III KK 377/21

Sygn. akt III KK 377/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca) SSN Marek Pietruszyński Protokolant Katarzyna Gajewska na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k. po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2021r. sprawy R. P. z powodu kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W. z dnia 30 listopada 2017r., sygn. akt II K (…) uchyla zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej zawartego w pkt I rozstrzygnięcia o karze oraz co do pkt II i w tym zakresie sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. UZASADNIENIE Kasacja wniesiona na korzyść skazanego przez Prokuratora Generalnego jest zasadna i to w stopniu oczywistym, co pozwala na jej rozpoznanie w trybie art. 535§5 k.p.k. 2 Prokurator Generalny w swej skardze podniósł zarzut: - rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 37a k.k. w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, polegającego na wymierzeniu wobec oskarżonego, uznanego za winnego popełnienia czynu z art. 291§1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., na mocy art. 291§1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. przy zastosowaniu art. 37a k.k. kary 6 miesięcy ograniczenia wolności, polegającej na wykonywaniu nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym oraz kary grzywny w wysokości 80 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 10 zł, podczas gdy zastosowanie art. 37a k.k. uniemożliwiało jednoczesne wymierzenie kary ograniczenia wolności i kary grzywny. Podnosząc powyższe skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania. Jak wskazano na wstępie zarzut ten jest w pełni zasadny. Jak wynika z brzmienia dyspozycji art. 37a k.k. przepis ten od czasu jego wejścia w życie – z dniem 1 lipca 2015r. (art.1 pkt 8 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2015r., poz.396) zawsze zakładał formę alternatywną wymierzenia wskazanych w tym przepisie kar – „jeżeli ustawa przewiduje zagrożenie karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat, można zamiast tej kary orzec grzywnę albo karę ograniczenia wolności”. Przytoczona sankcja zawarta w tym przepisie została skonstruowany jako alternatywa rozłączna, co oznacza konieczność dokonania wyboru pomiędzy wykluczającymi się członami tej alternatywy. Tak więc, w zaistniałej w tym przepisie sytuacji, można zamiast kary pozbawienia wolności wymierzyć inną sankcję wskazaną w tym przepisie albo więc będzie to kara ograniczenia wolności albo grzywny. Przepis ten nie daje natomiast podstawy do wymierzenia koniunkcji tych kar – kary ograniczenia wolności i grzywny. Tak natomiast postąpił Sąd w zaskarżonym wyroku nakazowym, co jest ewidentnym błędem słusznie dostrzeżonym przez skarżącego. Powyższe uchybienie miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż 3 skutkowały wymierzeniem niedopuszczalnej w oparciu o art. 37a k.k. konfiguracji kar. W konsekwencji też wadliwie stało się rozstrzygnięcie o zaliczeniu okresu zatrzymania, bowiem w chwili obecnej nie wiadomo jeszcze jaka kara zostanie oskarżonemu ostatecznie wymierzona, a zatem na poczet jakiej kary okres ten winien zostać zaliczony. Mając na względzie powyższe, zaskarżony wyrok we wskazanej części należało uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W.. Przy czym nie ma potrzeby uchylania tego orzeczenia w zakresie szerszym niż wskazany, żadne zarzuty wszak nie zostały skierowane przeciwko ustaleniom w zakresie faktów, ich subsumpcji, czy winy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd ten winien po raz kolejny rozstrzygnąć o wymiarze kary za przypisany czyn i dokonać prawidłowego zaliczenia na jej poczet okresu zatrzymania. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.