II KZ 40/20
PostanowienieIzba Karna2021-02-23
Skład orzekający: Marek Motuk, Marek Siwek, Igor Zgoliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na kwestionowaniu oceny dowodów dokonanej przez sądy niższych instancji, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty wyłącznie na kwestionowaniu oceny dowodów dokonanej przez sądy niższych instancji, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Wznowienie jest możliwe tylko w ściśle określonych przypadkach, gdy ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że skazany nie popełnił czynu lub jego czyn nie stanowił przestępstwa, albo gdy wystąpiły inne, enumeratywnie wymienione w art. 540 § 1 k.p.k. podstawy. Sama dezaprobata dla dokonanej oceny dowodów nie jest wystarczająca.Stan faktyczny
Skazany złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, kwestionując ocenę dowodów dokonaną przez Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku z powodu oczywistej bezzasadności. Skazany wniósł zażalenie, podnosząc, że nie rozumie argumentacji sądu i domaga się obrońcy z urzędu, wskazując na mankamenty postępowania dowodowego. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KZ 40/20 POSTANOWIENIE Dnia 23 lutego 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk (przewodniczący) SSN Marek Siwek SSN Igor Zgoliński (sprawozdawca) w sprawie R. D., w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt II AKa (…), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 15 stycznia 2018 r., sygn. akt XVIII K (…), po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 lutego 2021 r., zażalenia wniesionego przez skazanego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2020 r., sygn. akt II KO […], na podstawie art. 545 § 3 zd. 2 k.p.k. postanowił: zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem na podstawie art. 545 § 3 zd. 1 k.p.k. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku skazanego R.D. o wznowienie postępowania karnego z powodu oczywistej bezzasadności prawomocnie zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) w sprawie II AKa (…)
2 Na to postanowienie skazany złożył w ustawowym terminie pismo zatytułowane „wniosek”, które zgodnie z art. 118 § 2 k.p.k. potraktowane zostało jako zażalenie. W treści pisma skazany podniósł, że nie rozumie przedstawionej mu argumentacji, domaga się wyznaczenia obrońcy z urzędu „aby mógł go reprezentować w sądzie”. Wskazał na mankamenty postępowania dowodowego w prawomocnie zakończonym postępowaniu (odmowa uwzględnienia wniosku o przeprowadzenie wizji lokalnej, wielokrotna zmiana zeznań przez wymienionych świadków, nieuwzględnienie wyjaśnień skazanego, braki dowodowe), które jego zdaniem stwarzają konieczność wznowienia tego postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Jak zasadnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wznowienie prawomocnie zakończonego postępowania jest możliwe tylko w sytuacji wystąpienia ściśle określnych podstaw. Prawomocne skazanie skutkuje natomiast niedopuszczalnością weryfikowania oceny dowodów w sposób zastrzeżony dla postępowania odwoławczego. Rolą Sądu Najwyższego było zatem zbadanie, czy skazany powołał okoliczności mogące uprawdopodobnić wystąpienie owych podstaw. Aspekt dowodowy może stanowić podstawę wznowieniową, lecz jedynie wówczas, gdy ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że skazany nie popełnił czynu lub jego czyn nie stanowił przestępstwa bądź nie podlegał karze, skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary, sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne, błędnie przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu (vide: art. 540 § 1 pkt 2 a-c k.p.k.). Z pisma nadesłanego przez skazanego już na pierwszy rzut oka wynikało, że powyżej wymienione, wyjątkowe, okoliczności powodujące, że pozostawienie wyroku w obrocie prawnym sprzeciwiałoby się elementarnym założeniom sprawiedliwego procesu, nie zostały przez skazanego wskazane. Intencją skazanego, wezwanego do podania powodów, dla których domaga się wznowienia
3 postępowania (zarządzenie z dnia 4 sierpnia 2020 r. - k. 3 akt SN II KO 48/20), było wyrażanie dezaprobaty dla dokonanej przez sądy obu instancji oceny dowodów, co w sposób oczywisty wskazywało na bezzasadność złożonego wniosku i stwarzało konieczność odmowy jego przyjęcia na postawie art. 545 § 3 zd. 1 k.p.k. Taki stan rzeczy dezaktualizował jednocześnie potrzebę podejmowania dalszych czynności procesowych. W sytuacji stwierdzenia braku warunków do merytorycznego rozpoznania wniosku zbędne było wyznaczanie skazanemu obrońcy z urzędu. Tożsamą argumentację skarżący zawarł w środku odwoławczym, w dalszym ciągu kontestując ustalenia i ocenę dowodów dokonaną w prawomocnie zakończonym postępowaniu. Nie mogło to zatem podważyć, a wręcz przeciwnie, jedynie potwierdzało prawidłowość ustaleń odnośnie do oczywistej bezzasadności złożonego wniosku o wznowienie postępowania. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- V KZ 63/21 2021-12-22Czy kwestionowanie przez skazanego oceny dowodów dokonanej w jego sprawie może stanowić podstawę do wznowienia postępowania karnego?
- III KZ 65/20 2020-11-19Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego może być oparty na ponownej ocenie dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych w prawomocnie zakończonym postępowaniu?
- I KO 26/23 2023-10-11Czy wniosek skazanego o wznowienie postępowania karnego, oparty na kwestionowaniu oceny dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych w prawomocnym wyroku, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania?
- II KO 60/13 2014-03-12Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli wniosek opiera się na kwestionowaniu oceny dowodów dokonanej przez sądy orzekające i zgłoszeniu nowych okoliczności, któr…
- I KO 10/24 2024-03-20Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego jest dopuszczalny, gdy opiera się na kwestionowaniu oceny dowodów i ustaleń faktycznych dokonanych w prawomocnym wyroku, a nie na ujawnieniu nowych faktów lub dowodów wskazuj…
Powołane przepisy
art. 545 § 3art. 118 § 2 KPKart. 540 § 1 pkt 2§ 3§ 2§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy