III KK 503/16
WyrokIzba Karna2017-02-13
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek dowodowy złożony w apelacji, dotyczący nowych dowodów, które strona mogła powołać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jest dopuszczalny na gruncie art. 427 § 3 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2015 r.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek dowodowy złożony w apelacji, dotyczący nowych dowodów, które strona mogła powołać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, nie jest dopuszczalny na gruncie art. 427 § 3 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2015 r. Ocena możliwości powołania nowego faktu lub dowodu powinna być dokonana z perspektywy obiektywnej „możliwości”, a nie subiektywnego przekonania o jej braku. Jeżeli wniosek dowodowy jest niedopuszczalny z mocy ustawy, jego przeprowadzenie jest również niedopuszczalne, co skutkuje oddaleniem wniosku.Stan faktyczny
Skazany M. M. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. w zw. z art. 178a § 1 k.k. Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, eliminując fragment z opisu czynu, a w pozostałym zakresie utrzymał wyrok w mocy. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym niedopuszczenie dowodu z zeznań świadków w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę w trybie art. 535 § 3 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata koszty nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwolnił skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 503/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 13 lutego 2017 r., sprawy M. M., skazanego z art. 178a § 4 k.k. w zw. z art. 178a § 1 k.k., z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego w L., z dnia 4 sierpnia 2016 r., sygn. akt XI Ka [...], zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B., z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt VII K [...], p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację, jako oczywiście bezzasadną; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. X. Y. – Kancelaria Adwokacka w B. – kwotę 442,80zł (czterysta czterdzieści dwa złote i osiemdziesiąt groszy) – w tym 23 % podatku VAT – tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skazanemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym; 3. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego i poniesionymi w jego toku wydatkami obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt VII K [...], M. M. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 178a § 4 k.k.
2 w zw. z art. 178a § 1 k.k., za które wymierzono mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy w L. wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2016 r., sygn. akt XI Ka [...], po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego M. M., zmienił zaskarżony wyrok tylko w ten sposób, że wyeliminował fragment z opisu czynu przypisanego oskarżonemu, a w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 4 sierpnia 2016 r. wniósł obrońca skazanego M. M., zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 427 § 3 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 1 i § 3 k.p.k. i art. 6 k.p.k. W konkluzji obrońca skazanego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w L.. Prokurator Prokuratury Rejonowej w B. w pisemnej odpowiedzi na kasację obrońcy skazanego M. M. wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Kasacja obrońcy skazanego jest bezzasadna i to w stopniu oczywistym, uzasadniającym jej oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Sformułowany w kasacji zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego sprowadza się do kontestowania decyzji Sądu odwoławczego, który na rozprawie apelacyjnej w dniu 4 sierpnia 2016 r. uznał za niedopuszczalny zawarty w apelacji wniosek o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków P. S. i D. C. z uwagi na możliwość złożenia przez M. M. takiego wniosku przed Sądem I instancji. Tego rodzaju zarzut nie jest jednak zasadny. Przypomnieć bowiem przede wszystkim należy, że art. 427 § 3 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r. stanowi, iż odwołujący się może również wskazać nowe fakty lub dowody, jeżeli nie mógł powołać ich w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. W piśmiennictwie wskazuje się, odnosząc się do użytego w art. 427 § 3 k.p.k. zwrotu „mógł powołać” nowy fakt lub dowód, że ocena w tym zakresie powinna nastąpić z perspektywy obiektywnej „możliwości”, a nie subiektywnego przekonania o jej braku. W art. 427 § 3 k.p.k. nie użyto określenia „jeżeli nowych faktów i dowodów nie znał”. Chodzi tu więc, jak się wskazuje, także o przypadki braku możliwości
3 powołania dowodu inne niż tylko jego wcześniejsza nieznajomość. Przykładowo podnosi się, że podanie danych personalnych świadka czy innych danych umożliwiających jego identyfikację jest wystarczające do zgłoszenia wniosku dowodowego, nawet jeżeli strona nie zna jego adresu. Rzeczą organu procesowego jest bowiem ustalenie miejsca pobytu, np. w trybie art. 15 k.p.k. (zob. D. Świecki, Kodeks postępowania karnego. Komentarz do zmian 2016, LEX 2016, art. 427, nt. 11). Taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. M.M. już podczas przesłuchania w fazie postępowania przygotowawczego wskazywał na innych mężczyzn, które podróżowały z nim w dniu 30 lipca 2015 r., podając nawet, że zna z imienia jednego z nich. Pomimo tego M. M. nie zasygnalizował nawet woli złożenia wniosku o przesłuchanie ww. osób w charakterze świadków. Bezczynność skazanego w tym zakresie i złożenie stosownego wniosku dowodowego dopiero w apelacji spotkało się z trafną reakcją Sądu odwoławczego, który uznał wniosek za niedopuszczalny, skoro M. M. mógł złożyć ten wniosek na etapie postępowania przed Sądem I instancji i z tej możliwości nie skorzystał. Wydane w tym przedmiocie postanowienie (k. 158) nie zostało wprawdzie wsparte podstawą z art. 170 § 1 pkt 1 k.p.k., aczkolwiek przywołane motywy tego postanowienia niewątpliwie wskazują, że faktyczną intencją Sądu Okręgowego było oddalenie złożonego w apelacji wniosku dowodowego z uwagi na jego niedopuszczalność z mocy ustawy. Rzecz zatem nie w trafności powołanej podstawy prawnej rozstrzygnięcia Sądu odwoławczego, ale w zasadności i słuszności wydanego postanowienia. Innymi słowy, jeżeli określony wniosek dowodowy jest niedopuszczalny z mocy ustawy (art. 427 § 3 k.p.k.), to oczywistym jest, że i przeprowadzenie takiego dowodu jest niedopuszczalne, a co musi skutkować oddaleniem wniosku dowodowego w trybie art. 170 § 1 pkt 1 k.p.k. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniesionej kasacji, Sąd Najwyższy orzekł o jej oddaleniu, jako oczywiście bezzasadnej, przy czym zwolnił skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego i poniesionymi w jego toku wydatkami obciążył Skarb Państwa. O wynagrodzeniu obrońcy z urzędu Sąd Najwyższy orzekł zgodnie z § 17 ust. 3 pkt 1 oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia
4 22 października 2015 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. poz. 1801). [as] l.n
Powiązane orzeczenia
- III KK 352/17 2018-04-04Czy zarzut naruszenia art. 167 § 1 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. (brak inicjatywy dowodowej sądu pierwszej instancji) może być skutecznie podniesiony w środku odwoławczym, jeśli strona nie złożyła wniosku dowodowego…
- IV KK 479/18 2018-09-20Czy oddalenie przez sąd odwoławczy wniosków dowodowych obrońcy, zgłoszonych na etapie postępowania apelacyjnego, gdy nie istniały przeszkody do ich zgłoszenia w pierwszej instancji, stanowi rażące naruszenie przepisów pr…
- II KK 565/24 2025-01-30Czy sąd odwoławczy może oddalić wniosek dowodowy złożony na etapie postępowania apelacyjnego, jeśli dowód ten nie został powołany przed sądem pierwszej instancji, mimo że strona miała taką możliwość?
- III KK 354/15 2016-02-26Czy Sąd Okręgowy prawidłowo rozpoznał zarzut naruszenia art. 170 § 1 pkt 3 k.p.k. w apelacji, odmawiając przeprowadzenia wnioskowanych dowodów, i czy jego ocena przydatności tych dowodów była prawidłowa?
- II KK 180/14 2014-07-09Czy Sąd Apelacyjny naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nierozważenie zarzutu apelacji dotyczącego możliwości udziału osób trzecich w zdarzeniu i zaniechanie…
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 178a § 4 KKart. 178a § 1 KKart. 427 § 3 KPKart. 170 § 1 pkt 1art. 6 KPKart. 15 KPKart. 427art. 170 § 1 pkt 1 KPK§ 3§ 4§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy