawę do wznowienia postępowani…
Powołane przepisy
art. 148 § 1 kkart. 288 § 1 kkart. 540 § 1 pkt 2art. 540 §1 pkt 2art. 639§ 1§ 1 pkt 2§1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy