III KK 88/18
WyrokIzba Karna2019-01-07
Skład orzekający: Krzysztof Cesarz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego z powodu rzekomego nienależytego rozważenia zarzutów apelacyjnych i obrazy przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, które miały istotny wpływ na treść orzeczenia?Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego została oddalona jako oczywiście bezzasadna, ponieważ nie wykazała, aby Sąd Apelacyjny dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nienależyte rozważenie zarzutów apelacyjnych. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacyjne, nie poprzestając na odesłaniu do uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji, lecz przedstawiając własną reasumpcję faktów potwierdzających zasadność przypisania oskarżonemu zarzucanego czynu. Pozostałe zarzuty kasacji, dotyczące obrazy przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, nie mogły być skutecznie podniesione na etapie kasacji, gdyż stanowiły polemikę z oceną dowodów i miały na celu wywołanie ponownej kontroli zarzutów apelacyjnych, co jest wykluczone w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy skazał M. M. za udział w pobiciu ze skutkiem śmiertelnym na podstawie art. 158 § 3 k.k. Sąd Apelacyjny utrzymał wyrok w mocy. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając m.in. rażącą obrazę przepisów postępowania przez sądy niższych instancji oraz nienależyte rozważenie zarzutów apelacyjnych przez sąd odwoławczy. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację, skupiając się na zarzucie dotyczącym naruszenia przepisów przez sąd odwoławczy.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zwolnił skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KK 88/18 POSTANOWIENIE Dnia 7 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz na posiedzeniu w trybie 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 7 stycznia 2019 r., sprawy M. M. skazanego z art. 158 § 3 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 12 września 2017 r., sygn. akt II AKa […] utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 3 kwietnia 2017 r., sygn. akt II K […], p o s t a n o w i ł 1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2) zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2017 r., sygn. akt II K […], uznał M. M. za winnego tego, że w dniu 5 marca 2016 roku w E., w mieszkaniu przy ul. J. […] wspólnie i w porozumieniu z J. W. brał udział w pobiciu W. C. poprzez stosowanie wobec pokrzywdzonego przemocy w postaci uderzeń pięściami oraz obutymi nogami po głowie, prawej dłoni i klatce piersiowej powodując w ten sposób urazy w obrębie głowy w postaci krwiaka podtwardówkowego o objętości 200 ml, stłuczenie i obrzęk mózgu w okolicach potylicznych, krwotoku podpajęczynówkowego w obrębie obu półkul móżdżku,
2 złamanie nosa, złamania palca środkowego prawego, złamanie trzonu mostka między VI a VII żebrem, złamania żeber od IV - VII strony lewej w linii środkowo - obojczykowej, IX i X strony lewej w linii pachowej, VIII, IX, X i XI strony lewej w linii łopatkowej, III, IV, V, VI, VII strony prawej w linii środkowo - obojczykowej, VIII - XII linii pachowej przedniej żeber, XI, XII linii pachowej, IX - XI linii łopatkowej, IX - XII linii przykręgosłupowej, które to obrażenia prowadziły do ostrej niewydolności krążeniowo-oddechowej i w konsekwencji skutkowały zgonem pokrzywdzonego W. C. i za to na podstawie art. 158 § 3 k.k. skazał oskarżonego na 6 lat pozbawienia wolności, zaliczając na jej poczet okres od 8 marca 2016 r. do 3 kwietnia 2017 r. orzekając na podstawie art. 46 § 1 k.k. obowiązek naprawienia szkody i zwalniając go od kosztów postępowania. Obrońca oskarżonego w apelacji zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych, obrazę przepisów postępowania w postaci art. 7 k.p.k., 410 k.p.k. i innych, obrazę art. 46 § 1 k.k., zaś z ostrożności procesowej podniosła zarzut rażącej niewspółmierności kary, po czym wniosła o zmianę opisu czynu i zakwalifikowanie go z art. 158 § 1 k.k., ewentualnie obniżenie kary pozbawienia wolności albo uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wyrokiem z dnia 12 września 2017 r., sygn. akt II AKa […], Sąd Apelacyjny w […] utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. W kasacji obrońca skazanego zarzuciła: „1. rażącą obrazę art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. mającą istotny wpływ na wydane orzeczenie, polegającą na nienależytym rozważeniu podniesionych w apelacji zarzutów i faktów, co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wyroku Sądu Okręgowego, który to wyrok zapadł z rażącym naruszeniem art. 7 k.p.k. polegającym na dowolnej i sprzecznej z zasadami logiki ocenie zgromadzonego materiału dowodowego, 2. rażące naruszenie art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 457 k.p.k. polegające na przeprowadzeniu kontroli odwoławczej i wydaniu orzeczenia co do istoty sprawy, mimo że wyrok sądu I instancji wydany został w oparciu o niepełny materiał dowodowy, co uniemożliwiało w rzeczywistości Sądowi Apelacyjnemu merytoryczną kontrolę ustaleń faktycznych,
3 3. rażące naruszenie art. 4, 7, 410, 424 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez niezasadne zaakceptowanie przez Sąd Apelacyjny powierzchownej, jednostronnej i sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oceny dowodów dokonanej przez Sąd I instancji, która jednocześnie narusza zasadę obiektywizmu procesu, poprzez całkowite zignorowanie wskazywanych braków w materiale dowodowym, w szczególności ustaleń co do udziału skazanego na miejscu zdarzenia jako okoliczności niezwykle ważnej dla rozstrzygnięcia sprawy, 4. rażące naruszenie art. 4, 7, 410, 424 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez niezasadne zaakceptowanie przez Sąd Apelacyjny powierzchownej, jednostronnej i sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oceny dowodów dokonanej przez Sąd I instancji, która jednocześnie narusza zasadę obiektywizmu procesu, przez niedostrzeżenie, że treść zeznań świadka w osobie W. K. w postępowaniu sądowym jest dowodem bezwartościowym z uwagi na brak precyzji, chaotyczność wypowiedzi, oraz istotne rozbieżności wynikające ze stanu zdrowia świadka, z uwagi na to jego zeznania powinny zostać przez Sąd odpowiednio ocenione, 5. rażące naruszenie art. 4, 7, 410, 424 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. oraz art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez niezasadne zaakceptowanie przez Sąd Apelacyjny powierzchownej, jednostronnej i sprzecznej z zasadami prawidłowego rozumowania oceny dowodów dokonanej przez Sąd I instancji, która jednocześnie narusza zasadę obiektywizmu procesu, a w konsekwencji skazanie M. M. za czyn opisany w art. 158 § 3 k.k. jedynie na podstawie wyjaśnień współoskarżonego w sprawie, oraz świadka W. K., zeznania których to osób powinny zostać ocenione z dużą dozą ostrożności.” Skarżąca się wniosła o uchylenie wyroku Sądu odwoławczego i „przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania”. Prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Tylko w pierwszym zarzucie kasacyjnym podnosi się naruszenie przepisów procesowych, którego dopuścić się może wyłącznie sąd odwoławczy. Przy czym
4 Sąd Apelacyjny w […] miał uchybić art. 433 § 2 k.p.k. i 457 § 3 k.p.k. nie przez to, że nie rozważył wszystkich zarzutów apelacyjnych i nie podał, dlaczego uznał je za niezasadne, ale na skutek tylko nienależytego rozważenia podniesionych w apelacji zarzutów i faktów. W pozostałych zarzutach kasacja wskazuje w pierwszym rzędzie na obrazę art. 2 § 2 k.p.k., 4 k.p.k., 7 k.p.k., 410 k.p.k. i 424 k.p.k., a więc przepisów postępowania Sądu I instancji. Sąd odwoławczy miał tylko niezasadnie zaakceptować obrazę tych przepisów. Z takiej formuły zarzutów wynika, po pierwsze, przyznanie przez kasację, że Sąd Apelacyjny jednak postąpił zgodnie z dyspozycją art. 433 § 2 k.p.k. mi art. 457 § 3 k.p.k., jednak w stopniu niesatysfakcjonującym skarżącego, i po drugie, oczekiwanie, że Sąd kasacyjny dokona ponownej (dublującej) kontroli sposobu procedowania przez Sąd Okręgowy, co przecież w niniejszym postępowaniu jest wykluczone. Skupić się zatem należało na zarzucie z pkt 1. Sąd odwoławczy nie poprzestał, rozpoznając zarzuty apelacyjne, na odesłaniu do uzasadnienia pierwszoinstancyjnego wyroku, ale zreasumował fakty potwierdzające zasadność przypisania osk. M.M. zarzucanego czynu. Ta reasumpcja widnieje na s. 9 – 11 motywów Sądu Apelacyjnego. Mowa jest tam m. in. o znaczeniu: wyjaśnień tego oskarżonego z rozprawy, który przyznał, że nie tylko bił rękoma, ale i kopał pokrzywdzonego, zeznań P. G., któremu W. K. powiedział, że obaj oskarżeni tak dotkliwie pobili pokrzywdzonego, że aż „krew z niego tryskała i musieli dwa razy zmieniać ręcznik” (k. 55v), o licznych śladach krwi pokrzywdzonego na ubraniu M. M. W polu uwagi musi pozostawać i to, że było tylko dwóch bijących pokrzywdzonego (oskarżeni), rola napastników była podobna, każdy miał świadomość zachowania drugiego i je akceptował. Chybiony jest więc pierwszy zarzut kasacyjny. Pozostałe zarzuty, jak wspomniano, stanowiąc polemikę z oceną dowodów dokonaną przez Sąd I instancji, służą wywołaniu ponownej kontroli zarzutów apelacyjnych. Z lektury motywów Sądu odwoławczego wynika jednak, że należycie wykonał to zadanie. Nie może więc być mowy o tzw. efekcie przeniesienia tych zarzutów na poziom kasacyjny z powodu zaniechania obowiązków przez Sąd odwoławczy.
5 Podsumowując, w kasacji nie wykazano, aby Sąd tu dopuścił się naruszenia wskazanych w niej przepisów, a tym bardziej – rażącego. Nie aktualizowała się zatem kolejna przesłanka skuteczności kasacji w postaci istotnego wpływu zarzucanych uchybień na treść zaskarżonego wyroku. Dlatego oddalono kasację jako oczywiście bezzasadną.
Powiązane orzeczenia
- III KK 79/16 2016-06-03Czy sąd odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nienależyte rozważenie zarzutów apelacyjnych dotyczących obrazy art. 410 i 424 § 1 k.p.k. oraz dowolne…
- III KK 509/23 2023-12-05Czy Sąd Najwyższy może uchylić wyrok sądu odwoławczego z powodu rzekomej obrazy przepisów postępowania, jeśli sąd ten w sposób wyczerpujący odniósł się do zarzutów apelacji i przedstawił argumentację uzasadniającą swoje…
- V KK 148/20 2020-05-13Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego z powodu rzekomej obrazy art. 433 § 2 w zw. z art. 457 § 3 oraz art. 7 k.p.k. przez brak wyczerpującego rozważenia zarzutów apelacji?
- IV KK 301/23 2023-09-19Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego z powodu rzekomego nierozpoznania zarzutów apelacyjnych dotyczących obrazy przepisów postępowania karnego i błędów w ustaleniach faktycznych?
- III KK 271/14 2014-10-08Czy obrońca skazanego skutecznie wykazał rażącą obrazę przepisów postępowania przez sąd odwoławczy, uzasadniającą uwzględnienie kasacji?
Powołane przepisy
art. 158 § 3 KKart. 46 § 1 KKart. 7 KPKart. 158 § 1 KKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 437 § 1art. 424 § 1 pkt 1 KPKart. 457 KPKart. 4art. 2 § 2 KPK§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy