III KK 30/20
WyrokIzba Karna2020-05-27
Skład orzekający: Michał Laskowski, Jerzy Grubba, Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzeczność w treści wyroku nakazowego, dotycząca wymiaru kary ograniczenia wolności (liczbowo i słownie), stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą uniemożliwiającą wykonanie orzeczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sprzeczność w treści wyroku nakazowego, polegająca na wskazaniu różnej liczby godzin nieodpłatnej pracy na cele społeczne w wymiarze kary ograniczenia wolności (liczbowo i słownie), stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k. Taka sprzeczność uniemożliwia wykonanie orzeczenia, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał A. O. wyrokiem nakazowym za uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego. W wyroku nakazowym wymierzono karę ograniczenia wolności, zobowiązując skazanego do wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin miesięcznie (liczbowo) i trzydziestu godzin miesięcznie (słownie). Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k. z powodu sprzeczności w treści wyroku uniemożliwiającej jego wykonanie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w B. do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 30/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 maja 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jerzy Grubba SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek Protokolant Anna Korzeniecka-Plewka w sprawie A. O. skazanego z art. 209§ 1a k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 maja 2020 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w B. z dnia 12 lutego 2019 r., sygn. akt III K (…), uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w B. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE A. O. został skazany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w B. z dnia 12 lutego 2019 r., sygn. akt III K (…), za to, że w okresie od grudnia 2017 r. do dnia 12 czerwca 2018 r. uchylał się od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz córki M. O. w kwocie po 500 zł miesięcznie, którego wysokość określił wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 7 marca 2016 r., sygn. akt VI RC (…), czym naraził córkę na niemożność zaspokojenia jej podstawowych potrzeb życiowych, przy czym łączna
2 wysokość powstałych wskutek tego zaległości wyniosła równowartość co najmniej trzech świadczeń okresowych, tj. za czyn z art. 209 § 1a k.k. Uznając A. O. za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu, Sąd wymierzył mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności, zobowiązując go do wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne „w wymiarze 20 (trzydziestu) godzin” w stosunku miesięcznym oraz do wykonywania ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego względem córki. Orzeczenie to, niezaskarżone przez żadną ze stron, uprawomocniło się z dniem 13 marca 2019 r. Od powyższego wyroku kasację na niekorzyść A. O. złożył Prokurator Generalny, zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego – mianowicie art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k., polegające na wymierzeniu oskarżonemu A. O. kary ograniczenia wolności w sposób uniemożliwiający jej wykonanie, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k. Na tej podstawie wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest zasadna w stopniu oczywistym i zasługuje na pełne uwzględnienie. Nieprecyzyjne sformułowanie wymiary karu pozbawienia wolności w wyroku nakazowym z dnia 12 lutego 2019 r., sygn. akt III K (…), poprzez wskazanie liczbami innej wartości (20), niż odpowiadająca wartości liczbowej forma słowna (trzydzieści), uniemożliwia stwierdzenie, ile godzin nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne skazany powinien wykonywać w stosunku miesięcznym przez okres wykonywania kary ograniczenia wolności. Jest to sprzeczność w treści wyroku, o której mówi ustawodawca w treści art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k., a więc stanowiąca bezwzględną przyczynę odwoławczą. Artykuł 439 § 1 pkt 7 k.p.k. wiąże bezwzględne skutki w postaci uchylenia orzeczenia ze sprzecznością w jego treści, uniemożliwiającą jego wykonanie. Chodzi tu, zatem, o sytuację, w której, po pierwsze, zaistnieje sprzeczność części dyspozytywnej wyroku, po wtóre będzie to taka sprzeczność, która uniemożliwia, a nie jedynie utrudnia jego wykonanie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia
3 21 lutego 2019 r., sygn. akt IV KK (…)). W tej sytuacji niezbędna jest eliminacja z obiegu prawnego zaskarżonego orzeczenia w części dotkniętej wadą – w niniejszej sprawie jest to rozstrzygnięcie, co do kary. Tylko bowiem ponowne ustalenie wyrokiem Sądu Rejonowego w B. wymiaru kary względem A. O. umożliwi przeprowadzenie postępowania wykonawczego, w następstwie stwierdzenia winy, polegającej na uchylaniu się przez skazanego od ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.
Powiązane orzeczenia
- IV KK 62/23 2023-05-25Czy sprzeczność w treści wyroku skazującego co do wymiaru kary ograniczenia wolności, wyrażona w zapisie cyfrowym i słownym, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k. uniemożliwiającą wykonanie…
- III KK 117/21 2021-04-26Czy wyrok skazujący, w którym orzeczono karę ograniczenia wolności polegającą na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w określonym wymiarze godzin miesięcznie, ale bez wskazania łączn…
- III KK 186/17 2017-05-23Czy sprzeczność w zapisie cyfrowym i słownym wymiaru kary ograniczenia wolności w wyroku nakazowym stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 7 k.p.k.?
- III KK 138/18 2019-06-11Czy wymierzenie kary łącznej ograniczenia wolności bez jednoczesnego określenia sposobu jej wykonania (nieodpłatna praca na cele społeczne lub potrącenie z wynagrodzenia) stanowi rażące naruszenie przepisów prawa proceso…
- IV KK 159/20 2020-06-03Czy sprzeczność w treści orzeczenia nakazowego, dotycząca wymiaru kary grzywny lub kosztów postępowania, stanowiąca jednocześnie bezwzględną przyczynę odwoławczą, uniemożliwia jego wykonanie i obliguje Sąd Najwyższy do u…
Powołane przepisy
art. 209§ 1art. 209 § 1art. 413 § 2 pkt 2 KPKart. 439 § 1 pkt 7 KPK§ 1§ 2 pkt 2§ 1 pkt 7
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy