III KK 14/25
WyrokIzba Karna2025-09-11
Skład orzekający: Małgorzata Bednarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia prawa procesowego, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, w której podniesiono jedynie zarzut rażącego naruszenia prawa procesowego, jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 523 § 3 k.p.k., kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania, chyba że zachodzą wyjątki określone w art. 523 § 4 k.p.k. (bezwzględne przyczyny odwoławcze lub kasacja wniesiona przez podmioty kwalifikowane).Stan faktyczny
Sąd Okręgowy skazał K. K. za przestępstwo z art. 148 § 4 k.k., orzekając karę 5 lat pozbawienia wolności i zasądzając zadośćuczynienie. Sąd Apelacyjny utrzymał wyrok w mocy. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących kontroli odwoławczej i oceny dowodów oraz rażącej niewspółmierności kary. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu bez udziału stron.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił kasację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego bez rozpoznania, zasądził koszty zastępstwa procesowego z urzędu i zwolnił oskarżyciela posiłkowego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
III KK 14/25 POSTANOWIENIE Dnia 11 września 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek po rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 11 września 2025 r. w sprawie K. K. skazanego z art. 148 § 4 k.k. kwestii dopuszczalności kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 4 czerwca 2024 r., sygn. II AKa 23/24 utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z 4 października 2023 r., sygn. akt III K 94/22 na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 531 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł 1. pozostawić bez rozpoznania kasację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata K. O. - Kancelaria Adwokacka w K. - kwotę 1476 zł (tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć złotych), w tym 23 % podatku VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji w charakterze pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego; 3. zwolnić oskarżyciela posiłkowego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE
III KK 14/25 2 Sąd Okręgowy w Kielcach wyrokiem z 4 października 2023 r., sygn. akt III K 94/22, uznał K. K. winnym czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia, uznając, iż działał on pod wpływem silnego wzburzenia usprawiedliwionego okolicznościami i zakwalifikował ten czyn jako przestępstwo z art. 148 § 4 k.k. i wymierzył mu karę 5 lat pozbawienia wolności. Na podstawie art. 46 § 1 k.k. orzekł od K. K. na rzecz A. i D. małżonków P. po 50 000 zł zaś na rzecz M. P. kwotę 100 000 zł tytułem zadośćuczynienia. Apelacje od wyroku złożyli prokurator, obrońca oskarżonego i pełnomocnik oskarżyciela. Wyrokiem z 4 czerwca 2024 r., sygn. II AKa 23/24, Sąd Apelacyjny w Krakowie utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Kasację od ww. wyroku wniósł pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego i zarzucił rozstrzygnięciu: naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść wyroku, to jest naruszenie przepisów: art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez powierzchowną, niepełną i pomijającą argumentację apelacyjną kontrolę odwoławczą dotyczącą zarzutu nieprawidłowej oceny dowodów oraz. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez powierzchowną, niepełną i pomijającą argumentację apelacyjną kontrolę odwoławczą dotyczącą zarzutu rażącej niewspółmierności kary. Autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się niedopuszczalna. Zgodnie z art. 523 § 3 k.p.k. kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania. Wyjątek od tej zasady statuowany jest w art. 523 § 4 k.p.k., który wskazuje, że ww. ograniczenie nie dotyczy jedynie kasacji wniesionej z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (bezwzględnych przyczyn odwoławczych) oraz w wypadku określonym w art. 521 k.p.k. (gdy kasację wnoszą podmioty tam wymienione: Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka). Nie ulega również wątpliwości, że gwarancyjny zapis art. 523 § 3 k.p.k., że "kasację na niekorzyść
III KK 14/25 3 można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania", nie może być interpretowany w sposób rozszerzający (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 2011 r., sygn. akt IV KK 407/10). Gwarancja ta ulega więc przełamaniu jedynie w razie powołania się na bezwzględną podstawę odwoławczą bądź sporządzenia kasacji przez podmiot kwalifikowany. Stronie przysługuje w takim wypadku jedynie prawo złożenia wniosku do podmiotu specjalnego w celu zainicjowania wniesienia przez ten podmiot kasacji. Powyższe wskazuje zatem jednoznacznie, że kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, w której podniesiono jedynie zarzut rażącego naruszenia prawa procesowego – jak w przedmiotowej sprawie – jest niedopuszczalna. Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. postanowiono zwolnić oskarżyciela posiłkowego od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. Rozstrzygnięcie o należnościach pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego ustalono na podstawie § 17 ust. 2 pkt 5 Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 763 z późn. zm.). [J.J.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- IV KK 499/20 2020-12-16Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanych przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych od wyroku skazującego, bez wskazania bezwzględnych przyczyn odwoławczych, jest dopuszczalna?
- V KK 276/24 2025-04-24Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanych przez pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych, od wyroku skazującego, jest dopuszczalna, jeśli nie wskazuje na uchybienia wymienione w art. 439 k.p.k.?
- IV KZ 38/24 2025-01-30Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, która zmierza do nałożenia na skazanych dodatkowych obowiązków finansowych, jest niedopuszczalna z mocy ustawy na podstawie art. 523 § 3 k.p.k.?
- IV KK 109/24 2025-01-17Czy kasacja wniesiona przez oskarżyciela posiłkowego na niekorzyść skazanego, który nie został uniewinniony ani umorzony, jest dopuszczalna, jeśli nie podnosi zarzutów z art. 439 k.p.k.?
- IV KK 487/23 2023-12-14Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej, podnosząca zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych innych niż bezwzględne przesłanki odwoławcze, jest dopuszcz…
Powołane przepisy
art. 148 § 4 KKart. 530 § 2 KPKart. 531 § 1 KPKart. 46 § 1 KKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 523 § 3 KPKart. 523 § 4 KPKart. 439 KPKart. 521 KPKart. 624 § 1 KPK§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy