III KK 50/25

WyrokIzba Karna2025-04-23

Skład orzekający: Jerzy Grubba, Antoniego Bojańczyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, w której rozpoznawana jest kasacja podnosząca zarzut nienależytej obsady sądu odwoławczego z powodu udziału w nim osoby powołanej na sędziego na wniosek tej samej Rady?
Ratio decidendi
Sędzia Sądu Najwyższego, powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, w której rozpoznawana jest kasacja podnosząca zarzut nienależytej obsady sądu odwoławczego z powodu udziału w nim osoby powołanej na sędziego na wniosek tej samej Rady. Dopuszczenie takiego sędziego do orzekania w sprawie, w której pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego, mogłoby prowadzić do uzasadnionego przekonania stron o braku bezstronności w rozpoznaniu zarzutów dotyczących uchybień proceduralnych.
Stan faktyczny
Obrońca skazanej M. K. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie rozpoznania kasacji. Wniosek uzasadniono wadliwym powołaniem sędziego na urząd, wskazując na rekomendację Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Podobny zarzut dotyczył sędziego sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie rozpoznania kasacji wniesionej na korzyść M. K.

Pełny tekst orzeczenia

III KK 50/25 POSTANOWIENIE Dnia 23 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie wniosku obrońcy skazanej M. K. o wyłączenie SSN Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie, której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 18 grudnia 2023r. w sprawie o sygn. akt II AKa 111/23 po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 kwietnia 2025r. na podstawie art. 41§1 k.p.k. i art. 42§1 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Antoniego Bojańczyka od udziału w sprawie o rozpoznanie kasacji wniesionej na korzyść M. K. , a prowadzonej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt III KK 50/25. UZASADNIENIE W dniu 7 kwietnia 2025r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego o wyłączenie sędziego Antoniego Bojańczyka od orzekania w sprawie, której przedmiotem jest rozpoznanie kasacji od wyroku Sądu Apelacyjnego Rzeszowie z dnia 18 grudnia 2023r. w sprawie o sygn. akt II AKa 111/23. Uzasadniając wniosek obrońca odwołał się przede wszystkim do okoliczności związanych z wadliwym powołaniem na urząd sędziego wskazanego Sędziego, w następstwie rekomendacji udzielonej przez Krajową Radę III KK 50/25 2 Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3), w sytuacji, gdy analogiczny zarzut jest stawiany sędziemu rozpoznającemu sprawę w instancji odwoławczej. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Złożony przez obrońcę wniosek o wyłączenie od udziału w rozpoznaniu sprawy zawisłej w Sądzie Najwyższym pod sygn. akt III KK 50/25 sędziego SN Antoniego Bojańczyka jest zasadny. W kasacji podniesiono zarzut zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k., poprzez wydanie orzeczenia przez Sąd Apelacyjny, w którego składzie orzekającym zasiadała osoba powołana na stanowisko sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018r., poz. 3). W sytuacji, gdy Antoni Bojańczyk został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy i decydując w przedmiocie zasadności zarzutu podniesionego w kasacji, pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego. Z tej przyczyny, jeszcze przed wydaniem orzeczenia, strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie uchybienia określonego w art. 439§1 pkt 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane bezstronnie. Nawiązać należy tu do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022r., sygn. akt I KZP 2/22, której teza 6, na gruncie analogicznej sytuacji, daje wyraz zasadzie nemo iudex in causa sua. Co zaś istotniejsze, należy również mieć w polu widzenia i to, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie III KK 50/25 3 określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021r., sygn. akt I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41). Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 41§1 KPKart. 42§1 KPKart. 439§1 pkt 2 KPK§1§1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy