III KK 22/23

WyrokIzba Karna2023-05-29

Skład orzekający: Andrzej Tomczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, w której podniesiono zarzut wydania orzeczenia przez sąd, w którego składzie orzekał sędzia powołany na wniosek tej samej Krajowej Rady Sądownictwa?
Ratio decidendi
Sędzia Sądu Najwyższego, powołany na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, w której podniesiono zarzut wydania orzeczenia przez sąd, w którego składzie orzekał sędzia powołany na wniosek tej samej Krajowej Rady Sądownictwa. W takiej sytuacji strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty dotyczące uchybień proceduralnych nie zostaną rozpoznane bezstronnie, co wypełnia przesłankę z art. 41 § 1 k.p.k.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego J. J. wniósł o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od udziału w sprawie III KK 22/23. Podstawą wniosku był fakt, że sędzia Marek Motuk został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. W sprawie podniesiono zarzut kasacyjny dotyczący wydania orzeczenia przez sąd, w którego składzie orzekał sędzia powołany na wniosek tej samej Krajowej Rady Sądownictwa. Wcześniej, z tych samych przyczyn, wyłączono od udziału w sprawie sędzię Małgorzatę Bednarek.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od udziału w sprawie J. J. i innych, prowadzonej pod sygn. akt III KK 22/23.

Pełny tekst orzeczenia

III KK 22/23 POSTANOWIENIE Dnia 29 maja 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Tomczyk w sprawie J. J. i in. skazanego z art. 286 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 maja 2023 r. wniosku obrońcy skazanego J. J. o wyłączenie od udziału w sprawie III KK 22/23 sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k. postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od udziału w sprawie J. J. i innych, prowadzonej pod sygn. akt III KK 22/23. UZASADNIENIE Pismem z dnia 14 kwietnia 2023 r. obrońca skazanego J. J. wniósł o wyłączenie sędziego SN Marka Motuka od udziału w sprawie zawisłej przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt III KK 22/23. Powołując się na treść art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. obrońca podniósł, że podstawę wniosku o wyłączenie stanowi fakt, że w przedmiotowym postępowaniu podniesiono zarzut kasacyjny, który ma również bezpośrednie odniesienie do aktualnie wyznaczonego sędziego referenta, co przejawia się w nominowaniu go na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na mocy uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (tożsame okoliczności dotyczą sędziego III KK 22/23 2 Sądu Okręgowego w Kielcach, rozpoznającego przedmiotową sprawę w postępowaniu pierwszoinstancyjnym). W pkt II wniosku obrońca wystąpił ponadto o wyłączenie od jego rozpoznania imiennie wskazanych sędziów Sądu Najwyższego, których droga nominacyjna była taka sama, jak sędziego Marka Motuka. Uprzednio, postanowieniem z dnia 23 marca 2023 r. w sprawie III KK 22/23, z tych samych przyczyn, co opisane w przedmiotowym wniosku, została wyłączona od rozpoznania sprawy III KK 22/23 sędzia SN Małgorzata Bednarek. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Faktem jest, że w kasacjach, które zostały wniesione od prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 19 maja 2022 r., sygn. akt II AKa 90/22, podniesiono m.in. zarzuty zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., poprzez wydanie orzeczenia przez Sąd, w którego składzie orzekającym zasiadała osoba powołana na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego w Kielcach na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3). W sytuacji, gdy Marek Motuk został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy i decydując w przedmiocie zasadności zarzutów podniesionych w kasacjach, pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego. Z tej przyczyny, jeszcze przed wydaniem orzeczenia, strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane bezstronnie. Tym samym ziściła się przesłanka z art. 41 § 1 k.p.k. nakazująca wyłączenie sędziego od udziału w sprawie. Na marginesie należy jedynie wspomnieć, że wniosek obrońcy zawarty w pkt II okazał się na tym etapie postępowania bezprzedmiotowy wobec faktu, że żaden III KK 22/23 3 ze wskazanych w jego treści sędziów Sądu Najwyższego nie został obecnie wyznaczony do udziału w niniejszej sprawie. Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 41 § 1 KPKart. 42 § 1art. 40 § 1 pkt 1 KPKart. 42 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 2 KPK§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy