III KK 146/26
WyrokIzba Karna2026-06-10
Skład orzekający: Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego M.S. od rozpoznania sprawy jest zasadny z uwagi na jego powołanie w procedurze nominacyjnej Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r.?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego M.S. od rozpoznania sprawy jest zasadny, ponieważ okoliczności związane z jego powołaniem na urząd sędziego w następstwie udziału w procedurze nominacyjnej przed Krajową Radą Sądownictwa ukształtowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. skutkują uznaniem sądu z jego udziałem za nienależycie obsadzony, co prowadzi do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC i zasady nemo iudex in causa sua.Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego M.S. od rozpoznania sprawy kasacyjnej. Jako podstawę wyłączenia wskazano niespełnianie przez sędziego wymogu niezawisłości i bezstronności z uwagi na jego powołanie na urząd w procedurze nominacyjnej Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego M.S. od rozpoznania sprawy.Pełny tekst orzeczenia
III KK 146/26 POSTANOWIENIE Dnia 10 czerwca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie W.S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 czerwca 2026 r. wniosku obrońcy o wyłączenie sędziego M.S. od rozpoznania sprawy o sygn. akt III KK 146/26. na podstawie art. 42 § 4 zdanie pierwsze k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego M.S. od rozpoznania sprawy III KK 146/26. UZASADNIENIE W dniu 29 kwietnia 2026 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego M.S. od rozpoznania sprawy o sygn. akt III KK 146/26. Autor wniosku wniósł o wyłączenie ww. sędziego z uwagi na niespełnianie przez niego wymogu niezawisłości i bezstronności, prowadzącego w konsekwencji do wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. z uwagi na powołanie go na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3). Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
III KK 146/26 2 Wniosek jest oczywiście zasadny. Przepis art. 41 k.p.k. ustanawiający instytucję iudex suspectus przewiduje możliwość wyłączenia sędziego, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przywołując choćby stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w postanowieniu z dnia 13 października 2021 r., II KO 30/21, wskazać należy, że wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. winno nastąpić nie tylko w sytuacji gdy istnieje okoliczność tego rodzaju, iż mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, ale również wówczas gdy orzekanie przez sędziego w sprawie mogłoby realnie prowadzić do znacznie poważniejszego uchybienia, tj. naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (EKPC) i uznania, że taki skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą. Taka właśnie sytuacja ma miejsce w tej sprawie. Jest oczywiste, że okoliczności związane z uzyskaniem statusu sędziego Sądu Najwyższego przez M. S. w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r. w odniesieniu do sędziów Sądu Najwyższego skutkują każdorazowo uznaniem Sądu z ich udziałem za nienależycie obsadzony, z uwagi m.in. na sposób powołania sędziowskiej części członków tej Rady, polegający na usunięciu mechanizmu wyboru sędziów do KRS przez samych sędziów i zastąpieniu go mechanizmem, w którym politycy decydowali o tym, kto z sędziów będzie członkiem KRS, który to organ ma dbać o niezależność sądów i niezawisłość sędziów (por. m.in. uchwała trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20; wyrok SN z dnia 5 grudnia 2019 r., III PO 7/18). Ta okoliczność skutkowała już wielokrotnym wyłączaniem tego sędziego w postępowaniach prowadzonych przed Sądem Najwyższym (m.in. postanowienia: z dnia 14 stycznia 2026 r., III KS 21/25; z dnia 29 września 2025 r., II KK 305/25; z dnia 7 sierpnia 2025 r., III KO 99/24; z dnia 7 maja 2025 r., III KK 550/24). Nie ma żadnego powodu, aby inaczej postrzegać tę kwestie w niniejszej sprawie. Ponadto trzeba też zauważyć, że udział w rozpoznaniu sprawy - w której podniesiono okoliczność wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art.
III KK 146/26 3 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w związku z orzekaniem w instancji odwoławczej przez sędziego, powołanego na urząd sędziego Sądu Okręgowego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukonstytuowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. - sędziego M.S., powołanego w tożsamej, wadliwej konstytucyjnie procedurze, prowadziłby do naruszenia zasady nemo iudex in causa sua (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 marca 2023 r., IV KK 159/22). Mając powyższe na uwadze konieczne stało się podjęcie przez Sąd Najwyższy decyzji o wyłączeniu sędziego M.S. od rozpoznania przedmiotowej sprawy. [WB] [r.g.]
Powiązane orzeczenia
- III KK 545/25 2026-06-11Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego z powodu jego powołania w procedurze nominacyjnej ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa jest zasadny?
- I KK 294/25 2025-12-17Czy sędzia powołany do Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, powinien zostać wyłąc…
- III KK 499/23 2024-02-07Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na wadliwości procedury nominacyjnej (powołania przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r.), moż…
- II ZO 117/25 2025-11-28Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany w trybie ukształtowanym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w rozpoznaniu sprawy, w której ocenie podlega kwestia nienależytej obsady sądu wynikając…
- III KK 550/24 2025-07-10Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie ze względu na uzasadnioną wątpliwość co do jego be…
Powołane przepisy
art. 42 § 4art. 41 § 1 KPKart. 40 § 1 pkt 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 41 KPKart. 6 ust. 1§ 4§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy