II KO 48/20
Izba Karna2020-10-05
Skład orzekający: Andrzej Stępka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który opiera się wyłącznie na zarzutach dotyczących błędnej oceny materiału dowodowego przez sądy orzekające, może być uznany za oczywisty bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywisty bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k. Wskazał, że wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi-formalnym, a nie merytorycznym. Przedstawione przez skazanego zarzuty dotyczące błędnej oceny dowodów przez sądy pierwszej i drugiej instancji nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania, gdyż postępowanie to nie służy ponownej ocenie zebranych dowodów ani poprawności ustaleń faktycznych.Stan faktyczny
Skazany R. D. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, domagając się przydzielenia mu obrońcy z urzędu. Jako podstawę wniosku wskazał zarzuty dotyczące błędnej oceny materiału dowodowego przez sądy orzekające, w tym niespójne zeznania świadków, niedokładne zdjęcie z monitoringu, brak wizji lokalnej i eksperymentu procesowego, a także przyznanie się innej osoby do popełnienia czynu. Sąd Najwyższy uznał wniosek za oczywisty bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 48/20 POSTANOWIENIE Dnia 5 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 5 października 2020 r. w sprawie R. D. wniosku skazanego o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt II AKa (…). utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 15 stycznia 2018 r., sygn. akt XVIII K (…), na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Pismem z dnia 27 lipca 2020 r. skazany R. D. zwrócił się z wnioskiem o przydzielenie mu obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania z powodu uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. jakich miały dopuścić się orzekające w jego sprawie sądy (przy czym żadna z okoliczności wymienionych w art. 439 § 1 pkt 1 – 11 k.p.k. nie została wskazana). W dniu 4 sierpnia 2020 r. zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału V Izby Karnej Sądu Najwyższego wezwano skazanego do usunięcia braków formalnych pisma i udzielenie w terminie 7 dni informacji, jakie to okoliczności, wskazane w art. 540 k.p.k. oraz art. 540a lub b k.p.k. mają stanowić podstawę wniosku o
2 wznowienie postępowania, pod rygorem nierozpoznania wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu i skierowania wniosku na posiedzenie w trybie art. 545 § 3 k.p.k. w przedmiocie odmowy jego przyjęcia (k. 3). W odpowiedzi skazany R. D. uzasadnił swój wniosek w ten sposób, że został skazany na podstawie „niespójnych i nielogicznych zeznań świadków” za czyn, którego nie popełnił. Podniósł także, iż skazanie nastąpiło na podstawie niedokładnego zdjęcia z monitoringu, a przy tym nie przeprowadzono wizji lokalnej i eksperymentu procesowego oraz nie wzięto pod uwagę tego, że K.. C. przyznał się do popełnienia tego czynu. Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje. Zgodnie z obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r. przepisem art. 545 § 3 k.p.k. – dodanym ustawą z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1247) – sąd odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Co istotne i co należy wyraźnie podkreślić to fakt, że w trybie art. 545 § 3 k.p.k. sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku i nie bada także jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia. Natomiast wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016, z. 1, poz. 5). Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że pismo skazanego R. D. nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na ustalenie, iż w sprawie miały miejsce okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania ujęte w art. 540 § 1 do § 3 k.p.k. Z analizy pisma zawierającego wniosek o przydzielenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania, jak również z treści kolejnego pisma skazanego wynika, że przedstawia on jedynie zarzuty dotyczące (w jego ocenie) błędnej oceny materiału dowodowego przez procedujące w sprawie Sądy – co nie stanowi jednak podstawy do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie.
3 Zgodnie z Kodeksem postępowania karnego takimi okolicznościami są wyłącznie: popełnienie przestępstwa w związku z postępowaniem, gdy istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia – jednak w tym przypadku przestępstwo to musi być stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Nie doszło również w sprawie do ujawnienia nowych faktów lub dowodów wskazujących na to, że skazany nie popełnił czynu albo jego czyn nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze (art. 540 § 1 pkt 1 i 2a k.p.k.). Zaistnienie żadnej z tych podstaw wznowieniowych nie zostało przez skazanego ani podniesione, ani uprawdopodobnione w złożonym przez niego wniosku. Podobnie nie wykazano, by zachodziły kolejne podstawy wznowieniowe, wymienione w art. 540 § 1 pkt 2b-c k.p.k. Podkreślić należy, że w sprawie o wznowienie postępowania nie dokonuje się na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych będących podstawą prawomocnego wyroku. Nie ocenia się w tym postępowaniu poprawności przeprowadzonego postępowania sądowego pod kątem wystąpienia względnych przesłanek odwoławczych z art. 438 k.p.k. Nie bada się również oceny zasadności orzeczeń procedujących w sprawie sądów, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej. Sąd w ramach postępowania wznowieniowego jest uprawniony zbadać tylko to, czy ujawniły się nowe fakty lub dowody, wykazujące znaczne prawdopodobieństwo błędności tego wyroku skazującego, a nie czynić ustalenia faktyczne na podstawie tych dowodów. Tym samym argumenty przedstawione przez skazanego nie mogły stanowić skutecznej podstawy wniosku o wznowienie postępowania. Domagał się bowiem skazany od Sądu Najwyższego dokonania ponownej kontroli dowodów zebranych w jego sprawie w kontekście poprawności ich oceny, jaką przyjęły Sądy pierwszej i drugiej instancji – takich działań Sąd Najwyższy w postępowaniu wznowieniowym dokonywać nie może. Wszystkie te okoliczności, oceniane w kontekście art. 545 § 3 k.p.k., przesądzają o oczywistej bezzasadności złożonego przez R. D. wniosku o wznowienie postępowania. Tak sformułowany wniosek nie może więc stanowić
4 również podstawy do wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania. W tych okolicznościach Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- II KO 42/21 2021-06-24Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który opiera się na kwestionowaniu oceny materiału dowodowego i trafności orzeczenia, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.?
- V KO 22/20 2020-05-27Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie przedstawia żadnych nowych faktów ani dowodów uzasadniających ponowne rozpoznanie sprawy, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 §…
- III KO 6/20 2020-02-25Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty wyłącznie na zarzutach dotyczących rzekomych nieprawidłowości proceduralnych w toku postępowania sądowego, może zostać uznany za oczywisty bezzasadny na podstawie art…
- II KO 49/21 2021-10-26Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na zarzucie niewłaściwej oceny materiału dowodowego i okoliczności przyznania się do winy, które były już rozpoznane w postępowaniu, może zostać uznany za oczywiście…
- III KO 123/17 2018-02-07Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera argumentacji pozwalającej na powiązanie jego treści z podstawami wznowienia określonymi w art. 540-540b k.p.k. lub art. 542 § 3 k.p.k., może zostać odrzuco…
Powołane przepisy
art. 545 § 3 KPKart. 439 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 1art. 540 KPKart. 540aart. 540 § 1art. 540 § 1 pkt 1art. 540 § 1 pkt 2art. 438 KPK§ 3§ 1§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy