III KK 168/24

III KK 168/24 POSTANOWIENIE Dnia 3 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie lustrowanego E. W. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 3 lipca 2024 r., wniosku obrońcy lustrowanego o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie III KK 168/24, na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie o sygn. akt III KK 168/24. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy lustrowanego E. W. od orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 10 października 2023 r., sygn. akt II AKa 142/23, utrzymującego w mocy orzeczenie Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 24 lutego 2023 r., sygn. akt II K 40/22. Sprawę zarejestrowano pod sygnaturą III KK 168/24. W dniu 15 czerwca 2024 r., po otrzymaniu zawiadomienia o składzie wyznaczonym do rozpoznania przedmiotowej kasacji, obrońca wniósł o wyłączenie SSN Pawła Kołodziejskiego od rozpoznania sprawy III KK 168/24, z uwagi na zaistnienie okoliczności mogącej wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego III KK 168/24 2 bezstronności, ewentualnie, na zasadzie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, o zbadanie spełnienia przez SSN Pawła Kołodziejskiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek – w zakresie w jakim dotyczy wyłączenia sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. – zasługuje na uwzględnienie. Po pierwsze, jak podnosi obrońca, rozpoznanie niniejszej sprawy przez SSN Pawła Kołodziejskiego prowadziłoby do naruszenia zasady nemo iudex in causa sua – gdyż kasacja opiera się na zarzucie z art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. w związku z udziałem w składzie wydającym zaskarżone orzeczenie sędzi powołanej na urząd w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. (dalej: neo-KRS). Ta sama okoliczność, związana z otrzymaniem nominacji sędziowskiej, dotyczy SSN Pawła Kołodziejskiego. W takiej sytuacji udział sędziego Pawła Kołodziejskiego w rozpoznaniu powyższego zarzutu mógłby wywołać zarówno u stron, jak i w odbiorze społecznym przekonanie o braku bezstronności sądu i rzetelności sądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2022 r., II KO 48/22 i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 marca 2022 r., II KO 12/22). Po drugie, sam udział w orzekaniu osoby powołanej na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek neo-KRS prowadziłby do nienależytej obsady sądu w postępowaniu kasacyjnym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Krajowa Rada Sądownictwa w obecnym składzie nie reprezentuje bowiem należycie środowiska sędziowskiego, a zatem nie jest organem, o którym mowa w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22). Wada nominacyjna, wynikająca z udziału w procesie powołania na urząd sędziego wadliwie ukształtowanej KRS, odgrywa szczególne znaczenie w przypadku sędziów Sądu Najwyższego – do których grona przystąpił, dzięki tej procedurze, Paweł Kołodziejski. Wynika to z wyjątkowego statusu sędziów Sądu Najwyższego i kluczowych kompetencji tego Sądu, mającego gwarantować niezakłócone, prawidłowe funkcjonowanie demokratycznego państwa prawnego oraz obiektywny standard niezależności, niezawisłości i bezstronności orzekania (por. Uchwała trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., III KK 168/24 3 BSA I-4110-1/20). W konsekwencji, udział w wydaniu orzeczenia sędziego Sądu Najwyższego, powołanego na urząd w wadliwej procedurze z udziałem neo–KRS, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W tym stanie rzeczy, mając nadto na uwadze, że wielokrotnie już w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażano pogląd, iż w sytuacji wystąpienia ryzyka nieprawidłowej obsady sądu uzasadnione jest zastosowanie instytucji wyłączenia sędziego (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 czerwca 2022 r., V KO 43/22; z dnia 23 czerwca 2022 r., II KO 48/22; z dnia 28 lipca 2022 r., V KO 69/22; z dnia 25 listopada 2021 r., I CSKP 524/21; z dnia 16 września 2022 r., III KK 339/22), należało uwzględnić wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od udziału w niniejszej sprawie. [PGW] (r.g.)