III KK 559/24
WyrokIzba Karna2024-11-26
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja zarzucająca rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, może skutecznie podważać ocenę materiału dowodowego i ustaleń faktycznych dokonanych przez sądy niższych instancji?Ratio decidendi
Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego celem jest eliminowanie orzeczeń dotkniętych poważnymi wadami prawnymi. Nie jest ona postępowaniem ponawiającym kontrolę odwoławczą, weryfikującym ustalenia faktyczne czy ocenę dowodów. Zarzuty kasacyjne nie mogą opierać się na samym negowaniu oceny dowodów lub kwestionowaniu ustaleń faktycznych, jeśli sąd odwoławczy ustosunkował się do zarzutów apelacji zgodnie z wymogami prawa.Stan faktyczny
Obrońca skazanego P. L. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego skazujący go za przestępstwa z art. 200 § 1 k.k. i art. 58 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., poprzez niepełną kontrolę odwoławczą zarzutów apelacji. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
III KK 559/24 POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 26 listopada 2024 r., sprawy P. L. skazanego z art. 200 § 1 k.k., art. 58 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 22 lutego 2024 r., sygn. akt II AKa 27/22 utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 15 grudnia 2021 r., sygn. akt II K 77/21 oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża skazanego. [J.J.] UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia z dnia 22 lutego 2024 r., sygn. akt II AKa 27/22, utrzymał w mocy, zaskarżony apelacją obrońcy P. L. , skazujący wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 15 grudnia 2021 r., sygn. akt II K 77/21.
III KK 559/24 2 Od wyżej wymienionego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie kasację złożył adwokat A. M. – obrońca skazanego P. L. . W tej kasacji, w jedenastu rozbudowanych punktach, zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. Podnosząc te zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżanego wyroku i uniewinnienie P.L. od popełnienia zarzuconych mu czynów ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. Prokurator Rejonowy w Rzeszowie w pisemnej odpowiedzi na kasację obrońcy P. L. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej (por. pismo z dnia 10 października 2024 r., sygn. akt […]). Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. Należy pamiętać, że kasacja strony jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia skierowanym przeciwko orzeczeniu wydanemu przez sąd odwoławczy w wyniku rozpoznania przez ten sąd zwykłego środka odwoławczego strony. Celem postępowania kasacyjnego uruchomionego przez stronę jest wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczeń sądów odwoławczych dotkniętych poważnymi wadami w postaci bezwzględnych przyczyn odwoławczych lub innych naruszeń prawa, ale o charakterze rażącym, a jednocześnie takich, które mogły w istotny sposób mieć wpływ na treść orzeczenia sądu odwoławczego. Postępowanie kasacyjne nie jest zatem postępowaniem, które ponawiać ma kontrolę odwoławczą. W toku tego postępowania, z założenia, nie dokonuje się kontroli poprawności oceny poszczególnych dowodów, nie weryfikuje zasadności ustaleń faktycznych i nie bada współmierności orzeczonej kary. Ten nadzwyczajny środek odwoławczy nie może ograniczać się do dalszego forsowania przez stronę własnej wersji zdarzeń objętych osądem oraz odwoływania się do treści pojedynczych dowodów, które po rozważeniu i ocenie ich przez sąd pierwszej instancji nie stały się podstawą jego ustaleń faktycznych, a ocena ta nie została skutecznie podważona w toku postępowania przed sądem odwoławczym. Akceptacja procesowego zabiegu zmierzającego w istocie do ponownego dokonywania w toku postępowania kasacyjnego oceny wiarygodności
III KK 559/24 3 poszczególnych relacji uzyskanych w toku procesu, wartościowania wiarygodności źródeł dowodowych oraz analizowania treści dokonanych ustaleń faktycznych oznaczałaby kolejne rozpoznawanie tych samych zarzutów zwykłego środka odwoławczego i prowadziłaby wprost do przekształcenia postępowania kasacyjnego w ponowne postępowanie apelacyjne. Kasacja adwokata A. M. – obrońcy skazanego P. L. , ujmując rzecz literalnie, podnosi jedenaście zarzutów obrazy przepisów prawa procesowego, to jest zawsze art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., do czego miało dojść w wyniku niepełnej - zdaniem skarżącego - kontroli odwoławczej zarzutów podniesionych w apelacji. Jednak analiza treści tych zarzutów, a także uzasadnienia kasacji, prowadzi do wniosku, że nie spełniają one ustawowych wymagań, jakie zostały przez polskiego ustawodawcę sformułowane w odniesieniu do kasacji, nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Autorowi kasacji chodzi o ponowną próbę podważenia oceny materiału dowodowego i zakwestionowania ustaleń faktycznych poczynionych na tej podstawie. Stąd też przedmiotem każdego ze stawianych zarzutów kasacyjnych uczyniono zagadnienie oceny bądź całości materiału dowodowego, bądź też poszczególnych źródeł dowodowych, a w konsekwencji również poprawności poczynionych ustaleń faktycznych. Tymczasem, w świetle obowiązującej regulacji prawnej w zakresie kasacji, taki zabieg w postępowaniu kasacyjnym nie może być skuteczny. Jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, podstawą zarzutów kasacyjnych nie może być samo negowanie oceny istniejących dowodów bądź kwestionowanie opartych na nich ustaleń faktycznych tylko dlatego, że są niekorzystne dla strony i przeciwstawianie im innych okoliczności, bardziej dla niej korzystnych, których sąd - po ich rozważeniu - nie uznał za wiarygodne lub mające znaczenie dla rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego ponawiając omawiany zarzut, zmierza się w rezultacie do wywołania dublującej kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji przez Sąd Najwyższy co świetle rozwiązań z rozdziału 55 k.p.k., nie jest przecież prawnie dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie wskazywano na nieskuteczność formułowania zarzutów kasacyjnych w sposób zmierzający do
III KK 559/24 4 wymuszenia w ramach niejako „trzeciej instancji” ponownej kontroli orzeczenia sądu pierwszej instancji (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2018 r., sygn. akt II KK 177/2018, Legalis). Wskazać przy tym należy, że Autor kasaji fakt niepodzielenia zasadności zarzutów apelacyjnych utożsamia z brakiem ustosunkowania się do tych zarzutów zgodnie z wymogami wskazanymi w treści art. 433 § 2 k.p.k. i 457 § 3 k.p.k. k.p.k. Tymczasem nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie, i to w odniesieniu do wszystkich prezentowanych w apelacji obrońcy zarzutów, Sąd Apelacyjny w Rzeszowie przekonująco wykazał, jakie zarzuty apelacji i dlaczego uznał za całkowicie chybione, a także uzasadnił, dlaczego znaczna część wywodów skarżącego pozostaje bez istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie Sądu Najwyższego, z pisemnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 22 lutego 2024 r., sygn. akt II AKa 27/22, sporządzonego zgodnie z regułami określonymi w art. 457 § 3 k.p.k., jasno wynika czym kierował się ten Sąd wydając wyrok, a także, z jakich przyczyn nie uwzględnił zarzutów i wniosków zawartych w złożonej apelacji obrońcy P. L. . W orzecznictwie Sądu Najwyższego dominuje pogląd, iż przepis art. 433 § 2 k.p.k. może zostać naruszony jedynie wówczas, gdy sąd odwoławczy w ogóle nie ustosunkuje się do określonego zarzutu wskazanego w środku odwoławczym (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2013 r., sygn. akt II KK 127/12, Legalis). Sąd Najwyższy, w realiach sprawy, w pełni podziela prezentowaną w pisemnym uzasadnieniu wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie ocenę poszczególnych zarzutów apelacji, zaś odnośnie jedenastu zarzutów z kasacji, podziela, co do ich oceny, stanowisko Prokuratora Rejonowego w Rzeszowie zawarte w pisemnej odpowiedzi na kasację, i nie widząc potrzeby powtarzania tej trafnej argumentacji, odsyła w tej części do lektury tych dokumentów. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy rozstrzygnął jak w postanowieniu. [J.J.] [a.ł.]
III KK 559/24 5
Powiązane orzeczenia
- IV KK 762/18 2019-02-06Czy kasacja obrońcy oskarżonej, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, może skutecznie kwestionować ocenę dowodów i ustalenia faktyczne dokonane przez sąd pierwsze…
- V KK 107/18 2018-06-07Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego i materialnego, może zostać uwzględniona, jeśli kwestionuje głównie ocenę dowodów i ustalenia faktyczne, a nie rażące wady orzeczenia mające…
- III KK 305/24 2024-10-01Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca naruszenie przepisów postępowania karnego i rażącą niesprawiedliwość wyroku, może być uwzględniona, jeśli opiera się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych i ponownej ocenie dowo…
- IV KK 351/21 2021-10-07Czy zarzuty kasacji dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, w tym błędnej oceny dowodów i nierozważenia całokształtu okoliczności sprawy, mogą stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku,…
- IV KK 541/20 2021-02-25Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzucie rażącego naruszenia przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, który miał zaakceptować dowolną ocenę dowodów dokonaną przez sąd pierwszej instancji, może zostać uznana…
Powołane przepisy
art. 200 § 1 KKart. 58 ust. 2art. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 535 § 3 KPKart. 433 § 2 KPK§ 1§ 2§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy