III KK 82/13

WyrokIzba Karna2013-04-11

Skład orzekający: Krzysztof Cesarz, Dorota Rysińska, Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zastosowanie art. 64 § 2 k.k. (recydywa wielokrotna) jest dopuszczalne, gdy sprawca nie był uprzednio skazany za przestępstwo popełnione w warunkach określonych w art. 64 § 1 k.k. (recydywa zwykła)?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zastosowanie art. 64 § 2 k.k. wymaga wykazania, że sprawca był uprzednio skazany za przestępstwo popełnione w warunkach określonych w art. 64 § 1 k.k. W analizowanej sprawie Sąd Rejonowy błędnie zakwalifikował czyn jako popełniony w warunkach recydywy wielokrotnej, mimo braku podstaw do przyjęcia uprzedniego skazania w warunkach recydywy zwykłej. Rażące naruszenie prawa materialnego miało istotny wpływ na treść wyroku.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał J. B. m.in. za przestępstwo z art. 279 § 1 k.k. i 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i 64 § 2 k.k. (recydywa wielokrotna). Rzecznik Praw Obywatelskich złożył kasację, zarzucając błędne zastosowanie art. 64 § 2 k.k. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając brak przesłanek do zastosowania tego przepisu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej czynu z pkt I i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w O. do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KK 82/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dorota Rysińska SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Teresa Jarosławska w sprawie J. B. skazanego z art. 279 § 1 k.k. i 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i 64 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 kpk w dniu 11 kwietnia 2013 r., kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w O. , z dnia 14 listopada 2011 r., uchyla zaskarżony wyrok co do czynu z pkt I (pkt I części dyspozytywnej) i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w O., do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w O., wyrokiem z dnia 14 listopada 2011 r., uznał J. B. za winnego trzech czynów, w tym przestępstwa z art. 279 § 1 k.k. i 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i 64 § 2 k.k.(pkt. I), za które na podstawie art. 279 § 1 k.k. wymierzył karę roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności, a następnie karę łączną roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności, powstałą z połączenia powyższej 2 jednostkowej kary oraz kar 6 miesięcy i 4 miesięcy pozbawienia, wymierzonych za pozostałe czyny. Wyrok ten uprawomocnił się dnia 2 lutego 2012 r. Kasację od wyroku w zakresie skazania za czyn wyczerpujący dyspozycję art. 279 § 1 k.k. i 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i 64 § 2 k.k. na korzyść J. B. złożył Rzecznik Praw Obywatelskich, zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie prawa karnego materialnego, to jest art. 64 § 2 k.k., polegające na zastosowaniu tego przepisu, mimo braku ustawowych przesłanek do przyjęcia, że oskarżony J. B. popełnił przypisany mu w punkcie I orzeczenia czyn w warunkach powrotu do przestępstwa, określonych w tym przepisie”, po czym wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest oczywiście zasadna. Trafnie wywodzono w niej, że wyrok Sądu I instancji zapadł z rażącym naruszeniem prawa karnego materialnego, w sposób wskazany w petitum kasacji, co miało istotny wpływ na jego treść. Zgodnie z treścią art. 64 § 2 k.k., zakwalifikowanie przestępstwa jako popełnionego w warunkach tzw. recydywy wielokrotnej uzależnione jest m.in. od wykazania, że sprawca był uprzednio skazany za przestępstwo popełnione w warunkach określonych w art. 64 § 1 k.k. Jak wynika z treści wyroku Sądu Rejonowego, Sąd ten uznał, że oskarżony popełnił czyn wymieniony w punkcie I wyroku w warunkach art. 64 § 2 k.k., gdyż czynu tego dopuścił się w ciągu pięciu lat, po odbyciu co najmniej roku kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne, co wynika, zdaniem Sądu Rejonowego, z wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 24 września 2001 roku, którym to wyrokiem łącznym oskarżonemu wymierzono karę łączną 9 lat pozbawienia wolności, odbytą przez niego w okresie od 11 sierpnia 1999 r. do 11 sierpnia 2008 r. W opisie przypisanego oskarżonemu czynu Sąd Rejonowy nie wskazał, że oskarżony był uprzednio skazany w warunkach art. 64 § 1 k.k. Nadto, wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 24 września 2001 roku, który jest wyrokiem łącznym, obejmuje skazania za trzy czyny. Żaden z wymienionych w tym wyroku czynów nie został popełniony przez oskarżonego w warunkach art. 64 § 1 k.k. W konsekwencji, nie było podstaw do zakwalifikowania przez Sąd Rejonowy przypisanego 3 oskarżonemu w punkcie I wyroku czynu, jako przestępstwa popełnionego w warunkach art. 64 § 2 k.k. Czyn ten mógł zostać zakwalifikowany jako przestępstwo dokonane w warunkach tzw. recydywy zwykłej, o której mowa w art. 64 § 1 k.k. Wskazane w kasacji rażące naruszenie prawa karnego materialnego, którego dopuścił się Sąd Rejonowy, miało istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia w zakresie opisu czynu, jego kwalifikacji prawnej, wymiaru kary i unormowań odnoszących się do jej wykonania (np. w art. 78 § 2 k.k. w zw. z art. 79 § 1 kk.) Dlatego należało uchylić wyrok w zaskarżonej części. Rozstrzygnięcie kasatoryjne co do czynu z pkt I z mocy prawa powodowało uchylenie orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności. Ponownie rozpoznając Sąd Rejonowy będzie przywiązywał tyle samo uwagi do opisu zarzucanego czynu co do jego kwalifikacji prawnej, proponowanych tylko przez oskarżyciela, a więc nie wiążących Sądu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 279 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 535 § 5 kpkart. 64 § 2 KKart. 64 § 1 KKart. 78 § 2 KKart. 79 § 1 kk.§ 1§ 2§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy