II KZ 24/24

PostanowienieIzba Karna2024-07-24

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji, złożony bezpośrednio po ogłoszeniu wyroku, powinien być traktowany jako obejmujący również wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, nawet jeśli nie został wyraźnie sformułowany?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji, złożony bezpośrednio po ogłoszeniu wyroku, powinien być interpretowany jako obejmujący również wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Taka interpretacja wynika z faktu, że termin do wniesienia kasacji jest liczony od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, co czyni wniosek o obrońcę bezcelowym, gdyby nie zawierał w sobie wniosku o uzasadnienie.
Stan faktyczny
Skazany A. R. został prawomocnie skazany za przestępstwo z art. 291 § 1 k.k. Po ogłoszeniu wyroku przez Sąd Okręgowy, złożył wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu celem sporządzenia kasacji. Przewodnicząca Sądu Okręgowego odmówiła przyjęcia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uznając go za złożony po terminie. Skazany zaskarżył to zarządzenie, wskazując, że prosi jedynie o uzasadnienie wyroku i przesłanie go obrońcy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone zarządzenie Przewodniczącej X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie i przekazał sprawę do dalszego procedowania.

Pełny tekst orzeczenia

II KZ 24/24 1 POSTANOWIENIE Dnia 24 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 lipca 2024 r., sprawy A. R. skazanego za czyn z art. 291 § 1 k.k. i in., w przedmiocie zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącej X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2024, sygn. X Ka 614/23, p o s t a n o w i ł uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę do dalszego procedowania do X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 20 lutego 2024 r., X Ka 614/23, utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023 r., V K 1347/22, w którym A. R. został skazany za przestępstwo z art. 291 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., za które wymierzono mu kare 8 miesięcy pozbawienia wolności. Skazany – po ogłoszeniu wyroku przez Sąd Okręgowy - złożył do protokołu rozprawy wniosek o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu celem sporządzenia kasacji (k. 327 v.). Nie wyartykułował wprost w jego treści wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia tegoż wyroku. II KZ 24/24 2 Postanowieniem z dnia 19 marca 2024 r. Sąd wyznaczył obrońcę z urzędu, która po zapoznaniu się z aktami sprawy stwierdziła w opinii, że brak podstaw do wniesienia kasacji. Pismo wpłynęło do Sądu Okręgowego w Warszawie w dniu 29 kwietnia 2024 r.(k. 361). Na k. 369 znajduje się pismo do skazanego z dnia 10 maja 2024 r., w którym zawarto informacje, że obrońca z urzędu nie stwierdziła podstaw do wniesienia kasacji i przysługuje mu 30 dniowy termin do wniesienia kasacji od otrzymania tego pisma oraz, że kasacja musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. W aktach brak jednak dowodu doręczenia tego pisma. Tymczasem w dniu 9 kwietnia 2024 r. skazany złożył pismo zatytułowane kasacja. Na końcu tego pisma zawarł wniosek o doręczenia uzasadnienia wyroku Sądu II instancji. Zarządzeniem z dnia 10 kwietnia 2024 r., X Ka 614/23, Przewodnicząca X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie po rozpoznaniu w sprawie skazanego A. R. wniosku skazanego o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 20 lutego 2024 r., sygn. akt X Ka 614/23, na podstawie art. 422 § 3 k.p.k. - odmówiła przyjęcia wniosku (k.357). Uzasadniając swoją decyzje stwierdziła, że zgodnie z przepisem art. 422 § 1 k.p.k. wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku należy złożyć w terminie zawitym 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Odmawia się przyjęcia wniosku złożonego po terminie wyżej wskazanym (art. 422 § 3 k.p.k.). Termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 20 lutego 2024 r., sygn. akt X Ka 614/23, upływał dla skazanego A. R. w dniu 27 lutego 2024 roku. Skazany uchybił w/w terminowi, składając wniosek w dniu 2 kwietnia 2024 r. (data prezentaty ZK S. - k. 356v.) Zarządzenie zostało zaskarżone przez skazanego, który stwierdził, że planował złożenie kasacji na pół roku przed jego wydaniem i że prosi jedynie o uzasadnienie wyroku i przesłanie go obrońcy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest zasadne. W ocenie Sądu Najwyższego brak sporządzenia w niniejszej sprawie II KZ 24/24 3 uzasadnienia i doręczenia go skazanemu wynika z błędnego potraktowania przez Sąd Okręgowy w Warszawie wniosku skazanego o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu do sporządzenia kasacji jako nie obejmującego również wniosku o uzasadnienie wyroku. Pomimo tego, że Sąd zaprotokołował literalnie wyłącznie wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu, to odczytując ten wniosek jako pochodzący od osoby nie będącej profesjonalnym uczestnikiem postępowania karnego, zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 118 k.p.k., powinien go jednak potraktować jako wniosek obejmujący również sporządzenie i przesłanie uzasadnienia wyroku. Takie stanowisko uzasadnione jest treścią art. 524 § 1 k.p.k., zgodnie z którym termin do wniesienia kasacji liczony jest od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem. Skoro bieg terminu do wniesienia kasacji „otwiera” doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem, to bezcelowy byłby wniosek o wyznaczenie obrońcy do sporządzenia kasacji, gdyby – w odniesieniu do wniosków składanych przez nieprofesjonalnych uczestników postępowania karnego – nie traktować go jako zawierającego w sobie wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Na marginesie zauważyć należy, że z zapisów protokołu rozprawy wynika, że Sąd Okręgowy w Warszawie poinformował skazanego, iż wniosek o uzasadnienie wyroku należy złożyć w terminie 7 dni liczonych od dnia następnego od ogłoszenia wyroku, co mogło sugerować, że takiego wniosku nie można złożyć bezpośrednio po ogłoszeniu wyroku do protokołu rozprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. [J.I.] [ał] II KZ 24/24

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 291 § 1 KKart. 64 § 1 KKart. 422 § 3 KPKart. 422 § 1 KPKart. 118 KPKart. 524 § 1 KPK§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy