III KK 499/17
WyrokIzba Karna2017-11-21
Skład orzekający: Józef Szewczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów dotyczących wyłączenia sędziego (art. 41 § 1 k.p.k. i 42 § 1 k.p.k.) może stanowić podstawę kasacji, jeśli nie wykazano rażącego naruszenia prawa i istotnego wpływu na treść wyroku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut naruszenia przepisów dotyczących wyłączenia sędziego (art. 41-43 k.p.k.) jest skuteczny tylko w sytuacji wykazania rażącego naruszenia prawa i potencjalnego istotnego wpływu na treść wyroku. Sam fakt istnienia relacji służbowych między sędziami nie stanowi automatycznie podstawy do wątpliwości co do bezstronności. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał apelację, a uzasadnienie wyroku spełnia wymogi formalne, co czyni zarzut naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. bezzasadnym.Stan faktyczny
Obrońca skazanego P.W. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w zakresie obowiązku naprawienia szkody. Zarzuty kasacji dotyczyły naruszenia przepisów o wyłączeniu sędziego z uwagi na jego relacje z matką pokrzywdzonej oraz lakonicznego odniesienia się Sądu Apelacyjnego do zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 499/17 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Szewczyk na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 21 listopada 2017 r., sprawy P.W., skazanego za czyny z art. 286 § 1 k.k. i inne z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 maja 2017 r., sygn. akt II AKa (...), zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 20 grudnia 2016r., sygn. akt II K (…), p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację, jako oczywiście bezzasadną, 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w O. wyrokiem z dnia 20 grudnia 2016r., sygn. akt II K (…), uznał P.W. za winnego popełnienia zarzuconych mu czynów, z tym ustaleniem, że dopuścił się ich działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, czyn zakwalifikował z art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 286 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 284 § 1 k.k. i art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 i w zw. z art. 294 § 1 k.k. i w zw. z art. 12 k.k. i za to skazał go w oparciu o art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 33 § 2 k.k. na kary 3 (trzech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i 350 (trzysta pięćdziesiąt) stawek dziennych grzywny, określając wysokość jednej stawki na 80 (osiemdziesiąt) zł. Ponadto na podstawie
2 art, 46 § 1 k.k. orzekł obowiązek naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonych E. i K. małżonków C. kwoty 90000 (dziewięćdziesiąt tysięcy) złotych. Powyższy wyrok zaskarżył w całości obrońca oskarżonego, zarzucając w apelacji : I. obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a polegającą na naruszeniu: a) art. 410 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, powierzchowną, jednostronną i wewnętrznie sprzeczną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, b) art. 410 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie szeregu okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego, c) art. 408 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd narady nad okolicznościami, ujawnionymi w toku rozprawy w dniu 20 grudnia 2016 r., w postaci wniosków co do kary i ustaleń co do naprawienia szkody, prezentowanych przez pokrzywdzonych, d) art. 410 k.p.k. w zw. z art. 2 § 1 pkt 3 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie naczelnego interesu pokrzywdzonych C. w niniejszym postępowaniu, II. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego treść, III. rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec oskarżonego P.W. kary. Wskazując na powyższe uchybienia apelujący wniósł o zmianę zasakrżonego wyroku, poprzez orzeczenie wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności przy zastosowaniu instytucji warunkowego zawieszenia wykonania tej kary. Sąd Apelacyjny w (…) wyrokiem z dnia 16 maja 2017 r., sygn. akt II Aka (…) , zmienił zaskarżony wyrok tylko w ten sposób, że szkodę podlegającą obowiązkowi naprawienia ustalił na 70(siedemdziesiąt tysięcy) złotych, w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego kasację wniósł obrońca, zarzucając: rażące naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:
3 „I. art. 41 § 1 k.p.k. i 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez nie zażądanie przez sędziego Sądu Okręgowego w O. wyłączenia od rozpoznania przedmiotowej sprawy, pomimo wiedzy o realnym zaistnieniu okoliczności poddających w wątpliwość jego bezstronność, polegających na tym, że pozostaje on w stałych relacjach służbowych i towarzyskich z A.T., matką oskarżycielki posiłkowej K.T., na co wskazuje fakt, iż wymieniona także jest sędzią Sądu Okręgowego w O., co jednocześnie świadczy o braku zachowania obiektywizmu przy rozpoznaniu niniejszej sprawy; II. przepisu art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. polegające na odniesieniu się przez Sąd II instancji do zarzutów i wniosków zawartych w środku odwoławczym w sposób lakoniczny i pobieżny, bez gruntownej analizy problematyki wskazanej w tymże środku odwoławczym”. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w (…) do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Rejonowej w B. wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiści bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym, co skutkowało jej oddaleniem w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Na wstępie podnieść należy, iż uchybienia dotyczące art. 41 - 43 k.p.k. należą do kategorii względnych przyczyn odwoławczych, wobec czego zarzut obrazy wymienionych przepisów podniesiony w kasacji mógłby być skuteczny jedynie w sytuacji wykazania, że nastąpiło rażące naruszenie prawa i ewentualne niewyłączenie sędziego mogło mieć istotny wpływ na treść wyroku (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 2014 r. sygn. V KO 4/14, Lex 1427480). Na gruncie przedmiotowej sprawy zarzut z punktu I kasacji należy uznać za chybiony. Sam fakt istnienia służbowych relacji między sędziami (różnych od strony organizacyjnej wydziałów Sądu Okręgowego), nie stanowi okoliczności, która wskazywałaby na możliwość powstania racjonalnych wątpliwości co do bezstronności konkretnego sędziego. Tym bardziej, że skarżący nie wykazał innych niż służbowe relacji pomiędzy matką pokrzywdzonej K.T., a sędzią Sądu
4 Okręgowego w O., rozpoznającym sprawę w I instancji. Wbrew sugestiom skarżącego, ewentualny udział sędziów tego Sadu w imprezach integracyjnych nie oznacza automatycznie, że relacje pomiędzy nimi nabrały charakteru relacji towarzyskich. Wina skazanego P.W. w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (w tym również wyjaśnień oskarżonego, który od początku postępowania konsekwentnie przyznaje się do winy) nie budzi jakichkolwiek wątpliwości. Zatem zaskarżony wyrok jest trafny, zaś brak wyłączenia sędziego jak już wspomniano nie stanowił rażącego naruszenia prawa. Odnosząc się z kolei do zarzutu z pkt II kasacji, dotyczącego rażącego naruszenia prawa procesowego, tj. art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., które miało mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, należy w pełni podzielić pogląd zaprezentowany przez prokuratora w odpowiedzi na kasację, iż: treść uzasadnienia kasacji sprowadza się w istocie do zarzutu rażącej niewspółmierności kary przez naruszenie reguł art. 53 k.k., co zgodnie z art. 523 k.p.k. jest zabiegiem niedopuszczalnym w postępowaniu kasacyjnym. Wbrew twierdzeniom autora kasacji, Sąd odwoławczy, stosując się do nakazu wyrażonego w art. 433 § 2 k.p.k., rozpoznał apelację w granicach jej zaskarżenia, a sporządzone uzasadnienie czyni zadość dyspozycji art. 457 § 3 k.p.k. Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami postępowania kasacyjnego obciążył skazanego. as
Powiązane orzeczenia
- III KK 244/17 2018-01-17Czy naruszenie przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.) przez sąd odwoławczy, który nie uwzględnił wniosku o wyłączenie sędziego z powodu jego osobistego stosunku do świadka, st…
- III KK 318/18 2018-07-11Czy naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. poprzez nierozpatrzenie zarzutu apelacji dotyczącego naruszenia art. 41 § 1 k.p.k. (wyłączenie sędziego) może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego, jeśli wniosek o wy…
- II KK 83/23 2023-05-10Czy zarzut naruszenia art. 41 § 1 k.p.k. dotyczący braku bezstronności sędziego, który nie został podniesiony w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji ani w apelacji, może stanowić skuteczną podstawę kasacji od wyr…
- IV KK 244/17 2017-07-27Czy zarzut naruszenia art. 41 § 1 k.p.k. dotyczący wyłączenia sędziego z powodu uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności może być skutecznie podniesiony w kasacji, jeśli w toku postępowania przed sądem pierwszej…
- II KK 108/24 2024-05-17Czy sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzut naruszenia art. 41 § 1 k.p.k. dotyczący braku bezstronności sędziego sądu pierwszej instancji, który miał wypowiedzieć się o sprawstwie oskarżonego przed wydaniem wyroku?
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 286 § 1 KKart. 270 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 284 § 1 KKart. 11 § 2art. 294 § 1 KKart. 12 KKart. 33 § 2 KKart. 410 KPKart. 7 KPKart. 4 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy