II KZ 34/26
PostanowienieIzba Karna2026-07-06
Skład orzekający: Jarosław Matras, Tomasz Artymiuk, Andrzej Tomczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zastosowanie tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego S. W. jest uzasadnione, mimo że uchylono poprzednie wyroki i oskarżony przebywa w areszcie od ponad 3 lat?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, uznając, że uchylenie poprzednich wyroków z powodu wadliwej obsady sądu nie oznacza zaniknięcia podstaw do stosowania tego środka zapobiegawczego. Podkreślono, że oskarżonemu grozi surowa kara, a uchylenie wyroków było spowodowane jedynie wadliwą obsadą sądu pierwszej instancji, co czyni realnym wymierzenie podobnej kary w ponownym procesie. Dodatkowo, fakt poszukiwania oskarżonego listem gończym i ukrywania się z użyciem fałszywego nazwiska uzasadnia obawę utrudniania postępowania.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie oskarżonego S. W. na postanowienie o zastosowaniu wobec niego tymczasowego aresztowania na okres 3 miesięcy. W uzasadnieniu postanowienia o aresztowaniu wskazano, że oskarżonemu grozi kara pozbawienia wolności powyżej 8 lat, a uchylenie poprzednich wyroków było spowodowane wadliwą obsadą sądu. Oskarżony w zażaleniu podniósł, że przebywa w areszcie od ponad 3 lat i zastosowanie tymczasowego aresztowania narusza jego prawa. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego S. W. i zasądził koszty obrony z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
II KZ 34/26 POSTANOWIENIE Dnia 6 lipca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Tomasz Artymiuk SSN Andrzej Tomczyk Protokolant Małgorzata Szmit po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 6 lipca 2026 r. przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Roberta Tarsalewskiego sprawy S. W. oskarżonego o czyn z art. 158 § 3 k.k., z powodu zażalenia wniesionego przez oskarżonego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 2026 r., sygn. akt II KK 207/26, o zastosowaniu tymczasowego aresztowania na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 538 § 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. P. P. , Kancelaria Adwokacka w W. 738 zł (siedemset trzydzieści osiem złotych), w tym VAT, za udział w posiedzeniu w przedmiocie rozpoznania zażalenia na postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, jako wyznaczony z urzędu obrońca oskarżonego. Tomasz Artymiuk Jarosław Matras Andrzej Tomczyk UZASADNIENIE
II KZ 34/26 2 Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2026 r. w sprawie o sygn. akt II KK 207/26 Sąd Najwyższy na podstawie art. 258 § 1, 2 i 4 k.p.k. postanowił zastosować tymczasowe aresztowanie m.in. wobec S. W. na okres 3 miesięcy, tj. do dnia 9 września 2026 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że oskarżonym (także S. W.) za czyn im zarzucony grozi wymierzenie kary pozbawienia wolności powyżej 8 lat, a to, że uchylono w postępowaniu kasacyjnym wyroki obu orzekających w sprawie sądów, nie oznacza, iż przestały istnieć podstawy do zastosowania tymczasowego aresztowania z art. 249 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy podkreślił także, że oskarżonym wymierzono kary po 7 lat pozbawienia wolności i wymierzenie w powtórnym procesie tak samo surowej kary jest realnie prawdopodobne, a uchylenie wyroków było spowodowane jedynie wadliwą obsadą sądu pierwszej instancji. Ponadto, Sąd Najwyższy wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że oskarżeni byli poszukiwani na etapie postępowania przygotowawczego, co w kontekście możliwości wymierzenia im surowej kary pozbawienia wolności, skutkuje realną obawą utrudniania ponownego postępowania sądowego w postaci ukrywania się lub innego bezprawnego postępowania. Zażalenie na to postanowienie wniósł oskarżony S. W. , który nie formułując zarzutu, wskazał, iż przebywa w areszcie śledczym już ponad 3 lata, a zatem praktycznie połowę kary orzeczonej przez Sąd Okręgowy, a zastosowanie tymczasowego aresztowania narusza przepisy art. 263 § 2 i 4 k.p.k. oraz pozbawia go szans na przepustki oraz prawa do warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary. Sąd Najwyższy jako sąd odwoławczy zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. Fakt wniesienia zażalenia osobiście przez oskarżonego musi skutkować totalną kontrolą zaskarżonego postanowienia (art. 427 § 2 k.p.k. a contrario w zw. z art. 427 § 1 k.p.k.). W tym układzie w pierwszej kolejności podnieść trzeba, że choćby zeznania W. B. czy E. M. , jak i częściowo wyjaśnienia samego oskarżonego, dają podstawę do uznania, że spełniona jest przesłanka z art. 249 § 1 k.p.k. W odniesieniu zaś do innych podstaw do stosowania tymczasowego aresztowania, to bezsporne jest, że spełniona jest podstawa z art. 258 § 2 k.p.k., skoro oskarżonemu wyrokiem sądu I instancji wymierzono karę 7 lat pozbawienia wolności, a oskarżony nie odbył z tej kary
II KZ 34/26 3 jeszcze nawet połowy. Jeśli na dodatek dostrzec, że oskarżony był poszukiwany listem gończym, a ukrywając się po zaistnieniu zdarzenia posługiwał się przy tym zdjęciem dowodu osobistego na inne nazwisko (ustalenia sądu pierwszej instancji – str. 7 uzasadnienia) oraz korzystał z pomocy innej osoby w ukrywaniu się, to oczywiste jest, iż spełniona jest także podstawa do stosowania tymczasowego aresztowania wskazana w art. 258 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. W układzie procesowym, w którym postępowanie sądowe zaczyna się od nowa, tylko tymczasowe aresztowanie może zagwarantować sprawny tok tego postępowania, przynajmniej na jego początku. Oczywiście, na każdym etapie postępowania sąd meriti będzie badał czy konieczne jest stosowanie środków zapobiegawczych i ewentualnie jakich, ale w obecnej fazie postępowania, a więc przy konieczności przekazania akt sprawy do sądu pierwszej instancji i rozpoczęcia procesu na nowo wobec Ł. G. i S. W., żaden inny środek zapobiegawczy nie zagwarantuje celu wskazanego w art. 249 § 1 k.p.k. Argumenty przywołane w zażaleniu przez oskarżonego S. W. nie mają w tym kontekście decydującego znaczenia, a Sąd Najwyższy jako sąd odwoławczy nie dostrzega, aby istniały inne względy do niestosowania tymczasowego aresztowania (por. art. 259 § 1-3 k.p.k.). Z tych wszystkich powodów orzeczono jak w postanowieniu. [J.J.] [a.ł] Tomasz Artymiuk Jarosław Matras Andrzej Tomczyk
Powiązane orzeczenia
- II KZ 65/24 2024-12-30Czy tymczasowe aresztowanie jest uzasadnione wobec oskarżonego, któremu zarzucono popełnienie zbrodni i który przebywa w izolacji od ponad trzech lat, po uchyleniu wyroku skazującego i przekazaniu sprawy do ponownego roz…
- II KZ 25/24 2024-05-28Czy postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego, któremu sąd pierwszej instancji wymierzył karę pozbawienia wolności przewyższającą 3 lata, może być utrzymane w mocy, mimo wniesienia zażaleni…
- II KZ 42/23 2023-06-15Czy tymczasowe aresztowanie wobec oskarżonego, który już odbywa karę pozbawienia wolności w innej sprawie, jest uzasadnione, gdy istnieje wysokie prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych mu czynów i został skazany niep…
- III KZ 10/24 2024-03-27Czy tymczasowe aresztowanie jest niezbędne do zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania w sytuacji, gdy oskarżony odbył już znaczną część kary pozbawienia wolności, a czyny, za które został skazany, dotyczą zdarzeń s…
- II KK 9/15 2015-06-10Czy tymczasowe aresztowanie może być zastosowane wobec oskarżonych, których wyrok skazujący został uchylony i przekazany do ponownego rozpoznania, a obawa utrudniania postępowania wynika z zagrożenia surową karą?
Powołane przepisy
art. 158 § 3 KKart. 437 § 1 KPKart. 538 § 2 KPKart. 258 § 1art. 249 § 1 KPKart. 263 § 2art. 427 § 2 KPKart. 427 § 1 KPKart. 258 § 2 KPKart. 258 § 1 pkt 1art. 259 § 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy