III KK 59/23

WyrokIzba Karna2023-04-12

Skład orzekający: Igor Zgoliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut dotyczący udziału osoby nieuprawnionej w wydaniu wyroku, oparty jedynie na treści pieczęci na odpisie dokumentu, może stanowić podstawę do uwzględnienia kasacji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut dotyczący udziału osoby nieuprawnionej w wydaniu wyroku, oparty wyłącznie na treści pieczęci na odpisie dokumentu, jest bezzasadny. Prawidłowość składu sądu weryfikuje się na podstawie oryginalnych dokumentów, a nie na podstawie pieczęci stawianej przez sekretarza sądowego na wysyłanych stronom odpisach. Treść takiej pieczęci nie jest realnym wyznacznikiem ilości podpisów ani składu sądu.
Stan faktyczny
Skazany D. S. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 244 k.k. polegającego na naruszeniu zakazu prowadzenia działalności gospodarczej. Apelacja obrońcy skazanego zarzucała m.in. udział osoby nieuprawnionej w wydaniu wyroku. Sąd Okręgowy zmienił wyrok w niewielkim zakresie. Kasacja obrońcy skazanego zarzucała obrazę art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez oddalenie wniosków dowodowych mających wykazać udział osoby nieuprawnionej w wydaniu wyroku sądu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

III KK 59/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej 12 kwietnia 2023 r., w sprawie D. S., skazanego z art. 244 k.k., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 26 września 2022 r., sygn. akt IV Ka 1380/22, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 28 kwietnia 2022 r., sygn. akt VII K 288/21, postanowił: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 28 kwietnia 2022 r., sygn. VII K 288/21, D. S. został uznany za winnego tego, że w okresie od dnia 3 czerwca 2020 r. do dnia 20 listopada 2020 r. w P., zawierając umowę o roboty budowlane oraz nadzorując jej wykonanie, reprezentował jako pełnomocnik I. sp. z o.o., nie stosując się do orzeczonego postanowieniem Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 15 grudnia 2016 r. sygn. akt XII Gzd 49/16, pozbawienia prawa prowadzenia III KK 59/23 2 działalności gospodarczej na własny rachunek lub w ramach spółki cywilnej oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, członka komisji rewizyjnej, reprezentanta lub pełnomocnika osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą w zakresie tej działalności, spółki handlowej, przedsiębiorstwa państwowego, spółdzielni, fundacji lub stowarzyszenia na okres 6 lat, tj. czynu z art. 244 k.k., za który wymierzona została kara 6 miesięcy pozbawienia wolności. Od tego wyroku apelację złożył obrońca skazanego, zarzucając: 1. uchybienie określone w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k., polegające na tym, że w wydaniu wyroku brała udział osoba nieuprawniona, za czym przemawia doręczony odpis sentencji wyroku oraz odpis uzasadnienia wyroku, gdzie na sygnowanej przez kierownika sekretariatu A. A. znajduje odcisk pieczęci, z treści której wynika, że na oryginale właściwe podpisy, gdy tymczasem, przy założeniu, że oświadczenie to jest prawdziwe, po myśli art. 28 § 1 k.p.k. w składzie orzekającym powinna znajdować się jedna osoba sędziego, a nie więcej, 2. błąd w ustaleniach faktycznych poprzez uznanie, że skazany swoim zachowaniem wypełnił znamiona czynu zabronionego oraz że w okresie i miejscu wskazanym w zarzucie reprezentował jako pełnomocnik I. sp. z o.o. nie stosując się do orzeczenia gdy tymczasem podpisując umowę działał w przekonaniu, być może w błędnym przekonaniu, że wykonuje swoje obowiązki w ramach zakresu obowiązków pracownika z 1 stycznia 2020 r. (k. 75-76) kierownika ds. sprzedaży i zakupów strategicznych oraz rozliczeń finansowych, przy czym, ów błąd miał wpływ na treść wyroku, gdyż doprowadził do skazania, a nie do postulowanego uniewinnienia, przy czym, błędowi temu towarzyszyła wadliwa, z punktu widzenia wskazań przepisów art. 7 k.p.k. w zw. z art. 4 i 5 § 2 k.p.k. ocena wiarygodności jego wyjaśnień oraz zeznań A. O., 3. rażącą niewspółmierność kary poprzez nieorzeczenie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności w sytuacji pozytywnej prognozy kryminologicznej (aktualna sytuacja życiowa skazanego, w tym wykonywanie pracy społecznie użytecznej, niesienie pomocy schorowanemu synowi, dbałość o byt i przyszłość rodziny oraz współpracowników. III KK 59/23 3 Adekwatnie do sformułowanych zarzutów apelujący wniósł alternatywnie o: 1) wydanie orzeczenia kasatoryjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; 2) zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie skazanego; 3) złagodzenie orzeczonej wobec niego kary na niezolacyjną. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 26 września 2022 r., sygn. IV Ka 1380/22, zaskarżony wyrok został zmieniony, poprzez wskazanie w opisie czynu, że skazany reprezentował jako pełnomocnik I. Sp. z o.o. Od tego wyroku kasację złożył obrońca skazanego zarzucając obrazę art. 170 § 1 pkt. 2 k.p.k., poprzez oddalenie wniosków dowodowych złożonych w apelacji, które miały i mają na celu wykazanie, że przy wydawaniu wyroku sądu I instancji brała udział osoba nieuprawniona, co wynika z treści doręczonego odpisu wyroku i uzasadnienia pierwszoinstancyjnego, gdy tymczasem przeprowadzenie wnioskowanych dowodów miało istotne znaczenie dla ustalenia czy w składzie orzekającym przy wydawaniu wyroku brała udział osoba nieuprawniona, której podpis zdradzałby fakt pozostawania osobą nieuprawnioną, a w konsekwencji „obrazę przepisu art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 28 § 1 k.p.k.” i wnosząc w konsekwencji o wydanie orzeczenia kasatoryjnego. W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator zawnioskował o jej oddalenie wobec oczywistej bezzasadności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym, spełniając tym samym kryteria do rozpoznania w trybie art. 535 § 1 i 3 k.p.k. Przypomnieć należy, że przedmiotem kasacji może być tylko naruszenie, o którym mowa w art. 439 k.p.k. lub inne rażące i mogące mieć istotny wpływ na treść orzeczenia (art. 523 § 1 k.p.k.). Takich uchybień, mimo sformowania zarzutu bezwzględnej przyczyny odwoławczej, skarżący nie wykazał. Całkowicie pozbawione sensu było rozumowanie, które doprowadziło autora kasacji do twierdzenia, że zaskarżony wyrok został dotknięty tego rodzaju uchybieniem, przeniesionym poprzez niewłaściwą kontrolę instancyjną z orzeczenia pierwszoinstancyjnego. Prawidłowość składu sądu weryfikowana jest każdorazowo na podstawie III KK 59/23 4 oryginalnych dokumentów, a więc przede wszystkim wyroku, oraz pomocniczo uzasadnienia, protokołów rozprawy głównej czy raportów z losowania w SLPS. Niedorzeczne jest twierdzenie, by akta niniejszej sprawy były w tym zakresie niewystarczające i by konieczne było prowadzenie w tej materii dodatkowego postępowania dowodowego. Skarżący, w przypadku powzięcia tego rodzaju wątpliwości, w pierwszej kolejności winien do tych akt sięgnąć, co z pewnością skutkowałoby zaniechaniem formułowania apelacyjnie i powtarzania w kasacji zarzutu pozostającego w całkowitym oderwaniu od kompletnych materiałów sprawy. Nie pozostawiają one najmniejszych wątpliwości w jakim składzie orzekał sąd I instancji. W świetle powyższego twierdzenie o wadliwości składu sądu I instancji li tylko na podstawie pieczątki stawianej przez sekretarza sądowego na wysyłanych stronom odpisach oryginalnych dokumentów aktowych ocenić należało jako wysoce chybione. Wywodzenie z treści druku (sformułowania) widniejącego na owej pieczątce „na oryginale właściwe podpisy”, że skład sądu nie był jednoosobowy, było rozumowaniem skrajnie błędnym, nie wspominając już o braku asumptu do stawiania na tej podstawie zarzutu niewłaściwej obsady sądu, który - co oczywiste - pozostawał jedynie w sferze nietrafionych spekulacji skarżącego. Faktem powszechnie jest, że sądy dysponują na ogół jedynie pieczątką takiej treści słownej, co nie jest bynajmniej realnym wyznacznikiem ilości złożonych na oryginale wyroku czy uzasadnienia podpisów, ani tym bardziej informacją o składzie sądu. Jak wspomniano wyżej tylko oryginały dokumentów, oddające realnie przeprowadzone czynności orzecznicze, mogą tego skutecznie dowodzić. Słusznie w tych okolicznościach sąd II instancji odmówił prowadzenia postępowania dowodowego w kierunku tego absolutnie niewymagającym, gdyż podniesione naruszenie miało charakter jedynie pozorny, podobnie jak i wskazywane obecnie w kasacji uchybienie o randze bezwzględnej przyczyny odwoławczej. Dostrzec należy, wobec końcowego fragmentu kasacji, że służyć ono miało zwróceniu uwagi na inną kwestię, której obrona najwyraźniej nie akceptuje, a mianowicie orzeczenia o karze. Ta materia jednak, co należy przypomnieć, odwołując się do treści art. 523 § 1 zdanie drugie k.p.k., pozostaje III KK 59/23 5 poza zakresem kognicji kasacyjnej i żadne zabiegi redakcyjne nie mogły tego zakazu zmodyfikować. Przytoczona wyżej argumentacja wskazywała zatem na ewidentną bezzasadność kasacji. Stąd złożony środek odwoławczy podlegał oddaleniu na posiedzeniu bez udziału stron. Obligowało to z kolei Sąd Najwyższy do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego, co miało miejsce na podstawie art. 637a w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. [SOP] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 3 KPKart. 244 KKart. 439 § 1 pkt 1 KPKart. 28 § 1 KPKart. 7 KPKart. 4art. 170 § 1 pkt. 2 KPKart. 170 § 1 pkt 2 KPKart. 535 § 1art. 439 KPKart. 523 § 1 KPKart. 523 § 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy